ခရီးသွားတဲ့အခါ ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဟန်ဆောင်မှုတွေကို ဘယ်လိုခွဲခြားသိရှိနိုင်မလဲ

စစ်မှန်သော သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးနှင့် လိုက်လျောညီထွေရှိသော ခရီးသွားရွေးချယ်စရာများကို ရှာဖွေရန်မှာ ခက်ခဲပြီး အချိန်ကုန်လည်း အလွန်များသည်။ ရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲမှုဆိုင်ရာ ပြောဆိုချက်များနှင့် လက်တွေ့လုပ်ဆောင်မှုများအကြား ကွာဟချက်သည် အတော်လေးကြီးမားနိုင်ပြီး greenwashing (သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးဟန်ဆောင်မှု) ကို ခွဲခြားသိမြင်ရန် အမြဲတမ်းမလွယ်ကူပါ။

သို့သော် ရှာဖွေကြည့်ရှုရမည့် လက္ခဏာများ ရှိပါသည်။ တူရကီနိုင်ငံမှ သုတေသီများသည် မကြာသေးမီက ခရီးသွားလုပ်ငန်းနှင့်ပတ်သက်သော greenwashing ၏ အဖြစ်အများဆုံးပုံစံများကို ဖော်ပြရန် အဓိကအမျိုးအစား ၅ ခုကို ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်- ၎င်းတို့မှာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ အသိအမှတ်ပြုလက်မှတ်များ၊ စွန့်ပစ်ပစ္စည်း စီမံခန့်ခွဲမှု မလုံလောက်ခြင်း၊ လွဲမှားသော ကာဗွန်လျော်ကြေးပေးခြင်းဆိုင်ရာ ပြောဆိုချက်များ၊ ခရီးသွားနေရာအခြေပြု အလွန်အကျွံသုံးစွဲမှု၊ နှင့် လူမှုရေးမတရားမှုနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိခိုက်ပျက်စီးမှုကို ဖုံးကွယ်ရန် "စိမ်းလန်းသော ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု" ဟူသော အမည်တံဆိပ်ကို အသုံးပြုခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။

"သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် လူမှုရေးဆိုင်ရာ တာဝန်ယူမှု တောင်းဆိုမှုများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသော လုပ်ငန်းများသည် အများအားဖြင့် ပြသရန်သက်သက်သာဖြစ်သော အမူအရာများကို မကြာခဏ ပြုလုပ်ကြသည်" ဟု စာတမ်းရေးသားသူများက မေလတွင် Frontiers in Sustainability ဂျာနယ်၌ ထုတ်ဝေခဲ့သော စာတမ်းတစ်စောင်တွင် ရေးသားခဲ့သည်။

စိုးရိမ်စရာအကြောင်းများစွာရှိသည်ဟု အဆိုပါစာတမ်းက ရှင်းလင်းစွာဖော်ပြထားသော်လည်း ဆူညံသံများကို ဖြတ်ကျော်ရန် နည်းလမ်းများလည်းရှိသည်။ လွတ်လပ်ပြီး ခိုင်မာသော အသိအမှတ်ပြုလက်မှတ်စနစ်များသည် ကြီးမားသောအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည်။ ဒေသခံလုပ်ငန်းများသည်လည်း အရေးကြီးသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ကော်ပိုရိတ်ကွင်းဆက်များသည် ပြဿနာရှိသော greenwashing နှင့် မကြာခဏ ဆက်စပ်နေပြီး အထူးသဖြင့် ဇိမ်ခံအဆင့်တွင် ဖြစ်သည်။ "ရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲမှုကို ဆက်သွယ်ရေးမဟာဗျူဟာအဖြစ် ရှုမြင်ခြင်းထက် တိုင်းတာနိုင်သော၊ အားလုံးပါဝင်သော၊ နှင့် ကျင့်ဝတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခြေခံကျသော ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ကတိကဝတ်တစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ရမည်" ဟု စာတမ်းရေးသားသူများက ရေးသားခဲ့သည်။

ခရီးစဉ်စီစဉ်သည့်အခါ ပထမဆုံးမှတ်သားထားရမည့်အချက်မှာ ၎င်းသည် ဆိုးကျိုးသက်ရောက်မှုများ ရှိလာမည်ဟူသော အချက်ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိခိုက်မှု (footprint) ကို လျှော့ချရန် မည်သို့လုပ်ဆောင်နေသည်ကို ရှင်းပြမည့်အစား သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ကူညီသည်ဟု ပြောဆိုသော မည်သည့်ကုမ္ပဏီမဆို ကြီးမားသော သတိပေးချက် (red flag) ဖြစ်သည်။ ထိုအချက်များအပြင် ကျန်အရာများကို ရှာဖွေရန် အနည်းငယ်ပို၍ ကြိုးစားအားထုတ်မှု လိုအပ်သည်။ ခရီးစဉ်ကို ကြိုတင်စာရင်းသွင်းသည့်အခါ ဤအချက်များကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားပါ။

ကျွန်ုပ်၏ မျက်နှာသုတ်ပဝါများကို ပြန်လည်အသုံးပြုရန် တောင်းဆိုသည့် ထိုကတ်ပြားလေးများသည် အကျိုးရှိပါသလား။

အဝတ်အထည်များ ပြန်လည်အသုံးပြုရေး အစီအစဉ်များ (နေ့စဉ်လဲလှယ်ပေးသော မျက်နှာသုတ်ပဝါများနှင့် ဖြစ်နိုင်လျှင် အိပ်ရာခင်းများကို ငြင်းပယ်ခြင်း) သည် စံနှုန်းတစ်ခု ဖြစ်လာပြီဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့သည် အမှန်တကယ်ပင် ရေ၊ ဆပ်ပြာနှင့် စွမ်းအင် အမြောက်အမြားကို ချွေတာပေးသည်။ ခရီးသွားနေပါက သင်ပါဝင်သင့်သည်; လူများစွာကမူ ယခုထိ မပါဝင်ကြသေးပါ။

ဟိုတယ်တစ်ခု၏ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးဆိုင်ရာ ဂုဏ်သိက္ခာကို အကဲဖြတ်ရာတွင်မူ မျက်နှာသုတ်ပဝါ အစီအစဉ်သည် စံလုပ်ထုံးလုပ်နည်း ဖြစ်သင့်သည်။

ဟိုတယ်လုပ်ငန်းရှင်များအတွက် အသိပေးချက်- လူမှုစိတ်ပညာ သုတေသနပြုချက်များအရ ၎င်းကို တင်ပြရာတွင် "ယေဘုယျစံနှုန်းများ" ချဉ်းကပ်မှုကို အသုံးပြုပါက လူများ ပိုမိုပါဝင်လာမည်ဖြစ်သည်။ ဆိုင်းဘုတ်များတွင် "မျက်နှာသုတ်ပဝါများ ပြန်လည်အသုံးပြုခြင်းဖြင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ကူညီပါ" ကဲ့သို့သော ပိုမိုပရဟိတဆန်သည့် စကားလုံးများဖြင့် တင်ပြခြင်းထက် "ရေချွေတာရာတွင် သင်၏ အခြားဧည့်သည်များနှင့်အတူ ပူးပေါင်းပါဝင်ပါ" ဟု ရေးသားထားသင့်သည်။

ခိုင်မာသော ပြောဆိုချက်များကို ရှာဖွေပါ

ဟိုတယ်တစ်ခုကို အကဲဖြတ်ရန် အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းမှာ သိပ္ပံနည်းကျ စံနှုန်းများ သတ်မှတ်ပြီး မဖြစ်မနေ စစ်ဆေးမှုများ ပါဝင်သည့် အစီအစဉ်များမှ ယုံကြည်စိတ်ချရသော ပြင်ပအဖွဲ့အစည်း အသိအမှတ်ပြုလက်မှတ်များကို ရှာဖွေခြင်းဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် Global Sustainable Tourism Council (GSTC) နှင့် EarthCheck ကဲ့သို့သော အဖွဲ့အစည်းများမှ ဖြစ်သည်။ ပိုမိုလူသိများသော LEED အသိအမှတ်ပြုလက်မှတ်၊ အထူးသဖြင့် ပလက်တီနမ်စံနှုန်းသည် ဟိုတယ်ဆောက်လုပ်ရေးပိုင်းတွင် အကောင်းဆုံးဖြစ်သော်လည်း ၎င်း၏နေ့စဉ်လုပ်ငန်းဆောင်တာများ သို့မဟုတ် ဒေသတွင်း သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများအကြောင်းကိုမူ များစွာပြောပြနိုင်ခြင်းမရှိပါ။ သဘာဝပေါကြွယ်ဝသော ဒေသများတွင် အကျိုးအမြတ်မယူသော Rainforest Alliance အဖွဲ့အစည်းသည်လည်း သတ်မှတ်ထားသော ရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲမှုနှင့် ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲ ထိန်းသိမ်းရေး စံနှုန်းများနှင့် ကိုက်ညီသော ဟိုတယ်များကို အသိအမှတ်ပြုသည်။

ရှောင်ရှားသင့်သည်များမှာ ကိုယ်တိုင်ဖန်တီးထားသော ဂုဏ်ပုဒ်များ သို့မဟုတ် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ဆုများဖြစ်သည်။ ဝက်ဘ်ဆိုက်များနှင့် ဟိုတယ် ဧည့်ကြိုကောင်တာများရှိ "အကောင်းဆုံး စိမ်းလန်းသော ဟိုတယ်!" သို့မဟုတ် "မြို့တွင်း ရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲမှု အရှိဆုံး ဟိုတယ်အဖြစ် မဲပေးရွေးချယ်ခံရ!" ကဲ့သို့သော ဆိုင်းဘုတ်များသည် မကြာခဏဆိုသလို စျေးကွက်ရှာဖွေရေး လှည့်ကွက်များ သို့မဟုတ် ငွေပေးချေထားသော ကြော်ငြာမြှင့်တင်မှုများ၏ ရလဒ်များဖြစ်သည်။

ကုမ္ပဏီများစွာသည် စွန့်ပစ်ပစ္စည်း လုံးဝမရှိစေရန် ကတိပြုကြသော်လည်း ပြန်လည်ဆွေးမြေ့နိုင်သည် သို့မဟုတ် ဇီဝပြိုကွဲနိုင်သည်ဟု ဆိုသော တစ်ခါသုံးပစ္စည်းများကို မကြာခဏ အားကိုးကြပြီး ၎င်းတို့ကို အမှန်တကယ် ပြန်လည်ဆွေးမြေ့ခြင်း မရှိပါ။ ၎င်းတို့ကို နောက်ပိုင်းတွင် ပြန်လည်ဆွေးမြေ့စေမည်ဆိုလျှင်ပင် ထုတ်လုပ်ရန်အတွက် စွမ်းအင်နှင့် သဘာဝသယံဇာတအသစ်များကို အသုံးပြုကြသည်။ အချို့က ပလတ်စတစ်လျှော့ချရေး ကတိများ ပြုလုပ်ကြသော်လည်း ၎င်းတို့သည် ခွက်များ သို့မဟုတ် ဇွန်းခက်ရင်းများကဲ့သို့သော တစ်ခုတည်းသော ပစ္စည်းများကိုသာ ရည်ညွှန်းပြီး အခြားအရာများကို လျစ်လျူရှုထားလေ့ရှိသည်။ သို့မဟုတ် ပလတ်စတစ်ဖြင့် ပြုလုပ်ထားပြီး ပြန်လည်အသုံးပြုရန် မလွယ်ကူသော သေတ္တာများဖြင့် ထုပ်ပိုးထားသော ရေဘူးများအစား ဘူးခွံပါရေကို ပြောင်းလဲအသုံးပြုခြင်းမျိုး ဖြစ်သည်။

ကံမကောင်းစွာဖြင့် ထိုကဲ့သို့သော ပြောဆိုချက်များကို အချက်အလက်စစ်ဆေးရန် လွယ်ကူသော ကိရိယာမရှိပါ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ကုမ္ပဏီများက ၎င်းတို့ မည်မျှ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် လိုက်လျောညီထွေရှိကြောင်း မည်သို့ပြောဆိုနိုင်သည်ကို ထိန်းချုပ်သည့် စည်းမျဉ်းများ ထိရောက်စွာ မရှိသောကြောင့် ဖြစ်သည်။