အီရန်ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်ဥက္ကဋ္ဌ အာ့ဇ်မွန် ကမ္ဘာ့ဖလားအတွက် ခေါ်ယူမည့်အစီအစဉ်များ မသိရှိ

မေလ ၂၉ ရက်- အီရန်ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်ဥက္ကဋ္ဌ မက်ဒီ တာ့ဂျ်က အစ္စလာမ္မစ်သမ္မတနိုင်ငံ၏ ဒုတိယသမ္မတတစ်ဦးက တိုက်စစ်မှူး ဆာဒါ အက်ဇ်မွန်ကို ပြန်လည်ခေါ်ယူရန် တောင်းဆိုခဲ့သော်လည်း ၎င်းကို အီရန်ကမ္ဘာ့ဖလားအသင်းတွင် ပြန်လည်ခေါ်ယူရန် အစီအစဉ်တစ်စုံတစ်ရာကို မသိရှိကြောင်း ကြာသပတေးနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

နိုင်ငံတကာပွဲ ၉၁ ပွဲတွင် ၅၇ ဂိုးသွင်းယူထားသည့် အက်ဇ်မွန်ကို ၎င်းသည် အစိုးရအပေါ် သစ္စာမရှိမှုကြောင့် ချန်လှပ်ခံရခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြည်တွင်းမီဒီယာများ၏ ဖော်ပြချက်များ ထွက်ပေါ်နေချိန်တွင် နည်းပြ အာမီယာ ဂါလန်နိုအီ၏ ကနဦးလူစာရင်းမှ ချန်လှပ်ထားခဲ့သည်။

အသက် ၃၁ နှစ်အရွယ် ကစားသမားသည် ပြီးခဲ့သည့်အပတ်က ၎င်း၏ မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်ကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကြေညာခဲ့ရာ ယင်းကိစ္စကြောင့် ဒုတိယသမ္မတ အဗ္ဗဒူလ်ကာရင် ဟူစိန်ဇာဒေးက တနင်္လာနေ့တွင် တောင်းဆိုမှု ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

"ဖြစ်နိုင်ပါက ၎င်းကို လက်ရွေးစင်အသင်းသို့ ပြန်လည်ခေါ်ယူကြပါစို့" ဟု ဟူစိန်ဇာဒေးက X (ယခင် Twitter) တွင် ရေးသားခဲ့သည်။

"၎င်းသည် အားကစားဆိုင်ရာ ဆုံးဖြတ်ချက်သက်သက် မဟုတ်ဘဲ အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးအတွက် သတင်းစကားတစ်ခု ဖြစ်သည်" ဟု ဆိုသည်။

တာ့ဂျ်က ကြာသပတေးနေ့တွင် အီရန်ရုပ်သံနှင့် ပြောကြားရာ၌ အက်ဇ်မွန်ကို ခေါ်ယူမည့်ကိစ္စနှင့် ပတ်သက်၍ သတင်းအချက်အလက် မရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး ယင်းကိစ္စကို ဖိအားပေးမေးမြန်းသောအခါ "ဒီကိစ္စကို သင့်လျော်တဲ့ ဆွေးနွေးမှုတွေကနေတစ်ဆင့် ဆက်လက်ဆောင်ရွက်သွားမှာပါ။ မစ္စတာ ဆာဒါရဲ့ အခြေအနေကိုတော့ ကျွန်တော် လက်ရှိမှာ မသိရှိသေးပါဘူး" ဟု ဖြည့်စွက်ပြောကြားခဲ့သည်။

အီရန်ရှိ မီဒီယာများ၏ ဖော်ပြချက်များအရ အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့က အီရန်အပေါ် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်ပြီး မကြာမီတွင် ဒူဘိုင်းအုပ်ချုပ်သူ မိုဟာမက် ဘင် ရာရှစ် အယ်လ် မက်တူမ်နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည့် ဓာတ်ပုံကို အက်ဇ်မွန်က တင်ခဲ့သောအခါ အစိုးရကို ထောက်ခံသည့် အစွန်းရောက်သူများကို စိတ်အနှောင့်အယှက် ဖြစ်စေခဲ့သည်။

အီရန်က အက်ဇ်မွန် ကလပ်ဘောလုံးကစားသည့် ယူအေအီး (အာရပ်စော်ဘွားများပြည်ထောင်စု) ကို လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများနောက်ပိုင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော စစ်ပွဲတွင် ရန်ဘက်အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။

ဗီဇာ စောင့်ဆိုင်းမှု

ကမ္ဘာ့ဖလား ကနဦးလူစာရင်းဝင် ကစားသမားများသည် လက်ရှိတွင် တူရကီ၌ လေ့ကျင့်ရေးစခန်း ဝင်ရောက်နေကြသော်လည်း ဖီဖာ၏ တနင်္လာနေ့ နောက်ဆုံးသတ်မှတ်ရက် မတိုင်မီ နောက်ဆုံး ၂၆ ဦး လူစာရင်းကို ဆုံးဖြတ်ရမည်ဖြစ်သောကြောင့် အက်ဇ်မွန်အတွက် အချိန်နည်းပါးလာပြီဖြစ်သည်။

ရွေးချယ်ခံရသည့် ကစားသမားများသည် လာမည့်အပတ်တွင် ၎င်းတို့၏ ပြိုင်ပွဲအခြေစိုက်စခန်းကို ထူထောင်ရန် အရီဇိုးနားပြည်နယ်၊ တူဆွန်သို့ မဟုတ်ဘဲ မက္ကဆီကိုနိုင်ငံ၊ တီဂျူအာနာသို့ ယခုအခါ သွားရောက်ကြမည်ဖြစ်သည်။

မက္ကဆီကိုသမ္မတ ကလော်ဒီယာ ရှိန်းဘောင်း ပါဒိုက ဇွန်လ ၁၁ ရက်မှ ဇူလိုင်လ ၁၉ ရက်အထိ ကျင်းပမည့် ပြိုင်ပွဲကာလအတွင်း အီရန်အသင်းကို ၎င်းတို့နိုင်ငံတွင် တည်းခိုစေလိုခြင်း မရှိကြောင်း အမေရိကန်အာဏာပိုင်များက ပြောကြားပြီးနောက် ဖီဖာက ၎င်း၏အစိုးရကို ချဉ်းကပ်ခဲ့ကြောင်း တနင်္လာနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

မက္ကဆီကိုနိုင်ငံဆိုင်ရာ အီရန်သံအမတ် အဘူလ်ဖာဇ်လ် ပါဆန်ဒီဒေးက ကြာသပတေးနေ့တွင် တီဂျူအာနာသို့ သွားရောက်ခဲ့ပြီး အမေရိကန်က "ထိုသို့လုပ်ဆောင်ရန် ပျက်ကွက်ခဲ့ပြီးနောက်" အသင်းအား လက်ခံကျင်းပပေးသည့်အတွက် ရှိန်းဘောင်းကို ကျေးဇူးတင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

မက္ကဆီကိုသည် အမေရိကန်နှင့် ကနေဒါတို့နှင့်အတူ ကမ္ဘာ့ဖလားကို ပူးတွဲအိမ်ရှင်အဖြစ် လက်ခံကျင်းပနေသော်လည်း အီရန်သည် အုပ်စုပွဲစဉ်နှစ်ပွဲကို လော့စ်အိန်ဂျယ်လိစ်တွင် ကစားမည်ဖြစ်ပြီး တတိယပွဲကို ဆီယက်တဲလ်တွင် ကစားမည်ဖြစ်သည်။

သို့သော် အသင်းသည် အမေရိကန်သို့ ဝင်ရောက်ရန် ဗီဇာများ မရရှိသေးကြောင်း ပါဆန်ဒီဒေးက ပြောကြားခဲ့သည်။

ဧပြီလနှောင်းပိုင်းက ဖီဖာကွန်ဂရက်အတွက် ကနေဒါသို့ ဝင်ရောက်ခွင့် ငြင်းပယ်ခံခဲ့ရသူဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် အစ္စလာမ္မစ်တော်လှန်ရေးအစောင့်တပ် (IRGC) နှင့် ဆက်စပ်မှုရှိသောကြောင့် FFIRI ဥက္ကဋ္ဌ တာ့ဂျ်က ဖီဖာအနေဖြင့် အမေရိကန်ဗီဇာများကို အာမခံပေးရန် လိုအပ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

"ကစားသမားတွေ အသွားအပြန် သွားလာနိုင်ဖို့ ဖီဖာက အကြိမ်ကြိမ်ဝင်ထွက်ခွင့် ဗီဇာတွေ စီစဉ်ပေးရပါမယ်" ဟု ဘောလုံးအုပ်ချုပ်ရေးသို့ မပြောင်းရွှေ့မီ IRGC ၏ ထိပ်တန်းအရာရှိအဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ဖူးသူ တာ့ဂျ်က ပြောကြားခဲ့သည်။

"အမေရိကန်ကို ဝင်ရောက်ဖို့ ဗီဇာတွေ မရဘူးဆိုရင်တော့ အကျိုးဆက်တွေက တော်တော်လေး ရှင်းပါတယ်" ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

အမေရိကန်နှင့် ကနေဒါ နှစ်နိုင်ငံစလုံးက IRGC ကို "အကြမ်းဖက်အဖွဲ့အစည်း" အဖြစ် သတ်မှတ်ထားပြီး အဆိုပါ ထိပ်တန်းစစ်တပ်နှင့် ဆက်စပ်မှုရှိသူများကို ၎င်းတို့နိုင်ငံသို့ ဝင်ရောက်ခွင့်ပြုမည် မဟုတ်ကြောင်း ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ပြောကြားထားသည်။

တာ့ဂျ်က ယခင်က ပြောကြားခဲ့သည်မှာ အသင်းမှ ကစားသမားအချို့နှင့် နည်းစနစ်အဖွဲ့ဝင်အချို့သည်လည်း ၎င်းတို့၏ မဖြစ်မနေ အမျိုးသားရေးတာဝန်ကို ထမ်းဆောင်စဉ်က IRGC တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ဖူးကြောင်း ဖြစ်သည်။

အီရန်အသင်းသည် ဇွန်လ ၁၅ ရက်နေ့တွင် နယူးဇီလန်အသင်းနှင့် ပြိုင်ပွဲအဖွင့်ပွဲစဉ်အဖြစ် ယှဉ်ပြိုင်ကစားရန် စီစဉ်ထားသည်။