ယူကရိန်းနိုင်ငံအတွင်း ကျူးကျော်လုပ်ဆောင်မှုများကြောင့် ကမ္ဘာ့စစ်တုရင်အဖွဲ့ချုပ်က ရုရှားကို ဆိုင်းငံ့လိုက်ပြီဖြစ်သည်

ကမ္ဘာ့စစ်တုရင်အဖွဲ့ချုပ်သည် ဆယ်စုနှစ်များစွာ စစ်တုရင်လောကကို လွှမ်းမိုးထားခဲ့သည့် ရုရှားနိုင်ငံကို ယူကရိန်းနိုင်ငံ၏ တရားဥပဒေအရ အောင်မြင်စွာ တိုင်ကြားမှုအပြီးတွင် အဖွဲ့ဝင်အဖြစ်မှ ရပ်ဆိုင်းလိုက်ပြီဖြစ်သည်။

နိုင်ငံတကာခုံရုံးဖြစ်သည့် အားကစားဆိုင်ရာ ခုံသမာဓိရုံး (Court of Arbitration for Sport) က မတ်လအတွင်းတွင် ယူကရိန်းနိုင်ငံ၏ တိုင်ကြားချက်ကို ထောက်ခံခဲ့သည်။ အဆိုပါတိုင်ကြားချက်တွင် ရုရှားစစ်တုရင်အဖွဲ့ချုပ်သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်မှစ၍ ရုရှားတပ်ဖွဲ့များ သိမ်းပိုက်ထားသော ယူကရိန်းနယ်မြေများရှိ စစ်တုရင်ကစားခြင်းဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းများကို အဓမ္မထိန်းချုပ်ထားကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။

အဆိုပါခုံရုံးက ရုရှားနိုင်ငံအား ယူကရိန်းနယ်မြေငါးခုရှိ စစ်တုရင်အဖွဲ့အစည်းများအပေါ် ထိန်းချုပ်ထားမှုကို စွန့်လွှတ်ရန်နှင့် ထိုနေရာများတွင် ပြိုင်ပွဲများကျင်းပခြင်းကို ရပ်တန့်ရန် ရက်ပေါင်း ၉၀ အချိန်ပေးခဲ့သည်။

သို့သော် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ရုရှားနိုင်ငံ၏ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်း Arkady Dvorkovich ဦးဆောင်သည့် နိုင်ငံတကာစစ်တုရင်အဖွဲ့ချုပ် (FIDE) က ရုရှားနိုင်ငံသည် သတ်မှတ်ရက်အတွင်း လိုက်နာဆောင်ရွက်ခြင်းမရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး ထို့ကြောင့် “[ရုရှား၏] အဖွဲ့ဝင်အဖြစ်ကို ယာယီရပ်ဆိုင်းသည့် အရေးယူမှုအား ချက်ချင်းအသက်ဝင်စေရန်” ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြောင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

ရုရှားနိုင်ငံမှ အရွယ်ရောက်ပြီးသူ ကစားသမားများသည် FIDE ပြိုင်ပွဲများတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခွင့် ဆက်လက်ရှိနေမည်ဖြစ်သော်လည်း ၎င်းတို့၏ နိုင်ငံတော်အလံအစား FIDE အလံအောက်တွင်သာ ယှဉ်ပြိုင်ရမည်ဖြစ်သည်။ လူငယ်ကစားသမားများသာလျှင် ရုရှားအလံအောက်တွင် ယှဉ်ပြိုင်ခွင့်ရှိသည်။

အသင်းလိုက်ပြိုင်ပွဲများတွင် ရုရှားကစားသမားများသည် ကြားနေအလံအောက်တွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ရန် “အရည်အချင်းပြည့်မီနိုင်သည်” ဟု ကမ္ဘာ့အဖွဲ့ချုပ်က ဆိုသော်လည်း ၎င်းမှာ FIDE ၏ နောက်ထပ်ဆုံးဖြတ်ချက်များအပေါ် မူတည်နေသည်။ ရုရှားနိုင်ငံပိုင်သတင်းဌာန TASS ၏ ဖော်ပြချက်အရ ရုရှားစစ်တုရင်အဖွဲ့ချုပ် အကြီးအကဲ Andrei Filatov က ၎င်းတို့၏ ရှေ့နေများသည် FIDE ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ပြန်လည်သုံးသပ်နေပြီး အယူခံဝင်ဖွယ်ရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ယူကရိန်းစစ်တုရင်အဖွဲ့ချုပ်ကမူ ဤဆုံးဖြတ်ချက်ကို “သမိုင်းဝင်အောင်ပွဲ” အဖြစ် ကြိုဆိုခဲ့သည်။

လက်တွေ့ကျသော အကျိုးဆက်များအပြင် ဤစီရင်ချက်သည် စစ်တုရင်ကစားခြင်းတွင် နက်ရှိုင်းပြီး ဂုဏ်ယူဖွယ်ကောင်းသော အစဉ်အလာရှိသည့် နိုင်ငံတစ်ခုအတွက် သင်္ကေတအရ ထိုးနှက်ချက်တစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ ထိုနိုင်ငံတွင် စစ်တုရင်ဝါသနာရှင်များသည် တစ်နှစ်ပတ်လုံးနီးပါး လမ်းဘေးများနှင့် ပန်းခြံများတွင် စစ်တုရင်ခုံများရှေ့၌ ကုန်းကွထိုင်ကာ ကစားနေသည်ကို တွေ့မြင်နိုင်သည်။

ရုရှားနှင့် အခြားဆိုဗီယက်သမ္မတနိုင်ငံများမှ ဂရန်းမာစတာများသည် ၁၉၂၇ ခုနှစ်မှ ၂၀၀၇ ခုနှစ်အထိ ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံများအဖြစ် စစ်တုရင်လောက၏ ထိပ်ဆုံးနေရာကို သိမ်းပိုက်ထားခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့၏ ချန်ပီယံခရီးစဉ်ကို ၁၉၃၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် နယ်သာလန်နိုင်ငံသား Max Euwe နှင့် ၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် အမေရိကန်နိုင်ငံသား Bobby Fischer တို့ကသာ ခေတ္တမျှ ဖြတ်တောက်နိုင်ခဲ့သည်။

သို့သော် Anatoly Karpov နှင့် Garry Kasparov တို့၏ ခေတ်သည် ကုန်ဆုံးခဲ့ပြီဖြစ်ပြီး ၂၁ ရာစုကို နော်ဝေနိုင်ငံသား Magnus Carlsen နှင့် အိန္ဒိယနှင့် တရုတ်နိုင်ငံတို့မှ ထွက်ပေါ်လာသည့် ကြယ်ပွင့်ကစားသမားသစ်များက လွှမ်းမိုးထားသည်။

လက်ရှိတွင် ရုရှားကစားသမားတစ်ဦးသာ ကမ္ဘာ့အဆင့် ၂၀ အတွင်းတွင် ရှိတော့သည်။ ဧပြီလက ကျင်းပခဲ့သည့် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံပြိုင်ပွဲအတွက် စိန်ခေါ်သူကို ရွေးချယ်သည့် Candidates Tournament တွင် ရုရှားနိုင်ငံမှ Andrei Esipenko သည် အဆင့် (၈) နေရာဖြင့် နောက်ဆုံးတွင် ရပ်တည်ခဲ့သည်။ အဆိုပါပြိုင်ပွဲတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံမှ Gukesh Dommaraju က အနိုင်ရရှိခဲ့ပြီး ယခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုအတွက် ယှဉ်ပြိုင်ရမည်ဖြစ်သည်။

ယူကရိန်းနှင့်ပတ်သက်သည့် အငြင်းပွားမှုမှာ ၂၀၁၄ ခုနှစ်က ရုရှားသိမ်းပိုက်ခဲ့သော ခရိုင်းမီးယားဒေသနှင့် လက်ရှိတွင် ငါးနှစ်မြောက်သို့ ရောက်ရှိနေပြီဖြစ်သော စစ်ပွဲအတွင်း ရုရှားက ၎င်း၏နယ်မြေဟု ကြေညာထားသော်လည်း တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းသာ ထိန်းချုပ်ထားနိုင်သည့် ဒိုးနက်စ်၊ လူဟန့်စ်၊ ဇာပိုရစ်ဇီးယားနှင့် ခါဆွန်ဒေသများတွင် စစ်တုရင်လုပ်ငန်းများကို မည်သူက ဦးဆောင်သည်ဆိုသည့်အချက်အပေါ် အဓိကထားနေခြင်းဖြစ်သည်။

ရုရှားနိုင်ငံကို ယာယီရပ်ဆိုင်းလိုက်ခြင်းသည် ကမ္ဘာ့အားကစားလောကတွင် မူးယစ်ဆေးဝါးသုံးစွဲမှု အရှုပ်တော်ပုံနှင့် ယူကရိန်းစစ်ပွဲတို့ကြောင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ ပိတ်ပင်ခံခဲ့ရသည့် ရုရှားအားကစားသမားများကို ပြန်လည်လက်ခံလာသည့် မကြာသေးမီက ဖြစ်ပေါ်နေသော လမ်းကြောင်းနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်နေသည်။

အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲများတွင် ယှဉ်ပြိုင်ခွင့်ရရှိသူများသည် ၎င်းတို့၏ နိုင်ငံတော်အလံမပါဘဲ ကြားနေအဖြစ်သာ ယှဉ်ပြိုင်ခွင့်ရှိခဲ့သည်။ ရေကူး၊ ဓားခုတ်နှင့် ဂျူဒိုကဲ့သို့သော အားကစားနည်းများသည် မကြာသေးမီလများအတွင်း ဤကန့်သတ်ချက်များကို ဖယ်ရှားပေးမည်ဟု ကြေညာထားကြသည်။