အီရန်စစ်ပွဲတွင် ရန်လိုမှုများ ပြန်လည်ပြင်းထန်လာပြီး ဆွေးနွေးပွဲများ အကျပ်အတည်းရောက်နေသည်။

တီဟီရန်သည် ဒေါ်လာဘီလီယံပေါင်းများစွာသော ရေနံဝင်ငွေများကို ရယူလိုပြီး၊ ရေနံစိမ်းတင်ပို့မှုအပေါ် ကင်းလွတ်ခွင့်များ၊ ၎င်း၏ဆိပ်ကမ်းများအပေါ် အမေရိကန်၏ ပိတ်ဆို့မှု ရုပ်သိမ်းပေးရန်နှင့် ရေလက်ကြားအပေါ် ဆက်လက်သြဇာလွှမ်းမိုးခွင့်တို့ကို ရယူရန် ကြိုးပမ်းနေသည်။

အမေရိကန် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မာကို ရူဘီယိုက အင်္ဂါနေ့တွင် လွှတ်တော်အမတ်များကို ပြောကြားရာ၌ အီရန်က ၎င်း၏ နျူကလီးယားလှုပ်ရှားမှုများကို စွန့်လွှတ်ရန် သဘောတူမှသာလျှင် အမေရိကန်သည် ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ ဖြေလျှော့ပေးရန် သဘောတူမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ရူဘီယိုက နယူးဂျာစီပြည်နယ်မှ ဒီမိုကရက်တစ်အမတ် ကော်ရီ ဘွတ်ကာ (သဘောမတူသူ) နှင့် ပြင်းထန်စွာ အပြန်အလှန် ပြောဆိုနေစဉ်အတွင်း "စစ်ပွဲ ပြီးဆုံးပြီ" ဟု ကြေညာခဲ့သည်။

အစ္စရေးက လက်ဘနွန်တွင် တိုက်ခိုက်မှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်

ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ ရက်တွင် စတင်ခဲ့သော စစ်ပွဲသည် အီရန်နှင့် လက်ဘနွန်တို့တွင် လူထောင်ပေါင်းများစွာကို သေဆုံးစေခဲ့သည်။ ယခင်က ကမ္ဘာ့ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ရည် ထောက်ပံ့မှု၏ ငါးပုံတစ်ပုံခန့်ကို သယ်ယူပို့ဆောင်ခဲ့သော ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို အီရန်က ထိရောက်စွာ ပိတ်ဆို့လိုက်သည့်အချိန်မှစ၍ စွမ်းအင်ဈေးနှုန်းများကို မြင့်တက်စေခြင်းဖြင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ နာကျင်မှုကို ဖြစ်စေခဲ့သည်။

၎င်းသည် အစ္စရေးနှင့် လက်ဘနွန်စစ်သွေးကြွအဖွဲ့ ဟစ်ဘိုလာတို့အကြား နောက်ဆုံးပေါ် ပဋိပက္ခအသစ်ကိုလည်း ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပြီး၊ အစ္စရေးက ၂၅ နှစ်အတွင်း လက်ဘနွန်သို့ အနက်ရှိုင်းဆုံး ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်မှုကို လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

တနင်္လာနေ့တွင် ကြေညာခဲ့သော အမေရိကန်ကြားဝင်စေ့စပ်ပေးသည့် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး ရှိသော်လည်း အင်္ဂါနေ့တွင် အစ္စရေးက တောင်ပိုင်းလက်ဘနွန်ရှိ မြို့များစွာကို တိုက်ခိုက်မှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြောင်း လက်ဘနွန်လုံခြုံရေးသတင်းရင်းမြစ်များက ပြောကြားခဲ့သည်။

အဆိုပါ ကြေညာချက်သည် နေရပ်စွန့်ခွာခဲ့ရသူ ၁.၂ သန်းအပါအဝင် လက်ဘနွန်ပြည်သူများစွာကို စိတ်အေးစေရန် ပျက်ကွက်ခဲ့ပြီး၊ အင်္ဂါနေ့တွင် ဘေရွတ်မြို့ပေါ်မှ အစ္စရေးဒရုန်းတစ်စင်းက မြို့ခံများကို စိုးရိမ်ပူပန်စေခဲ့သည်။

"ကျွန်မတို့ အိမ်ပြန်ရောက်တိုင်း နောက်တစ်ကြိမ် နေရပ်စွန့်ခွာရမယ့် သတိပေးချက်တွေ ရှိနေပါတယ်" ဟု တနင်္လာနေ့တွင် ဘေရွတ်မြို့တောင်ပိုင်း ဆင်ခြေဖုံးရှိ သူမ၏နေအိမ်မှ နေရပ်စွန့်ခွာသူများစခန်းသို့ ထွက်ပြေးခဲ့သူ ဖာတင် အယ်လ် ချီဟိုင်းမ် (Faten Al Chehime) က ပြောကြားခဲ့သည်။ သူမသည် ထိုနေရာသို့ ပြန်ရောက်ပြီး နှစ်ပတ်အကြာတွင်မှ ထွက်ပြေးခဲ့ရခြင်းဖြစ်သည်။

ပင်လယ်ပြင်တွင် ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး သင်္ဘောကုမ္ပဏီအုပ်စု MSC က အင်္ဂါနေ့တွင် ပြောကြားရာ၌ ယခင်နေ့က အီရတ်နိုင်ငံ အမ် ကာဆာ (Umm Qasr) ဆိပ်ကမ်းတွင် ရှိနေစဉ် ၎င်း၏သင်္ဘောတစ်စင်းကို ပဲ့ထိန်းဒုံးကျည်နှစ်စင်းဖြင့် ပစ်ခတ်ခံခဲ့ရကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

အီရန်တော်လှန်ရေးအစောင့်တပ်က အိုမန်ပင်လယ်ကွေ့ရှိ အီရန်သင်္ဘောတစ်စင်းကို အမေရိကန်က တိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းအတွက် လက်တုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် ထိုတိုက်ခိုက်မှုကို လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

အဆိုပါ အကျပ်အတည်း၏ ကျယ်ပြန့်သော သက်ရောက်မှုများကို ကုလသမဂ္ဂ ကလေးများရန်ပုံငွေအဖွဲ့ (UNICEF) က ဖော်ထုတ်ပြသခဲ့ပြီး၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးစရိတ်များ မြင့်တက်လာခြင်းနှင့် ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက် ပြတ်တောက်မှုများက ဂါဇာ၊ လက်ဘနွန်၊ ကွန်ဂိုဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံ၊ မာလီ၊ ဆိုမာလီယာ၊ တောင်ဆူဒန်၊ နိုင်ဂျီးရီးယားနှင့် အခြားနေရာများအတွက် အသက်ကယ်အကူအညီများကို အဟန့်အတားဖြစ်စေကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။