လစ်ဗျားနိုင်ငံ၏ ဘောလုံးအသင်းတစ်သင်းကို ဦးဆောင်သည့် ပထမဆုံးအမျိုးသမီးအဖြစ် အင်တီဆာ ရှာနစ် ဖြစ်လာ

သူမ၏စကားအတိုင်း “လစ်ဗျားအမျိုးသမီးအားလုံးအတွက် အထွတ်အထိပ်အောင်မြင်မှု” ကို မှတ်တမ်းတင်လိုက်သည့်အနေဖြင့် အင်တီဆာ ရှာနစ် (Intisar Shanib) သည် လစ်ဗျားနိုင်ငံအရှေ့ပိုင်း ဒါနာမြို့ရှိ ထင်ရှားသော ဘောလုံးကလပ်တစ်ခုဖြစ်သည့် ဒါနက်စ်အားကစားကလပ် (Darnes Sports Club) ၏ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ သူမ၏ပြိုင်ဘက် အခြားကိုယ်စားလှယ်လောင်းများအားလုံးက သူမကို ထောက်ခံသည့်အနေဖြင့် နုတ်ထွက်ပေးခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။

ကလပ်၏ အထွေထွေညီလာခံ ယာယီဥက္ကဋ္ဌ မိုဟာမက် အဗ္ဗဒယ်-အာတီ (Mohamed Abdel-Aty) က တနင်္လာနေ့တွင် ရိုက်တာသတင်းဌာနသို့ ပြောကြားရာ၌ ပြိုင်ဘက်ကိုယ်စားလှယ်လောင်း သုံးဦးသည် ဒါနာမြို့၏ လွှတ်တော်အမတ်နှင့် လွှတ်တော်ရှိ အမျိုးသမီးနှင့် ကလေးသူငယ်ရေးရာကော်မတီဥက္ကဋ္ဌလည်းဖြစ်သူ ရှာနစ်အား လာမည့်နှစ်ပတ်အတွင်း တစ်ဦးတည်းသော ကိုယ်စားလှယ်လောင်းအဖြစ် အတိုက်အခံမရှိ တာဝန်ပေးအပ်ရန် ခွင့်ပြုခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

“အင်တီဆာ ရှာနစ်ကို ကျွန်တော်တို့ ထောက်ခံလိုက်တာဟာ အကြောင်းမဲ့မဟုတ်ပါဘူး။ ကလပ်ကို တိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်ပေးနိုင်မယ့် သူမရဲ့ ခိုင်မာတဲ့ ဆက်သွယ်မှုတွေကို အသုံးချဖို့အတွက် ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ ရှာနစ်ကိုယ်တိုင် လုပ်ဆောင်သွားမည်ဟု ကတိပြုထားသည့် လူငယ်ကဏ္ဍကို အာရုံစိုက်ခြင်းနှင့်အတူ ကလပ်သည် ၎င်း၏ ကိုယ်ပိုင်အရင်းအမြစ်များအပေါ် မှီခိုနိုင်စေရန် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကို နောက်တစ်ဆင့်တွင် အဓိကထားရမည်ဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက အလေးပေးပြောကြားခဲ့သည်။

ရှာနစ်က ရိုက်တာသတင်းဌာနသို့ ပြောကြားရာတွင် ဤတာဝန်သည် “မလွယ်ကူ” သော်လည်း “ကျွန်မအတွက် ဂုဏ်ယူစရာဖြစ်သလို အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ဒီရာထူးကို ရယူနိုင်တာဟာ လစ်ဗျားအမျိုးသမီးတိုင်းအတွက် ဂုဏ်ယူစရာပါ” ဟု ဆိုသည်။

“လစ်ဗျားအမျိုးသမီးတွေဟာ တစ်စုံတစ်ရာကို ပေးဆပ်နိုင်စွမ်းရှိတယ်ဆိုတာကို၊ အထူးသဖြင့် ဒါနက်စ်ကလပ်ရဲ့ ပရိသတ်တွေအတွက် သက်သေပြချင်ပါတယ်” ဟု သူမက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။

၁၉၅၈ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့သော ဒါနက်စ်အားကစားကလပ်သည် လစ်ဗျားအားကစားလောကတွင် ကစားသမားများ၏ လှပသောကစားဟန်ကြောင့် “The Elegant” (အံဝင်ခွင်ကျဖြစ်သူ) ဟု လူသိများသည်။ အဆိုပါကလပ်ကို နိုင်ငံ၏ ဒုတိယအကြီးဆုံးမြို့ဖြစ်သော ဘန်ဂါဇီမြို့၏ အရှေ့ဘက် ကီလိုမီတာ ၃၀၀ (မိုင် ၁၈၀) ခန့်အကွာ၊ မြေထဲပင်လယ်ကို မျက်နှာမူထားသည့် ဒါနာမြို့တွင် တည်ထောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

အဆိုပါကလပ်သည် ၂၀၁၁ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း ၎င်း၏သမိုင်းဝင်အမည်ကို ပြန်လည်မရယူမီအထိ အမည်အမျိုးမျိုးပြောင်းလဲခြင်းနှင့် “အယ်လ်-အာဖရီကီ” (Al-Afriqi) ဟုခေါ်သော အခြားကလပ်တစ်ခုနှင့် ပေါင်းစည်းခြင်းတို့ကို ဖြတ်သန်းခဲ့ရသည်။ ထိုအမည်သည် တောင်တန်းများကြားတွင် တည်ရှိသော မြို့၏တည်နေရာကို ရည်ညွှန်းသည်ဟု ဆိုကြသည်။

ရှာနစ်က သူမ၏ညီနှင့် ဦးလေးတို့သည် ဒါနက်စ်ကလပ်တွင် ယခင်က ကစားခဲ့ဖူးပြီး သူမနှင့်ရင်းနှီးသူ အများအပြားသည်လည်း အသင်းကို အားပေးကြသည့်အတွက် ကလပ်နှင့် သူမ၏ဆက်သွယ်မှုသည် ငယ်စဉ်ကတည်းက ရှိခဲ့ကြောင်း ထောက်ပြခဲ့သည်။

ရှာနစ်သည် စီမံခန့်ခွဲမှုမှသည် ပရိသတ်များနှင့် မြို့သူမြို့သားများအထိ စည်းလုံးညီညွတ်မှုကို အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပြီး ကလပ်အတွက် တာဝန်ယူမှုသည် စုပေါင်းတာဝန်ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။

သူမ၏ ခန့်အပ်မှုအပေါ် ဝေဖန်မှုများ ရှိလာနိုင်သည်ကို သူမသိရှိထားသည်။ “ဘယ်ရာထူးကိုမဆို ရယူတဲ့အခါ အားပေးမှုရော ဝေဖန်မှုပါ ကြုံရမှာပါပဲ” ဟု ရှာနစ်က ပြောသည်။ “အမျိုးသမီးတစ်ယောက်က ဒီရာထူးကို ဘယ်လိုလုပ်ရနိုင်မှာလဲဆိုတဲ့ မနာလိုမှုမျိုး ရှိနေပါတယ်။ အားကစားကလပ်တွေတင်မကဘဲ အမျိုးသမီးတွေ ဦးဆောင်နေတဲ့ နိုင်ငံတွေတောင် ရှိနေတာပါ။ ခေါင်းဆောင်မှုဆိုတာ အမျိုးသမီးက ဦးဆောင်သလား၊ အမျိုးသားက ဦးဆောင်သလားဆိုတာနဲ့ တိုင်းတာတာမဟုတ်ဘဲ အရည်အချင်းနဲ့ စွမ်းဆောင်ရည်တွေနဲ့သာ တိုင်းတာတာဖြစ်ပါတယ်” ဟု သူမက ဆိုသည်။

အဗ္ဗဒယ်-အာတီကလည်း ဒါနာမြို့သည် ခေါင်းဆောင်မှုရာထူးများကို ရယူရန် လိုအပ်သော အရည်အချင်းရှိသည့် ရှေ့ဆောင်အမျိုးသမီးများဖြင့် ပြည့်နှက်နေကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ရှာနစ်က လာမည့်ကာလတွင် ကလပ်ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးကို အဓိကထားဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း အတည်ပြုခဲ့သည်။ ကလပ်သည် လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများနှင့် စစ်ပွဲ၏ နောက်ဆက်တွဲဆိုးကျိုးများ၊ ပြည်တွင်းပြည်ပ ကြွေးမြီများအပြင် ၂၀၂၃ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် မြို့ကိုဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး လူထောင်ပေါင်းများစွာ သေဆုံးကာ အခြေခံအဆောက်အအုံများစွာ ပျက်စီးခဲ့ရသည့် ဒန်နီရယ်မုန်တိုင်း (Storm Daniel) တို့ကြောင့် အကျပ်အတည်းများစွာကို ရင်ဆိုင်နေရသည်။

သူမ၏ အမည်စာရင်းတင်သွင်းမှုနှင့်အတူ ရှာနစ်သည် အားကစားကလပ်များနှင့် အဖွဲ့ချုပ်များကို ဦးဆောင်နေသည့် အမျိုးသမီးများစာရင်းတွင် ပါဝင်လာခဲ့သည်။ အာရပ်ကမ္ဘာတွင် ဟာနန် အယ်လ်-ကူရာရှီ (Hanan Al-Qurashi) သည် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် ဆော်ဒီအာရေဗျနိုင်ငံ၊ တိုင်ဖ်မြို့အခြေစိုက် ဝက်ဂျ် (Wej) အားကစားကလပ်၏ ဥက္ကဋ္ဌဖြစ်လာသည့် ပထမဆုံးအမျိုးသမီးဖြစ်ခဲ့ပြီး နောက်တစ်နှစ်တွင် အဗ္ဗဒူလာ အယ်လ်-ဆာတီ (Abdullah Al-Saati) က ရာထူးကို ဆက်ခံခဲ့သည်။

အာဖရိကတိုက်တွင်လည်း ဤပုံစံသည် အသစ်အဆန်းမဟုတ်ပေ။ ဥပမာအားဖြင့်၊ အနီရှာ မူဟူဇီ (Anisha Muhoozi) သည် ၂၀၁၈ ခုနှစ်ကတည်းက ယူဂန်ဒါနိုင်ငံ၏ အအောင်မြင်ဆုံးကလပ်တစ်ခုဟု သတ်မှတ်ခံထားရသည့် ကမ်ပါလာမြို့တော်အာဏာပိုင်အဖွဲ့ (Kampala Capital City Authority) ကလပ်၏ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသည်။

ကင်ညာနိုင်ငံတွင် ဒိုရစ် ပီထရာ (Doris Petra) သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အထိ ကင်ညာအဖွဲ့ချုပ်၏ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ထိုရာထူးကို ရရှိသည့် ပထမဆုံးအမျိုးသမီးဖြစ်သည်။

၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် ကိုမိုရိုနိုင်ငံမှ ကာနီဇတ် အီဘရာဟင် (Kanizat Ibrahim) သည် အာဖရိကဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် (CAF) ၏ အမှုဆောင်ကော်မတီသို့ ရွေးချယ်ခံခဲ့ရပြီးနောက် CAF ၏ ပဉ္စမမြောက် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ခန့်အပ်ခံခဲ့ရကာ ဤရာထူးကို ရရှိသည့် ပထမဆုံးအမျိုးသမီး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ သူမသည် လက်ရှိတွင် ကမ္ဘာ့ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် (FIFA) ၏ ကောင်စီဝင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။

အီတလီနိုင်ငံတွင် ကလော်ဒီယာ ရစ်ဇို (Claudia Rizzo) သည် စီးရီးစီ (Serie C) ရှိ တာနာနာ ကယ်လ်စီယို (Ternana Calcio) အသင်းကို ဦးဆောင်လျက် အီတလီကလပ်တစ်ခု၏ အသက်အငယ်ဆုံးနှင့် အမျိုးသမီးဥက္ကဋ္ဌအနည်းငယ်ထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ် သတင်းခေါင်းကြီးပိုင်းများတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ သူမကို ပြီးခဲ့သည့်နှစ် စက်တင်ဘာလတွင် ခန့်အပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး အသက် ၂၃ နှစ်အရွယ်တွင် ကလပ်၏ နှစ်တစ်ရာကျော်သမိုင်းတွင် အသက်အငယ်ဆုံးနှင့် ပထမဆုံးအမျိုးသမီးဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ခဲ့သည်။

ဘရာဇီးနိုင်ငံတွင်မူ လီလာ ပီရီရာ (Leila Pereira) သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်ကတည်းက ဘရာဇီးလ် ဆိုစီဒက် အက်စ်ပိုတီဗာ ပါလ်မေရပ်စ် (Sociedade Esportiva Palmeiras) ၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသည်။ သူမ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် ကလပ်သည် ပြည်တွင်းနှင့် နိုင်ငံတကာ ဆုဖလားများကို ဆက်လက်ရရှိခဲ့သည်။