ထိုင်းက ကမ္ဘောဒီးယားနှင့် ပင်လယ်ပြင်အငြင်းပွားမှုတွင် ကုလသမဂ္ဂ ကြားဝင်စေ့စပ်ရေးအတွက် အသင့်ရှိနေပြီ

ဘန်ကောက်မြို့။ ထိုင်းနိုင်ငံသည် ကမ္ဘောဒီးယားက စတင်ခဲ့သည့် အငြင်းပွားရေပိုင်နက်ဆိုင်ရာ တောင်းဆိုမှုများနှင့် ပတ်သက်၍ ကုလသမဂ္ဂ၏ ကျောထောက်နောက်ခံပြုထားသော ကြားဝင်စေ့စပ်ညှိနှိုင်းမှုတွင် ပါဝင်ရန် "အပြည့်အဝပြင်ဆင်ထားပြီး" ဖြစ်ကြောင်း နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ (ဇွန် ၃ ရက်) တွင် ပြောကြားခဲ့ပြီး နိုင်ငံတော်၏ အကျိုးစီးပွားကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သွားမည်ဟု ကတိပြုခဲ့သည်။

အိမ်နီးချင်း ကမ္ဘောဒီးယားက အင်္ဂါနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်မှာ ထိုင်းပင်လယ်ကွေ့ရှိ အငြင်းပွားနယ်မြေများအပေါ် ကုလသမဂ္ဂ ပင်လယ်ပြင်ဥပဒေ ကွန်ဗင်းရှင်း (UNCLOS) အရ အငြင်းပွားမှုဖြေရှင်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်ကို စတင်ခဲ့ပြီဖြစ်ကြောင်း၊ ထိုနယ်မြေများတွင် ပင်လယ်အောက် စွမ်းအင်သိုက်များသည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ဘီလီယံ ၃၀၀ ခန့် တန်ဖိုးရှိသည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။

ဤလုပ်ဆောင်ချက်သည် ပြီးခဲ့သည့်လက ဘန်ကောက်က ၂၀၀၁ ခုနှစ် သဘောတူညီချက်ကို ဖျက်သိမ်းခဲ့ပြီးနောက် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုသဘောတူညီချက်သည် ထပ်နေသော နယ်မြေများတွင် ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ ပူးတွဲရှာဖွေရေးအတွက် မူဘောင်တစ်ခုကို ချမှတ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ်က ၎င်းကို အကောင်အထည်ဖော်ရာတွင် ကြာရှည်စွာ ရပ်တန့်နေမှုကြောင့်ဟု ကိုးကားပြောကြားခဲ့သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး စီဟာဆက် ဖူအန်ကက်ကီအို (Sihasak Phuangketkeow) က ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ထုတ်ပြန်သော ကြေညာချက်၌ ပြောကြားခဲ့သည်မှာ ကမ္ဘောဒီးယား၏ UNCLOS အရ မဖြစ်မနေ စေ့စပ်ညှိနှိုင်းမှု လုပ်ငန်းစဉ်များကို စတင်ရန် "အလျင်စလို ဆုံးဖြတ်ချက်" သည် "နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေး ပြန်လည်ထူထောင်ရန်အတွက် ယုံကြည်မှုနှင့် စိတ်ချမှု ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေး" ကြိုးပမ်းမှုများကို အဟန့်အတား ဖြစ်စေနိုင်ကြောင်း။

အရှေ့တောင်အာရှ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများသည် ရေပိုင်နက်နယ်မြေများနှင့် ၎င်းတို့၏ ၈၀၀ ကီလိုမီတာ ကုန်းမြေနယ်နိမိတ် သတ်မှတ်ရေးကို ဆယ်စုနှစ်များစွာကြာ အငြင်းပွားခဲ့ကြပြီး ၎င်းသည် ပြင်သစ်ကိုလိုနီခေတ်၏ အမွေအနှစ်တစ်ခုဖြစ်သည်။

ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က သေဆုံးမှုများဖြစ်ပွားခဲ့သော နယ်စပ်တိုက်ပွဲနှစ်ကြိမ်ဖြစ်ပွားပြီးနောက် နှစ်ဖက်စလုံးသည် ဒီဇင်ဘာလတွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရန် သဘောတူခဲ့ကြသော်လည်း အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို ချိုးဖောက်သည်ဟု တစ်ဖက်နှင့်တစ်ဖက် အပြန်အလှန် စွပ်စွဲခဲ့ကြသည်။

"ထိုင်းနိုင်ငံသည် UNCLOS နှင့်အညီ လိုအပ်သော လုပ်ဆောင်ချက်အားလုံးကို လုပ်ဆောင်ရန် အပြည့်အဝပြင်ဆင်ထားပြီးဖြစ်ကာ နိုင်ငံ၏ အကျိုးစီးပွားကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန် အရေးအကြီးဆုံးအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်" ဟု စီဟာဆက်က ကြေညာချက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

နိုင်ငံနှစ်ခုစလုံးသည် အဆိုပါ ကွန်ဗင်းရှင်းတွင် ပါဝင်လက်မှတ်ရေးထိုးထားသော နိုင်ငံများဖြစ်သည်။

ထိုင်းကြေညာချက်အရ စေ့စပ်ညှိနှိုင်းမှု လုပ်ငန်းစဉ်သည် ဥပဒေအရ အတည်မပြုနိုင်သော အကြံပြုချက်များကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး ထိုအကြံပြုချက်များကို နှစ်ဖက်စလုံးက ပြဿနာဖြေရှင်းရန် ညှိနှိုင်းရာတွင် အသုံးပြုနိုင်သည်။

ထိုင်းစွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနက အဆိုပါနယ်မြေရှိ ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့မှ အနာဂတ်ဝင်ငွေများသည် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ဘီလီယံ ၃၀၀ ခန့် တန်ဖိုးရှိမည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။

ကမ္ဘောဒီးယားဝန်ကြီးချုပ် ဟွန်မာနက် (Hun Manet) က အင်္ဂါနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်မှာ ၎င်း၏အစိုးရသည် "နိုင်ငံတကာဥပဒေနှင့်အညီ ကမ္ဘောဒီးယား၏ အချုပ်အခြာအာဏာနှင့် ရေပိုင်နက်ဆိုင်ရာ အခွင့်အရေးများကို ကာကွယ်ရန်" ကြားဝင်စေ့စပ်ညှိနှိုင်းမှု လုပ်ငန်းစဉ်ကို စတင်ခဲ့ပြီဖြစ်ကြောင်း။