ကျောင်းသူတစ်ဦး အသတ်ခံရမှုအပေါ် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် အကြမ်းဖက်ဆန္ဒပြမှုများကို ဗြိတိန်ဝန်ကြီး ရှုတ်ချ

ဗြိတိန်ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး ရှာဘာနာ မာမွတ် (Shabana Mahmood) က အသက် ၁၈ နှစ်အရွယ် ကျောင်းသားတစ်ဦး သေဆုံးခဲ့ရသည့်ဖြစ်စဉ်တွင် လူသတ်သမားက လူမျိုးရေးခွဲခြားခံရသူအဖြစ် လိမ်လည်ပြောဆိုခဲ့ပြီးနောက် ရဲတပ်ဖွဲ့က ထိုကျောင်းသားကို လက်ထိတ်ခတ်ခဲ့သည့်ကိစ္စနှင့် ပတ်သက်၍ ဖြစ်ပွားခဲ့သော လူမျိုးရေးအသွင်ဆောင်သည့် အကြမ်းဖက်ဆန္ဒပြမှုများကို “လုံးဝလက်ခံနိုင်စရာမရှိ” ဟု ပြင်းထန်စွာ ရှုတ်ချလိုက်သည်။

အင်္ဂါနေ့က ဖြစ်ပွားခဲ့သော အဆိုပါ အဓိကရုဏ်းများသည် ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်းတွင် လူဖြူများကို ခွဲခြားဆက်ဆံသည့် “နှစ်ထပ်ကွမ်း တရားစီရင်ရေးစနစ်” ရှိနေသည်ဟူသော စွပ်စွဲချက်များကြောင့် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်သည်။

ဟင်နရီ နိုဝက် (Henry Nowak) သည် ပြီးခဲ့သည့် ဒီဇင်ဘာလက ဗြိတိန်နိုင်ငံသား ဆစ်ခ်လူမျိုး အသက် ၂၃ နှစ်အရွယ် ဗစ်ခရမ် ဒီဂွာ (Vickrum Digwa) ၏ သတ်ဖြတ်ခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။ ယခုသီတင်းပတ်အတွင်း တရားရုံးက ဒီဂွာသည် နိုဝက်ကို ဓားဖြင့် ၅ ချက်ထိုးခဲ့ပြီးနောက် လူမျိုးရေးအရ တိုက်ခိုက်ခံရသူအဖြစ် လိမ်လည်ပြောဆိုခဲ့ကြောင်း စစ်ဆေးတွေ့ရှိခဲ့သည်။ ရဲတပ်ဖွဲ့သည် နိုဝက်ကို သံသယရှိသူအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ လက်ထိတ်ခတ်ခဲ့ပြီးမှသာ သူ၏ ဒဏ်ရာများကို သတိပြုမိကာ အသက်ကယ်တင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။

ဒီဂွာကို တနင်္လာနေ့တွင် တစ်သက်တစ်ကျွန်းထောင်ဒဏ် ချမှတ်ခဲ့ပြီးနောက် နိုဝက် သတ်ဖြတ်ခံခဲ့ရသည့် ဆောက်သမ်တန်မြို့တွင် ရဲတပ်ဖွဲ့ကို ဆန့်ကျင်သည့် အကြမ်းဖက်ဆန္ဒပြမှုများ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ရာ အဆိုပါအမှုသည် ဗြိတိန်သတင်းခေါင်းကြီးပိုင်းများတွင် အဓိကနေရာယူထားသည်။

အင်္ဂါနေ့နှောင်းပိုင်းတွင် အင်္ဂလန်တောင်ပိုင်း ကမ်းရိုးတန်းမြို့၌ လူရာပေါင်းများစွာက ရဲတပ်ဖွဲ့ကို ကုလားထိုင်များ၊ သံဘူးများ၊ ကျောက်ခဲများနှင့် မီးရှူးတိုင်များဖြင့် ပစ်ပေါက်ခဲ့ကြသည်။ လူနှစ်ဦးကို ဖမ်းဆီးခဲ့ပြီး ရဲအရာရှိ ၁၁ ဦးနှင့် ရဲခွေးတစ်ကောင် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကြောင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က သတင်းထုတ်ပြန်သည်။

နိုဝက်၏ သေဆုံးမှုသည် ရဲလုပ်ငန်းစဉ်များနှင့် ဓားဖြင့်ထိုးနှက်မှုဆိုင်ရာ ပြစ်မှုများအပေါ် အငြင်းပွားမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပြီး လူဖြူများအပေါ် ဘက်လိုက်သည့် တရားစီရင်ရေးစနစ် ရှိနေသည်ဟူသော လက်ယာယိမ်း တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများနှင့် နိုင်ငံရေးသမားများ၏ စွပ်စွဲချက်များကို ပိုမိုပြင်းထန်လာစေခဲ့သည်။

ဝန်ကြီး မာမွတ်က ဆန္ဒပြသူများသည် ရဲတပ်ဖွဲ့ကို အကြမ်းဖက်ရန်အတွက် ဝမ်းနည်းဖွယ်ဖြစ်ရပ်တစ်ခုကို အသုံးချနေခြင်းဖြစ်ကြောင်း စွပ်စွဲပြောဆိုခဲ့သည်။

“ဒီညမှာ သူတို့အပေါ် ဦးတည်လာတဲ့ စက်ဆုပ်ရွံရှာဖွယ် အကြမ်းဖက်မှုတွေကို ရင်ဆိုင်ရာမှာ ရဲစွမ်းသတ္တိရှိရှိနဲ့ တည်ငြိမ်စွာ တုံ့ပြန်ခဲ့တဲ့ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေကို ကျေးဇူးတင်ပါတယ်” ဟု ၎င်းက X လူမှုကွန်ရက်တွင် ရေးသားခဲ့ပြီး နိုဝက်မိသားစု၏ “အားကောင်းသော တောင်းဆိုချက်” ကို နားထောင်ပေးကြရန် ပြည်သူများကို တိုက်တွန်းခဲ့သည်။

တနင်္လာနေ့က တရားရုံးအပြင်ဘက်တွင် နိုဝက်၏ဖခင် မာ့ခ် (Mark) က ရဲတပ်ဖွဲ့၏ သားဖြစ်သူအပေါ် ဆက်ဆံပုံမှာ “လူမဆန်ပြီး ဂုဏ်သိက္ခာကျဆင်းစေသည်” ဟု ဝေဖန်ခဲ့သော်လည်း “သူ့သားရဲ့သေဆုံးမှုကို အသုံးပြုပြီး နောက်ထပ် ပဋိပက္ခတွေ၊ မုန်းတီးမှုတွေ ဒါမှမဟုတ် တင်းမာမှုတွေ ဖြစ်ပေါ်လာတာကို ကျွန်တော်တို့ မလိုလားပါဘူး။ သူ့ရဲ့ဖြစ်ရပ်က ကျွန်တော်တို့ရဲ့ လမ်းမတွေကို လူတိုင်းအတွက် ပိုမိုလုံခြုံအောင် လုပ်ဆောင်ပေးနိုင်ဖို့ပဲ ကျွန်တော်တို့ လိုလားပါတယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ပြီးနောက် ရဲတပ်ဖွဲ့သည် ကိုယ်ခန္ဓာတွင် တပ်ဆင်ထားသော ကင်မရာ (bodycam) မှ ဗီဒီယိုဖိုင်ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ရာ နိုဝက်က သူဓားဖြင့် အထိုးခံထားရကြောင်းနှင့် အသက်ရှူမရတော့ကြောင်း အကြိမ်ကြိမ်ပြောဆိုနေသော်လည်း ရဲအရာရှိများက အလေးအနက်မထားသည့် မြင်ကွင်းများ ပါဝင်နေသည်။

ဝန်ကြီးချုပ် ကီယာ စတာမာ (Keir Starmer) က အဆိုပါဗီဒီယိုကို ကြည့်ရှုရသည်မှာ စိတ်ပျက်စရာကောင်းကြောင်းနှင့် “လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ စွပ်စွဲချက်များသည် ဤအမှုတွင် ဆုံးဖြတ်ချက်ချမှတ်ခြင်းအပေါ် မည်သို့သက်ရောက်မှုရှိခဲ့သနည်း” ဆိုသည့် မေးခွန်းများအတွက် အဖြေရှာရန် လိုအပ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ရဲတပ်ဖွဲ့၏ မှားယွင်းမှုများကို စုံစမ်းစစ်ဆေးသည့် လွတ်လပ်သော ရဲတပ်ဖွဲ့ကျင့်ဝတ်ဆိုင်ရာရုံး (IOPC) သည် ဟမ်ပ်ရှိုင်းယားနှင့် အိုင်အော့ဖ်ဝိုက် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ လုပ်ဆောင်ချက်များကို ပြန်လည်သုံးသပ်နေသည်။ အမျိုးသားရဲချုပ်များကောင်စီကလည်း အဆိုပါသတ်ဖြတ်မှုအပြီးတွင် ၎င်းတို့၏ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆန့်ကျင်ရေး လမ်းညွှန်ချက်များကို ပြန်လည်သုံးသပ်မည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးကို ဆန့်ကျင်သည့် Reform UK ပါတီခေါင်းဆောင် နိုက်ဂျယ် ဖာရေ့ဂ်ျ (Nigel Farage) က အင်္ဂါနေ့တွင် ပြောကြားရာ၌ ဤအမှုသည် “နှစ်ထပ်ကွမ်း ရဲလုပ်ငန်းစဉ်” ၏ နမူနာတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သည်။ ၎င်းသည် လူနည်းစုများနှင့် ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများကို လူဖြူများထက် ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ ဆက်ဆံသည်ဟု စွပ်စွဲသည့် လက်ယာယိမ်းတို့၏ ပြောဆိုချက်တစ်ခုဖြစ်သည်။

ဖာရေ့ဂ်ျက ပြည်သူများအနေဖြင့် ဤဖြစ်ရပ်ကို “အေးစက်သော ဒေါသ” ဖြင့် တုံ့ပြန်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့ပြီး “လူဖြူတွေရဲ့ အသက်ဟာလည်း လူမည်းတွေရဲ့ အသက်လိုပဲ တန်ဖိုးရှိပါတယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

X ပိုင်ရှင် အီလွန် မတ်စ်ခ် (Elon Musk) နှင့် တော်မီ ရော်ဘင်ဆန် (Tommy Robinson) ဟု လူသိများသည့် ဗြိတိန်လက်ယာစွန်း တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ စတီဖင် ယက်စ်လေ-လင်နွန် (Stephen Yaxley-Lennon) တို့ကလည်း ဤအမှုအပေါ် ဒေါသထွက်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ကြပြီး “ဟင်နရီ နိုဝက်အတွက် တရားမျှတမှု” ဆန္ဒပြပွဲများတွင် ပါဝင်ကြရန် တိုက်တွန်းခဲ့ကြသည်။

ဗြိတိန်နိုင်ငံရေးသမားအချို့က ဆစ်ခ်လူမျိုးများကို ‘ကီပန်’ (kirpans) ဟုခေါ်သည့် ဘာသာရေးဓားများ ကိုင်ဆောင်ခွင့်ကို ပိတ်ပင်ရန် တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။ တရားသူကြီးက ဒီဂွာတွင် ကီပန်ဓားငယ်တစ်ချောင်း ရှိသော်လည်း နိုဝက်ကို သတ်ဖြတ်ရာတွင် အသုံးပြုခဲ့သည့် ၈ လက်မ (၂၁ စင်တီမီတာ) ရှိသော ဆစ်ခ်ဓားမြှောင်တစ်ချောင်းလည်း ပါရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ဟမ်ပ်ရှိုင်းယားရဲတပ်ဖွဲ့က တောင်းပန်စကားဆိုခဲ့ပြီး အင်္ဂါနေ့က ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ခုတွင် ဖမ်းဆီးမှုတွင် ပါဝင်ခဲ့သည့် ရဲအရာရှိတစ်ဦး နုတ်ထွက်သွားပြီဖြစ်ကြောင်းနှင့် အခြားအရာရှိသုံးဦးကို စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုတွင် သက်သေများအဖြစ် သတ်မှတ်ထားကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။