တိုကျို၊ ဇွန် ၁၈ - ယန်းငွေတန်ဖိုး ထပ်မံကျဆင်းလာမှုက ဂျပန်နိုင်ငံ၏ ငွေကြေးတန်ဖိုးကို ထိန်းသိမ်းရန် ဆုံးဖြတ်ချက်ကို စမ်းသပ်နေချိန်တွင် ဂျပန်အစိုးရ၏ ထိပ်တန်းပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူက နိုင်ငံအနေဖြင့် ငွေလဲလှယ်နှုန်း အပြောင်းအလဲများကို အချိန်မရွေး သင့်လျော်သလို တုံ့ပြန်ရန် အသင့်ရှိနေကြောင်း ကြာသပတေးနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

"ကျွန်တော်တို့အနေနဲ့ ငွေကြေးဈေးကွက် အပြောင်းအလဲတွေကို လိုအပ်သလို အချိန်မရွေး သင့်လျော်သလို တုံ့ပြန်ဖို့ အသင့်ရှိပါတယ်" ဟု အစိုးရအဖွဲ့၏ အဓိကအတွင်းဝန် မီနိုရူ ကီဟာရာ (Minoru Kihara) က ယန်းငွေကျဆင်းမှုနှင့် ပတ်သက်၍ မေးမြန်းသည့် ပုံမှန်သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

ယန်းငွေတန်ဖိုး အားနည်းခြင်းသည် ပြည်တွင်းထုတ်ကုန်များကို ပြည်ပသို့ တင်ပို့သည့် ထုတ်လုပ်သူများအတွက် အကျိုးအမြတ် ပိုမိုရရှိစေသော်လည်း၊ တစ်ဖက်တွင်မူ သွင်းကုန်စရိတ်များ မြင့်တက်လာခြင်းကြောင့် ကုမ္ပဏီများနှင့် အိမ်ထောင်စုများအတွက် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး ဖြစ်စေကြောင်း ကီဟာရာက ပြောသည်။

"ဒီလိုသက်ရောက်မှုတွေကို ကျွန်တော်တို့ ဘက်စုံထောင့်စုံကနေ စေ့စေ့စပ်စပ် လေ့လာဖို့ လိုအပ်ပါတယ်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားပြီး အစိုးရအနေဖြင့် ဈေးကွက်ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုများကို အနီးကပ် စောင့်ကြည့်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ထပ်လောင်းပြောဆိုခဲ့သည်။

အမေရိကန်ဗဟိုဘဏ် (Federal Reserve) ၏ နောက်ထပ်ခြေလှမ်းမှာ အတိုးနှုန်းလျှော့ချခြင်းမဟုတ်ဘဲ တိုးမြှင့်ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်ဟူသော ခန့်မှန်းချက်များ မြင့်တက်လာပြီး ဒေါ်လာဈေး အလုံးအရင်းဖြင့် မြင့်တက်လာမှုနောက်ပိုင်းတွင် ယခုကဲ့သို့ မှတ်ချက်စကားများ ထွက်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။

ယန်းငွေသည် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် တစ်ဒေါ်လာလျှင် ၁၆၀.၇၉၅ ယန်းအထိ ခေတ္တကျဆင်းခဲ့ပြီး၊ ဧပြီလ ၃၀ ရက်နေ့က တိုကျို၏ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်မှုအပြီး ရရှိခဲ့သည့် အမြတ်များကို ပြန်လည်ဆုံးရှုံးသွားစေခဲ့သည်။ ၎င်းသည် လွန်ခဲ့သည့် နှစ်နှစ်နီးပါးအတွင်း မမြင်တွေ့ခဲ့ရသည့် အခြေအနေဖြစ်သည်။ ကြာသပတေးနေ့တွင်မူ တစ်ဒေါ်လာလျှင် ၁၆၀.၇၆ ယန်းနှုန်းဖြင့် ရှိနေသည်။

ဂျပန်ဗဟိုဘဏ် (Bank of Japan) က အင်္ဂါနေ့တွင် အတိုးနှုန်းကို ၃၁ နှစ်အတွင်း အမြင့်ဆုံးအထိ တိုးမြှင့်ခဲ့သော်လည်း ၎င်း၏ မူဝါဒအတိုးနှုန်းမှာ ၁ ရာခိုင်နှုန်းသာ ရှိသေးပြီး အမေရိကန်ဗဟိုဘဏ်၏ ၃.၅၀ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၃.၇၅ ရာခိုင်နှုန်းကြားထက် များစွာနည်းပါးနေသဖြင့် အခက်အခဲကြုံနေရသော ယန်းငွေကို တည်ငြိမ်အောင် လုပ်ဆောင်နိုင်ခြင်း မရှိသေးပေ။

ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး ဆတ်ဆူကီ ကာတာယာမ (Satsuki Katayama) က ပြီးခဲ့သည့်သီတင်းပတ်တွင် အာဏာပိုင်များသည် "ဆုံးဖြတ်ချက်ပြတ်သားသော အစီအမံများကို လုပ်ဆောင်ရန် အမြဲအသင့်ရှိနေသည်" ဟု သတိပေးခဲ့သည်။

သို့သော် ဂျပန်၏ ထိပ်တန်းငွေကြေးဆိုင်ရာ သံတမန် အာဆူရှီ မိမူရ (Atsushi Mimura) မှာ တိုကျိုက ကြီးမားသောအတိုင်းအတာဖြင့် ဝင်ရောက်စွက်ဖက်မှု ပြန်လည်စတင်ခဲ့သည့် မေလအစောပိုင်းကတည်းက ယန်းငွေနှင့် ပတ်သက်၍ တိတ်ဆိတ်နေခဲ့သည်။

ဂျပန်အာဏာပိုင်များသည် ဧပြီလနှောင်းပိုင်းမှ မေလအစောပိုင်းအတွင်း ယန်းငွေကို ထောက်ပံ့ရန်အတွက် နိုင်ငံခြားငွေလဲလှယ်ရေးဈေးကွက်တွင် စံချိန်တင် ယန်း ၁၁.၇ ထရီလီယံ (အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၇၂.၈၇ ဘီလီယံ) အထိ သုံးစွဲခဲ့ကြောင်း အချက်အလက်များက ဖော်ပြသော်လည်း၊ ထိုသို့ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ပြီးနောက် ရရှိခဲ့သည့် အမြတ်များအားလုံးကို ယန်းငွေက ပြန်လည်ဆုံးရှုံးသွားခဲ့သဖြင့် အကျိုးသက်ရောက်မှုမှာ ခဏတာသာ ဖြစ်ခဲ့သည်။

အတိုးနှုန်းကွာဟချက် ကျယ်ပြန့်လာခြင်း

အမေရိကန်ဗဟိုဘဏ်သည် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် အတိုးနှုန်းကို တည်ငြိမ်အောင် ထားရှိခဲ့သော်လည်း ငွေကြေးဖောင်းပွမှု စိုးရိမ်မှုများ မြင့်တက်လာခြင်းကြောင့် ယခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် အတိုးနှုန်းတိုးမြှင့်ဖွယ်ရှိကြောင်း အရိပ်အမြွက် ပြောကြားခဲ့သည်။ ဤသို့ တင်းကျပ်သော မူဝါဒသည် ယန်းငွေ အားနည်းနေခြင်းကြောင့် သွင်းကုန်စရိတ်များ မြင့်တက်လာပြီး ဈေးနှုန်းဖိအားများ ပြင်းထန်နေသည့် ဂျပန်နိုင်ငံအတွက် ပြဿနာဖြစ်စေသည်။

အရှေ့အလယ်ပိုင်း ပဋိပက္ခကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော စွမ်းအင်အကျပ်အတည်းသည် လောင်စာဆီစရိတ်များကို မြင့်တက်စေခဲ့ပြီး၊ ဂျပန်ဗဟိုဘဏ်အနေဖြင့် ငွေကြေးဖောင်းပွမှုနှုန်းကို ထိန်းချုပ်ရာတွင် နောက်ကျကျန်ရစ်မည့် အန္တရာယ်ရှိကြောင်း သတိပေးလာစေသည်။

"အင်္ဂါနေ့က ဂျပန်ဗဟိုဘဏ် လုပ်ဆောင်ခဲ့တဲ့ အကြီးမားဆုံး အပြောင်းအလဲကတော့ အတိုးနှုန်းတိုးမြှင့်ခြင်းကို ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ ဈေးနှုန်းပစ်မှတ် ပြည့်မီရေး တိုးတက်မှုကြောင့်လို့ မပြောဘဲ၊ ငွေကြေးဖောင်းပွမှု ထိန်းချုပ်ရာမှာ နောက်ကျကျန်ရစ်မယ့် အန္တရာယ်ကို ကြိုတင်ကာကွယ်ဖို့လို့ ရှင်းပြခဲ့တာပါပဲ" ဟု ဗဟိုဘဏ်၏ ထိပ်တန်းစီးပွားရေးပညာရှင်ဟောင်း ဆေးဆာကူ ကာမေဒ (Seisaku Kameda) က ပြောသည်။

အရှေ့အလယ်ပိုင်းတွင် တင်းမာမှုများ လျော့ကျလာပြီး ရေနံဈေးနှုန်းများ ဆက်လက်ကျဆင်းနေပါက ဂျပန်ဗဟိုဘဏ်အနေဖြင့် အတိုးနှုန်းတိုးမြှင့်ရန် အရေးတကြီး လိုအပ်မှု လျော့နည်းသွားနိုင်ကြောင်း လက်ရှိတွင် ဂျပန် Sompo Institute Plus ၏ အမှုဆောင်စီးပွားရေးပညာရှင်အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသည့် ကာမေဒက ပြောသည်။

"ဒါပေမဲ့ အောက်တိုဘာ ဒါမှမဟုတ် ဒီဇင်ဘာလမှာ အတိုးနှုန်းကို ထပ်တိုးဖို့ ဖြစ်နိုင်ခြေများပါတယ်"

သို့သော်လည်း ဂျပန်ဗဟိုဘဏ်၏ အတိုးနှုန်း ထပ်မံတိုးမြှင့်နိုင်ခြေရှိသည့် အလားအလာများသည် ယန်းငွေအပေါ် ဈေးကွက်၏ အဆိုးမြင်စိတ်ကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်ခြင်း မရှိသေးဘဲ၊ စpekulation (ခန့်မှန်းချက်) အရ ရောင်းချမှု (net short positions) များမှာ ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇူလိုင်လနောက်ပိုင်း အမြင့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိနေကြောင်း သောကြာနေ့က ထုတ်ပြန်သည့် အနာဂတ်ဈေးကွက် အချက်အလက်များက ဖော်ပြသည်။

"ယန်းငွေ အားနည်းလာရတဲ့ အဓိကအချက်ကတော့ ပြည်တွင်းနဲ့ ပြည်ပ ငွေကြေးမူဝါဒတွေကြားက သိသိသာသာ ကျယ်ပြန့်လာတဲ့ ကွာဟချက်ကြောင့်ပါပဲ" ဟု SMBC Nikko Securities မှ အကြီးတန်း အတိုးနှုန်းဗျူဟာပညာရှင် အာတာရူ အိုကူမူရာ (Ataru Okumura) က မှတ်ချက်ပြုသည်။

အာဏာပိုင်များက ကြားဖြတ်ဝင်ရောက် စွက်ဖက်နေသော်လည်း ဒေါ်လာ-ယန်း ငွေလဲနှုန်းမှာ ၁၆၀ အမှတ်အထက်သို့ အများကြီး ကျော်လွန်သွားရန် မဖြစ်နိုင်ကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။

"ဒါပေမဲ့ ဒီအခြေအနေက ရေရှည်တည်တံ့နိုင်မှာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာကို သိရှိထားတဲ့အတွက် ဂျပန်ဗဟိုဘဏ်ဟာ မျှော်မှန်းထားတာထက် နည်းနည်းစောပြီး အတိုးနှုန်းကို တိုးမြှင့်ဖို့ ဖိအားပေးခံရလိမ့်မယ်"

($1 = 160.5600 ယန်း)