ထရမ့်၏ ဖိအားပေးလှုပ်ရှားမှုကြောင့် ရွေးကောက်ပွဲစာရေးဟောင်း တီနာပီတာ ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာ

ကိုလိုရာဒိုပြည်နယ်၏ ရွေးကောက်ပွဲစက်ပစ္စည်းများကို အလွဲသုံးစားပြုလုပ်ခွင့်ပေးခဲ့မှုဖြင့် ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခံခဲ့ရသည့် အရာရှိဟောင်း တီနာ ပီတာစ် (Tina Peters) သည် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်၏ ဖိအားပေးလှုပ်ရှားမှုများကြောင့် ပြည်နယ်အကျဉ်းထောင်မှ ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်။

တနင်္လာနေ့တွင် ပီတာစ် အကျဉ်းထောင်မှ ထွက်ခွာလာချိန်၌ ကိုလိုရာဒိုပြည်နယ်၏ ပြည်နယ်အတွင်းရေးမှူး ဂျီနာ ဂရစ်ဝေါလ် (Jena Griswold) က သူမလွတ်မြောက်လာခြင်းအပေါ် ကန့်ကွက်ကြောင်း ကြေညာချက်တစ်စောင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

"ဒါဟာ ရွေးကောက်ပွဲတွေကို တိုက်ခိုက်သူတွေအတွက် တာဝန်ခံမှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး အန္တရာယ်ရှိတဲ့ သတင်းစကားတစ်ခုကို ပေးလိုက်တာပါပဲ" ဟု ဂရစ်ဝေါလ်က ရေးသားခဲ့သည်။

"ပီတာစ် လွတ်မြောက်လာတာဟာ ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်ကို ငြင်းပယ်တဲ့ လှုပ်ရှားမှုကို ပိုမိုအားကောင်းလာစေပါလိမ့်မယ်။ သူမကို လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် ပေးလိုက်ကတည်းက သူမဟာ ရွေးကောက်ပွဲနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ မမှန်မကန်သတင်းတွေနဲ့ ကြံစည်မှုတွေကို ဆက်လက်ဖြန့်ဝေနေဆဲပါပဲ။"

ပီတာစ်သည် ထရမ့်ကို ထောက်ခံသူတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ၂၀၂၀ သမ္မတရွေးကောက်ပွဲကာလအတွင်း ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီမှ ဂျိုးဘိုင်ဒင်ကို ထရမ့် ရှုံးနိမ့်ခဲ့ခြင်းမှာ မသမာမှုများကြောင့်ဖြစ်သည်ဟု စွပ်စွဲကာ ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်ကို ငြင်းပယ်သည့် လှုပ်ရှားမှုတွင် ပါဝင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။

ထိုမမှန်ကန်သော စွပ်စွဲချက်ကို သက်သေပြရန် ကြိုးပမ်းသည့်အနေဖြင့် ပီတာစ်သည် ခွင့်ပြုချက်မရှိသော ပြည်သူတစ်ဦးကို ဒေသတွင်း အီလက်ထရောနစ် မဲပေးစနစ်များသို့ ဝင်ရောက်ခွင့်ပေးခဲ့ပြီး ၎င်းတို့၏ ဟာ့ဒ်ဒရိုက်များကို ကူးယူစေခဲ့သည်။ ထိုအချိန်က သူမသည် ကိုလိုရာဒိုပြည်နယ်၊ မီဆာကောင်တီ (Mesa County) ၏ ကောင်တီစာရေး (County Clerk) အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသူဖြစ်သည်။

နောက်ဆုံးတွင် သူမသည် လုံခြုံရေးချိုးဖောက်မှုတွင် ပါဝင်ပတ်သက်ခဲ့သည့်အတွက် ပြည်နယ်အကျဉ်းထောင်တွင် ထောင်ဒဏ် ၉ နှစ် ချမှတ်ခံခဲ့ရသည်။

သို့သော် ထရမ့်နှင့် သူ၏မဟာမိတ်များက သူမကို နိုင်ငံရေးအရ ဖိနှိပ်ခံရသူတစ်ဦးအဖြစ် ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။

ပြီးခဲ့သည့် နိုဝင်ဘာလတွင် ထရမ့်အစိုးရအဖွဲ့သည် ၂၀၂၀ ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်ကို ငြင်းပယ်ရန် ကြိုးပမ်းမှုများတွင် ပါဝင်သူများအားလုံးကို အလုံးစုံ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် ပေးခဲ့သည်။ နောက်တစ်လတွင်လည်း သူမအား ဖက်ဒရယ်ပြစ်မှုဖြင့် စွဲချက်တင်ထားခြင်းမရှိသော်လည်း ပီတာစ်ကို သီးသန့် လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် ပေးခဲ့သည်။

သို့သော် ဖက်ဒရယ်အစိုးရ၏ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်သည် ပြည်နယ်အဆင့် စွဲချက်များအတွက် အကျုံးမဝင်သဖြင့် ထရမ့်က ကိုလိုရာဒိုပြည်နယ်ကို သူမ၏ ပြစ်ဒဏ်ကို ပယ်ဖျက်ပေးရန် ဖိအားပေးခဲ့သည်။

ပြီးခဲ့သည့်လက ကိုလိုရာဒိုပြည်နယ်၏ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီဝင် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ဂျာရက် ပိုလစ် (Jared Polis) က ပီတာစ်၏ ၉ နှစ် ထောင်ဒဏ်မှာ အချိုးအစားမမျှတဟုဆိုကာ သူမကို လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် ပေးခဲ့သည်။

"ခင်ဗျား ကျူးလွန်ခဲ့တဲ့ ပြစ်မှုတွေက အလွန်လေးနက်ပြီး ဒီပြစ်မှုတွေအတွက် ထောင်ဒဏ်ကျခံသင့်တာ မှန်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒါဟာ ပထမဆုံးအကြိမ် ပြစ်မှုကျူးလွန်သူတစ်ဦးအတွက် အလွန်ထူးခြားပြီး ကြာရှည်လွန်းတဲ့ ပြစ်ဒဏ်တစ်ခု ဖြစ်နေပါတယ်" ဟု ပိုလစ်က ကြေညာချက်တွင် ရေးသားခဲ့သည်။

သို့သော်လည်း ထိုဆုံးဖြတ်ချက်မှာ အငြင်းပွားဖွယ်ဖြစ်ခဲ့ပြီး ဒီမိုကရက်များ၊ ဒေသခံအရာရှိများနှင့် အစိုးရ၏ လုပ်ဆောင်ချက်များကို စောင့်ကြည့်လေ့လာသည့် အဖွဲ့အစည်းများက ပိုလစ်၏ ဆုံးဖြတ်ချက်မှာ မှားယွင်းကြောင်း ဝေဖန်ခဲ့ကြသည်။

"ကျွန်တော်တို့ အရမ်းဒေါသထွက်တယ်၊ စိတ်ပျက်မိတယ်၊ အလွန်အမင်း စိတ်ပျက်မိပါတယ်" ဟု မြူနီစီပယ်စာရေးများအတွက် လှုပ်ရှားပေးနေသည့် ကိုလိုရာဒို ကောင်တီစာရေးများအသင်း၏ အကြီးအကဲ မက်ခ် ကရိန်း (Matt Crane) က လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် ဆုံးဖြတ်ချက်အပြီးတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

ဝေဖန်သူအများစုက ပီတာစ်သည် သူမ၏ လုပ်ရပ်များအပေါ် နောင်တရခြင်းမရှိကြောင်း ထောက်ပြခဲ့ကြသည်။

ဥပမာအားဖြင့် လွတ်မြောက်ပြီးပြီးချင်းတွင် စတိဗ် ဘန်နွန် (Steve Bannon) သည် ပီတာစ်နှင့် အင်တာဗျူးတစ်ခုကို သူ၏ ပေါ့ဒ်ကတ်စ် (Podcast) တွင် ထုတ်လွှင့်ခဲ့ရာ သူမက ရွေးကောက်ပွဲမသမာမှုများနှင့် ပတ်သက်၍ အထောက်အထားမရှိသော စွပ်စွဲချက်များကို ထပ်မံပြောဆိုခဲ့သည်။

"ဒီရွေးကောက်ပွဲတွေ အခုချက်ချင်း ဖြစ်ပျက်နေတာကို ကျွန်မ မြင်နေရတယ်။ မမ်ဒါနီ (Mamdanis)၊ ဗာဂျီးနီးယား အုပ်ချုပ်ရေးမှူး၊ စပန်ဘာဂါ (Spanberger)၊ ပြီးတော့ ကယ်လီဖိုးနီးယား၊ တက္ကဆက်နဲ့ မိန်း (Maine) ပြည်နယ်တွေမှာ ဖြစ်ပျက်နေတာတွေ၊ တစ်နိုင်ငံလုံးမှာ ဖြစ်နေတာတွေကို ခင်ဗျားတို့ သိမှာပါ" ဟု ဒီမိုကရက်များ အနိုင်ရရှိခဲ့သော သို့မဟုတ် အောင်မြင်မှုရခဲ့သော နေရာများကို ရေတွက်ရင်း ပီတာစ်က ပြောကြားခဲ့သည်။

"ဒီမိုကရက်တွေက လိမ်ညာကြလိမ့်မယ်ဆိုတာ ကျွန်မ သိတယ်။ ကျွန်မ ထောင်ကျခဲ့ရတဲ့ အကြောင်းရင်းဖြစ်တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲစက်တွေကို ဖော်ထုတ်ခဲ့တဲ့ ပြဿနာကို ဘယ်သူကမှ အလေးအနက် မဖြေရှင်းပေးကြဘူး။ အဲဒီစက်တွေက မဲတွေကို ပြောင်းလဲပစ်ခွင့်ပေးနေတာပါ"

သူမကို ကူညီပေးခဲ့သည့်အတွက် ထရမ့်အား ကျေးဇူးတင်ကြောင်း ဖော်ပြသည့် စာများကို ရေးသားပေးပို့ခဲ့သည်ဟုလည်း သူမက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။

သူမ၏ မှတ်ချက်များသည် ပိုလစ်၏နေရာကို ဆက်ခံရန် ကြိုးပမ်းနေသည့် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီမှ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးလောင်းအချို့အပါအဝင် လူအများ၏ ပြင်းထန်သော ဝေဖန်မှုများကို ချက်ချင်းပင် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။

"တီနာ ပီတာစ်ဟာ ထောင်ကလွတ်လာပြီးတာနဲ့ ကိုလိုရာဒို ရွေးကောက်ပွဲတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သူမကို ပြစ်မှုလေးခုအထိ ကျူးလွန်မိစေခဲ့တဲ့ အဲဒီမမှန်ကန်တဲ့ စွပ်စွဲချက်တွေကိုပဲ ထပ်ပြီး ဖြန့်ဝေနေပါပြီ။ ဒါတွေအားလုံးက ထရမ့်ရဲ့ 'ကြီးမားတဲ့ လိမ်ညာမှု' (Big Lie) အတွက် လုပ်ဆောင်ပေးနေတာပါပဲ" ဟု အုပ်ချုပ်ရေးမှူးလောင်းတစ်ဦးဖြစ်သူ ပြည်နယ်အထက်လွှတ်တော်အမတ် မိုက်ကယ် ဘန်နက် (Michael Bennet) က ပြောကြားခဲ့သည်။

"ဒါဟာ နောင်တရတဲ့ ပုံစံမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။"