ကမ္ဘောဒီးယား၏ လိမ်လည်မှုစခန်းများ နှိမ်နင်းမှုကြောင့် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းများ နည်းဗျူဟာပြောင်းလဲရာ သောင်တင်သားကောင်များစွာ ကျန်ရစ်ခဲ့

အာရှ

ကမ္ဘောဒီးယား၏ လိမ်လည်မှုစင်တာများအပေါ် နှိမ်နင်းမှုကြောင့် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းများ နည်းဗျူဟာပြောင်းလဲရာတွင် သားကောင်များ ဒုက္ခရောက်နေ

ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံသည် အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုစင်တာများအပေါ် အပြင်းထန်ဆုံး နှိမ်နင်းမှုများကို လုပ်ဆောင်နေပြီး အဆောက်အအုံ ရာပေါင်းများစွာကို ပစ်မှတ်ထားခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ အပိုင်းနှစ်ပိုင်းပါ စီးရီး၏ ပထမပိုင်းတွင် CNA သည် ကွင်းဆင်းလေ့လာခဲ့ရာ ဒုက္ခရောက်နေသော သားကောင်များနှင့် လုပ်ငန်းများ ပိုမိုသေးငယ်သော မြို့ပြနေရာများသို့ ပြောင်းရွှေ့နေသည့် လက္ခဏာများကို တွေ့ရှိခဲ့ရပြီး ကျွမ်းကျင်သူများကမူ လုပ်ငန်းနောက်ကွယ်ရှိ ရာဇဝတ်ကွန်ရက်များသည် နက်ရှိုင်းစွာ အမြစ်တွယ်နေဆဲဖြစ်ကြောင်း သတိပေးခဲ့သည်။

အသစ်- ယခုအခါ ဆောင်းပါးများကို နားဆင်နိုင်ပါပြီ။

ဤအသံကို AI ကိရိယာဖြင့် ထုတ်လုပ်ထားပါသည်။

၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁ ရက် နံနက် ၆:၀၀ နာရီ

(နောက်ဆုံးပြင်ဆင်မှု- ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁ ရက် နံနက် ၇:၄၀ နာရီ)

Google က ကျွန်ုပ်တို့၏အကြောင်းအရာများကို ရှာဖွေမှုရလဒ်များတွင် ပိုမိုနားလည်ပြီး ဖော်ပြနိုင်ရန် CNA ကို ယုံကြည်ရသော အရင်းအမြစ်အဖြစ် ထည့်သွင်းပါ။

ဤဆောင်းပါး၏ အကျဉ်းချုပ်ကို FAST တွင် ဖတ်ရှုပါ။

ကတ်အင်တာဖေ့စ်အသစ်မှတစ်ဆင့် သတင်းအကျဉ်းချုပ်များကို ရယူပါ။ စမ်းကြည့်ပါ။

FAST သို့ ပြန်သွားရန် ဤနေရာကို နှိပ်ပါ။

FAST

ဖနွမ်းပင်- အဗ္ဗဒူလ်၏ အစီအစဉ်မှာ ဘန်ကောက်ရှိ ကျောင်းတစ်ကျောင်းတွင် အင်္ဂလိပ်စာ သင်ကြားရန်ဖြစ်သည်။ အရှေ့တောင်အာရှရှိ အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာတစ်ဖက်ကမ်းမှ ပိုမိုကောင်းမွန်သော အခွင့်အလမ်းများ ရရှိမည်ဟူသော ကတိကြောင့် ယူဂန်ဒါရှိ ၎င်း၏မိသားစုသည် ၎င်းတို့ပိုင်ဆိုင်သော မြေများကို ရောင်းချခဲ့သည်။ လအနည်းငယ်ကြာပြီးနောက်၊ ဓားရှည်များနှင့် မြှားများ ကိုင်ဆောင်ထားသော အမျိုးသားများနှင့်အတူ မှောင်မိုက်သော တောနက်ထဲသို့ ဆွဲခေါ်ခံရချိန်တွင် သူစိတ်ကူးထားခဲ့သော အနာဂတ်သည် မျက်စိရှေ့မှ ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သည်။ အွန်လိုင်းမှ ခေါ်ယူသူများက ကမ်းလှမ်းခဲ့သော ကမ္ဘောဒီးယားတွင် ရိုးရှင်းသော ဒေတာထည့်သွင်းခြင်း အလုပ်တစ်ခု စတင်ရန် ကတိများ ပျက်ပြားပြီးနောက် အလုပ်ရှာမရဘဲ စိတ်ပျက်အားငယ်နေသော အဗ္ဗဒူလ်သည် ကြောက်မက်ဖွယ် ခရီးတစ်ခုကို ဖြတ်သန်းခဲ့ရသည်။

သူ့ကို ထိုင်းနိုင်ငံတစ်ဝှမ်းရှိ ဗင်ကားများစွာထဲသို့ ထည့်သွင်းခဲ့ပြီး၊ မှောင်ရိပ်ခိုကာ လာအိုနိုင်ငံသို့ ဆွဲခေါ်သွားခဲ့သည်။ လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်သော ဝေးလံခေါင်သီသည့် အဆောက်အအုံများသို့ အဝင်အထွက် လုပ်ခဲ့ရပြီး မြစ်တစ်စင်းကို ဖြတ်ကျော်ကာ ကမ္ဘောဒီးယားသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် နောက်ဆုံးတွင် ထိုင်းပင်လယ်ကွေ့အနီးရှိ သေးငယ်သော နယ်စပ်မြို့လေးတစ်ခုသို့ ခိုးသွင်းခံခဲ့ရသည်။

ဤဆောင်းပါးအတွက် ၎င်း၏အမည်အပြည့်အစုံကို အသုံးမပြုရန် တောင်းဆိုခဲ့သော အဗ္ဗဒူလ်သည် တစ်ယောက်တည်း မဟုတ်ခဲ့ပါ။ အများစုမှာ တရုတ်အမျိုးသားများဖြစ်သည့် လူစိမ်းများစွာကိုလည်း အလားတူ လမ်းကြောင်းများအတိုင်း ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်။ ၎င်းတို့အားလုံးသည် တူညီသော ကံကြမ္မာဆီသို့ ဦးတည်နေကြသည် - ရာဇဝတ်မှုကျူးလွန်သည့် လိမ်လည်မှုစခန်းများသို့ ရွှေ့ပြောင်းခံရခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ လပေါင်းများစွာနှင့် နှစ်ပေါင်းများစွာကြာအောင် လူသားလှိုင်းလုံးကြီးတစ်ခုသည် ဤလျှို့ဝှက်လမ်းကြောင်းများမှတစ်ဆင့် လှိမ့်ဝင်နေခဲ့သည်။ ကမ္ဘောဒီးယားတစ်ဝှမ်းရှိ လုံခြုံသောစခန်းများတွင် အရိပ်အလုပ်သမားအင်အားကို ဖြည့်ဆည်းရန် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းမှ လူများကို စနစ်တကျ ဖမ်းဆီးစုဆောင်းခဲ့သည်။

အဗ္ဗဒူလ် ကြောက်လန့်နေခဲ့သည်။ သူ၏ ကိုယ်တွင်းအင်္ဂါများကို ထုတ်ယူခံရမည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့် အခြားမည်သည့်အရာထက်မဆို ပို၍ ကြောက်ရွံ့ခဲ့သည်ဟု သူက ပြောသည်။ သူရောက်ရှိလာပြီး အလုပ်ညွှန်ကြားချက်များ ရရှိသောအခါ သူ၏ကံကြမ္မာကို လက်ခံခဲ့သည်။ "သူတို့က ကျွန်တော့်ကို 'မင်း ဒီကို လိမ်လည်ဖို့ ရောက်လာတာ။ ငါတို့က လိမ်လည်သူတွေ။ ဒါက လိမ်လည်တဲ့ ကုမ္ပဏီ' လို့ ပြောတယ်" ဟု အဗ္ဗဒူလ်က ပြောသည်။ "ဒီလူတွေဆီမှာ လက်နက်ချဖို့ကလွဲလို့ တခြားရွေးချယ်စရာ မရှိခဲ့ဘူး။" သူက ပစ်မှတ်များကို ပြည့်မီနိုင်ပါက လွယ်ကူသော ကြွယ်ဝချမ်းသာမှုကို ရရှိမည်ဟု စခန်းမန်နေဂျာများက ပြောကြားခဲ့သည်- iPhone အသစ်များ၊ ပြည်ပခရီးစဉ်များနှင့် သူ၏နိုင်ငံသားများ စိတ်ကူးယဉ်ရုံသာ တတ်နိုင်သော ငွေကြေးများပင် ဖြစ်သည်။

အခြားရွေးချယ်စရာမရှိသောကြောင့် အဗ္ဗဒူလ်သည် သူအလွန်မယုံကြည်သော ကမ္ဘာတစ်ခုထဲသို့ ကျရောက်ခဲ့ရပြီး ၎င်းတို့၏ငွေများကို ထုတ်ယူရန် ဒီဇိုင်းထုတ်ထားသော ရှုပ်ထွေးသည့် အစီအစဉ်များအတွက် အလားအလာရှိသော သားကောင်များကို အွန်လိုင်းကွန်ရက်များတွင် ရှာဖွေရန် အတင်းအကြပ် ခိုင်းစေခံခဲ့ရသည်။ တစ်လကြာပြီးနောက် ရဲများက စခန်းကို ဝင်ရောက်စီးနင်းကာ ရှင်းလင်းခဲ့သည်။ အဗ္ဗဒူလ်တွင် ဘာမှမရှိခဲ့ - သူ ဘယ်တော့မှ လစာမရခဲ့ - သို့သော် သူ လွတ်မြောက်ခဲ့သည်။ "အဲဒီအချိန်ကစပြီး နေ့တိုင်းက အိပ်မက်ဆိုးတစ်ခုလိုပါပဲ။ အပြင်မှာ အိပ်ရတယ်။ မင်း မလုံခြုံဘူး။ မင်း တရားမဝင် နိုင်ငံထဲမှာ ရောက်နေတယ်။ ဗီဇာမရှိဘူး။ အစားအစာမရှိဘူး။ ပြေးစရာနေရာမရှိဘူး" ဟု ဖနွမ်းပင်ရှိ လုံခြုံရေးအိမ်တစ်လုံးမှ သူက ပြောသည်။ သူ အိမ်ပြန်ဖို့ နည်းလမ်းရှာနေဆဲဖြစ်သည်။ အဗ္ဗဒူလ်သည် ယခုရက်ပိုင်းအတွင်း ကမ္ဘောဒီးယားမြို့တော်တွင် ပျောက်ဆုံးနေသူများစွာထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ မြို့တော်သည် လမ်းလျှောက်နေသူများ၊ ခိုးဝင်သူများ၊ ဒုက္ခရောက်နေသူများနှင့် မျက်လုံးညိုညိုဖြင့် လူများဖြင့် ပြည့်နှက်နေသည်။

အစိုးရ၏ ညွှန်ကြားမှုဖြင့် နိုင်ငံတစ်ဝှမ်းရှိ လိမ်လည်မှုစခန်းများအပေါ် စီးနင်းမှုများ ပိုမိုပြင်းထန်လာသည်နှင့်အမျှ နိုင်ငံခြားသားများစွာ ကမ္ဘောဒီးယားမှ ထွက်ပြေးခဲ့ကြသည်။ အစိုးရ၏ ခန့်မှန်းချက်အရ လွန်ခဲ့သည့်လများအတွင်း လူ ၃၀၀,၀၀၀ ခန့် ထွက်ခွာသွားခဲ့သည်။ သို့သော် ထွက်ပြေးရန် နည်းလမ်းမရှိသူများ - များသောအားဖြင့် လေယာဉ်လက်မှတ်ဖိုးနှင့် တရားမဝင် ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်မှု အခြေအနေကို ဖြေရှင်းရန် စာရွက်စာတမ်းများ မရှိသူများ - သည် လမ်းပေါ်တွင် ဒုက္ခရောက်နေသည်ကို တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ မေလအစောပိုင်းတွင် CNA သည် အင်ဒိုနီးရှားလူမျိုး ဒါဇင်ပေါင်းများစွာ ၎င်းတို့နိုင်ငံသံရုံးအပြင်ဘက်တွင် စခန်းချနေသည်ကို တွေ့မြင်ခဲ့ရသည်။ အချို့မှာ လမ်းပေါ်တွင် အိပ်စက်နေကြပြီး အစားအစာနှင့် သတင်းအချက်အလက်များအတွက် စိတ်ပျက်အားငယ်နေကြသည်။ ၎င်းတို့သည် လိမ်လည်မှုနှင့် အွန်လိုင်းလောင်းကစားလုပ်ငန်းမှ ထွက်ခွာပြီးနောက် ဆောင်ရွက်ပေးရန်နှင့် အိမ်ပြန်ပို့ရန် စောင့်ဆိုင်းနေကြသည်။ ၎င်းတို့အား အလုပ်ထဲသို့ လှည့်ဖြားခေါ်ဆောင်ခြင်းနှင့် စခန်းများအတွင်း ကိုယ်ထိလက်ရောက် အကြမ်းဖက်ခံရခြင်းဆိုင်ရာ ဇာတ်လမ်းများသည် အဆိုပါအဖွဲ့တွင် အများအားဖြင့် ကြားသိရသည်။ ကမ္ဘာ့နေရာအနှံ့အပြားမှ ၎င်းတို့ကဲ့သို့သော လူများစွာ ရှိနေသေးသည်။ "ဖနွမ်းပင်လမ်းတွေပေါ်မှာ ကြီးမားတဲ့ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကျပ်အတည်းကြီးတစ်ခု ရှိနေပါတယ်။ ဒါက လူပေါင်း ရာနဲ့ချီ ထောင်နဲ့ချီပြီး သင့်နိုင်ငံထဲကို ရွှေ့ပြောင်းခွင့်ပြုပြီး ဒီအလုပ်ကို အတင်းအကြပ် ခိုင်းစေတဲ့အခါ ဖြစ်လာတာပါ" ဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ လိမ်လည်မှုများကို တိုက်ဖျက်သည့် အကျိုးအမြတ်မယူသော အဖွဲ့အစည်း Operation Shamrock ၏ တည်ထောင်သူနှင့် အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် Erin West က ပြောကြားခဲ့သည်။ "သူတို့ကို လွှတ်ပေးလိုက်တဲ့အခါ သူတို့မှာ ပိုင်ဆိုင်မှုမရှိဘူး၊ သက်သေခံကတ်မရှိဘူး၊ အိမ်ပြန်ဖို့ နည်းလမ်းမရှိဘူး။"

'အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုများအတွက် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အထွတ်အထိပ်' ကမ္ဘောဒီးယားသည် နိုင်ငံအတွင်း လိမ်လည်မှုစခန်းများ ရှိနေခြင်းကို အချိန်ကြာမြင့်စွာ လျှော့တွက်ခဲ့သော်လည်း မကြာသေးမီလများအတွင်း သဘောထားပြောင်းလဲခဲ့ပြီး တစ်နှစ်လျှင် ဒေါ်လာဘီလီယံပေါင်းများစွာ ရရှိသည်ဟု ခန့်မှန်းရသော လုပ်ငန်းကို အမြစ်ပြတ်ချေမှုန်းရန် ကတိပြုခဲ့သည်။ အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုသည် ပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့် ဖြစ်ပေါ်သည်။ အများစုမှာ အချစ်ရေး သို့မဟုတ် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု လိမ်လည်မှုများ၊ အတုအယောင် cryptocurrency အစီအစဉ်များ သို့မဟုတ် လောင်းကစားနှင့် ပတ်သက်သော လှည့်ဖြားမှုများ ပါဝင်သည်။ အလုပ်သမားများကို ဇာတ်ညွှန်းများ၊ အတုအယောင် သက်သေခံများ နှင့် ပစ်မှတ်စာရင်းများဖြင့် လေ့ကျင့်ပေးသည်။ ထို့နောက် ၎င်းတို့သည် အွန်လိုင်းမှတစ်ဆင့် အလားအလာရှိသော သားကောင်များကို ဆက်သွယ်ပြီး ရက်ပေါင်းများစွာ သို့မဟုတ် ရက်သတ္တပတ်များစွာကြာအောင် ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ကာ အတုအယောင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု၊ လောင်းကစားဆိုက်၊ crypto ပလက်ဖောင်း သို့မဟုတ် အရေးပေါ်ငွေပေးချေမှုဆီသို့ ဦးတည်စေသည်။ သားကောင်များထံမှ ငွေများ ပေးပို့ပြီးသည်နှင့် ၎င်းကို ဒစ်ဂျစ်တယ်ပိုက်ဆံအိတ်များ၊ ငွေလွှဲအကောင့်များနှင့် ငွေကြေးခဝါချမှု ကွန်ရက်များမှတစ်ဆင့် လျင်မြန်စွာ ရွှေ့ပြောင်းကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူများက ပြောကြားခဲ့သည်။ အချို့အလုပ်သမားများသည် ဆန္ဒအလျောက် ပါဝင်သူများဖြစ်သည်။ သို့သော် အခြားများစွာသောသူများသည် အတုအယောင် အလုပ်ကမ်းလှမ်းမှုများမှတစ်ဆင့် လူကုန်ကူးခံခဲ့ရပြီး ၎င်းတို့၏ နိုင်ငံကူးလက်မှတ်များကို သိမ်းယူခံရခြင်း၊ ပိတ်လှောင်ခံရခြင်း၊ ရိုက်နှက်ခံရခြင်း သို့မဟုတ် ဝင်ငွေပစ်မှတ်များကို ပြည့်မီရန် အတင်းအကြပ် ခိုင်းစေခံရခြင်းများ ဖြစ်ခဲ့သည်။ သုတေသီများက ကမ္ဘောဒီးယား၏ လိမ်လည်မှုလုပ်ငန်းသည် တစ်နှစ်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၂.၅ ဘီလီယံမှ ၁၉ ဘီလီယံခန့် ရရှိနိုင်သည်ဟု ခန့်မှန်းကြပြီး ၎င်းပမာဏသည် ကမ္ဘောဒီးယား၏ ပြည်တွင်းအသားတင်ထုတ်လုပ်မှု (GDP) ၏ ၄၀ မှ ၆၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်နှင့် ညီမျှသည်ဟု မကြာခဏ ဖော်ပြကြသည်။ ငွေအများစုသည် cryptocurrency အကောင့်များ၊ မြေအောက်ဘဏ်လုပ်ငန်းနှင့် ကမ်းလွန်ဖွဲ့စည်းပုံများမှတစ်ဆင့် ရွှေ့ပြောင်းနေသောကြောင့် ကိန်းဂဏန်းများကို အတည်ပြုရန် ခက်ခဲသည်။

နိုင်ငံတွင် ဤရာဇဝတ်မှုများ ကြီးထွားလာစေရန်အတွက် လိုအပ်သော အရာအားလုံး ရှိနေကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူများက ပြောကြားခဲ့သည်- ကာစီနိုဇုန်များ၊ အားနည်းသော ကြီးကြပ်မှု၊ နယ်စပ်စီးပွားရေးများ၊ ရှေးဟောင်း မှောင်ခိုလမ်းကြောင်းများနှင့် နိုင်ငံရေးအရ ဆက်စပ်နေသော မြေပိုင်ရှင်များပင် ဖြစ်သည်။ "လိမ်လည်သူတွေက အားအနည်းဆုံး ကွင်းဆက်တွေကို ရှာကြလိမ့်မယ်။ သူတို့ လွှမ်းမိုးနိုင်တဲ့ အားအနည်းဆုံး နိုင်ငံတွေကို ကြည့်ကြလိမ့်မယ်။ သူတို့က ငွေနဲ့ ဝယ်ယူနိုင်တယ်။ အဲဒါ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဖြစ်ခဲ့တယ်၊ လာအိုမှာ ဖြစ်ခဲ့တယ်၊ ကမ္ဘောဒီးယားမှာလည်း ဖြစ်ခဲ့တယ်" ဟု ဖနွမ်းပင်အခြေစိုက် လွတ်လပ်သော တွေးခေါ်မှုအဖွဲ့အစည်း Future Forum ၏ ဥက္ကဋ္ဌ Ou Virak က ပြောကြားခဲ့သည်။ COVID-19 ကပ်ရောဂါကာလအတွင်း အွန်လိုင်းလောင်းကစားနှင့် ဒစ်ဂျစ်တယ်လိမ်လည်မှုများသည် ပြိုလဲနေသော ကာစီနိုခရီးသွားလုပ်ငန်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော လစ်လပ်မှုကို ဖြည့်ဆည်းပေးခဲ့သည်။ ထို့နောက် ဤလုပ်ငန်းသည် နိုင်ငံ၏ အစွမ်းထက်ဆုံး တရားမဝင် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများထဲမှ တစ်ခုအဖြစ် ကြီးထွားလာခဲ့ပြီး အများအားဖြင့် တရုတ်နှင့် ဆက်စပ်နေသော နိုင်ငံဖြတ်ကျော် ရာဇဝတ်မှုအဖွဲ့အစည်းများက မောင်းနှင်ခဲ့ကြောင်း ဂျီနီဗာအခြေစိုက် နိုင်ငံတကာ အစိုးရမဟုတ်သော အဖွဲ့အစည်း Global Initiative Against Transnational Organised Crime မှ အကြီးတန်းကျွမ်းကျင်သူ Jason Tower က ပြောကြားခဲ့သည်။ လွန်ခဲ့သည့် ငါးနှစ်တာကာလအတွင်း ဤအဖွဲ့အစည်းများသည် "အရှေ့တောင်အာရှ ကုန်းမကြီးကို အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုများအတွက် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အထွတ်အထိပ်အဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ "အရှေ့တောင်အာရှဟာ အခုဆိုရင် ကမ္ဘာပေါ်မှာ ရာနဲ့ချီတဲ့ ကြီးမားတဲ့ စက်မှုလုပ်ငန်းအဆင့် စခန်းတွေ၊ လူဦးရေ ၃၀,၀၀၀၊ ၄၀,၀၀၀ ဒါမှမဟုတ် ၅၀,၀၀၀ ကျော်ရှိတဲ့ ကြီးမားတဲ့ လိမ်လည်မှုမြို့တွေ ရှိနေပြီး အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုတွေမှာ ပါဝင်နေတဲ့ တစ်ခုတည်းသော နေရာပါပဲ။ "ဒါ့အပြင် ဒီစခန်းတွေထဲမှာ လူအများအပြားကို အတင်းအကြပ် ရာဇဝတ်မှုနဲ့ ခေတ်သစ်ကျွန်ပြုမှုတွေထဲကို လူကုန်ကူးခံရတာကို မြင်တွေ့နိုင်တဲ့ တစ်ခုတည်းသော နေရာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။"

ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းတွင် ပါဝင်ပတ်သက်နေသော ငွေကြေးပမာဏသည် ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး တရားမဝင် မူးယစ်ဆေးဝါးဈေးကွက်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်နိုင်လောက်အောင် ဖြစ်နေပြီဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် နေရာတိုင်းရှိ လူများကို ထိခိုက်စေသည်။ Global Anti-Scam Alliance နှင့် Feedzai တို့၏ Global State of Scams Report 2025 အရ လွန်ခဲ့သည့်နှစ်အတွင်း နိုင်ငံ ၄၂ နိုင်ငံရှိ စားသုံးသူများသည် လိမ်လည်မှုများကြောင့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄၄၂ ဘီလီယံခန့် ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။ ကမ္ဘောဒီးယားအစိုးရက စီးနင်းမှုများ၊ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများနှင့် ဥပဒေပြုမှုများမှတစ်ဆင့် ရာဇဝတ်မှုလုပ်ငန်းကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပစ်မှတ်ထားနေကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး ဤလုပ်ရပ်သည် ပြည်တွင်းနှင့် တရုတ်၊ တောင်ကိုရီးယားနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုကဲ့သို့သော နိုင်ငံများမှ စိစစ်မှုများ မြင့်တက်လာချိန်တွင် ဖြစ်ပေါ်လာကြောင်း လေ့လာသုံးသပ်သူများက ပြောကြားခဲ့သည်။ ဧပြီလတွင် ကမ္ဘောဒီးယားသည် ၎င်း၏ ပထမဆုံးသော လိမ်လည်မှုတိုက်ဖျက်ရေး ဥပဒေကို အတည်ပြုခဲ့ပြီး နည်းပညာအခြေခံ လိမ်လည်မှု၊ လိမ်လည်မှုစင်တာများအတွက် ခေါ်ယူမှုနှင့် ပံ့ပိုးမှုများကို ရာဇဝတ်မှုအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ အပြင်းထန်ဆုံး ကိစ္စများတွင် ထောင်ဒဏ်တစ်သက်အထိ ချမှတ်နိုင်သည်။ "ကမ္ဘောဒီးယား၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ကာကွယ်ရန်အတွက် နိုင်ငံသည် ၎င်း၏နယ်မြေကို လိမ်လည်သူများအတွက် ခိုလှုံရာနေရာအဖြစ် ခွင့်ပြုမည်မဟုတ်ပါ" ဟု ကမ္ဘောဒီးယား၏ အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှုတိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင်၏ အကြီးတန်းဝန်ကြီးနှင့် ဥက္ကဋ္ဌ Chhay Sinarith က ပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်းလုပ်ဆောင်ချက်သည် အခြားနိုင်ငံများ၏ တောင်းဆိုမှုကြောင့် ဖြစ်သည်ဟူသော အဆိုပြုချက်များကို သူက ပယ်ချခဲ့သည်။ "ကမ္ဘောဒီးယားက ဒီလုပ်ဆောင်ချက်ကို သူ့ဘာသာသူ လုပ်ဆောင်တာပါ၊ နိုင်ငံခြားဖိအားကြောင့် မဟုတ်ပါဘူး" ဟု CNA နှင့် သီးသန့်အင်တာဗျူးတွင် သူက ပြောကြားခဲ့သည်။ Sinarith က ပြီးခဲ့သည့် ဇူလိုင်လကတည်းက ကာစီနို ဒါဇင်ပေါင်းများစွာ အပါအဝင် အဆောက်အအုံ ၃၀၀ ခန့်ကို ပစ်မှတ်ထားခဲ့ကြောင်း အတည်ပြုခဲ့သည်။ "ဦးနှောက်" နှင့် "ပူးပေါင်းကြံစည်သူများ" အပါအဝင် လူ ၁,၅၀၀ ခန့်သည် ၎င်းတို့၏ ပါဝင်ပတ်သက်မှုကြောင့် ထောင်ကျနေကြောင်း သူက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။

၎င်းတို့၏ ကတိကဝတ်ကို သရုပ်ပြရန်အတွက် အာဏာပိုင်များသည် ဖနွမ်းပင်မြို့ပြင်ရှိ လူနေရပ်ကွက်တစ်ခုကို စီးနင်းရာတွင် ဆိုက်ဘာရာဇဝတ်မှုရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၊ မြို့တော်အရာရှိများနှင့် တရားစီရင်ရေးဌာနမှ အဆင့်မြင့်အရာရှိများနှင့်အတူ လိုက်ပါခွင့်ပြုရန် CNA အား ရှားရှားပါးပါး အခွင့်အရေးပေးခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ပြင်ပမှကြည့်လျှင် သာမန်အတိုင်းဖြစ်ပြီး ဒေသခံဈေး၊ ဖုန်းဆိုင်များ၊ အလှပြင်ဆိုင်များနှင့် အဝတ်အထည်ဆိုင်များ ရှိနေသည့် ဧရိယာတွင် ရာဇဝတ်သားများ လှုပ်ရှားနေသည်ဟု ဒေသခံများထံမှ သတင်းပေးချက်များ ရရှိပြီးနောက် ဖြစ်သည်။ လက်နက်အပြည့်အစုံ တပ်ဆင်ထားသော ကင်းလှည့်အဖွဲ့များသည် တရားမဝင် လုပ်ဆောင်မှုများနှင့် ဗီဇာမရှိသော နိုင်ငံခြားသားများကို ရှာဖွေရန် အိမ်တံခါးတိုင်းကို ဝင်ရောက်ရှာဖွေခဲ့သည်။ တစ်ခါတစ်ရံ ၎င်းတို့သည် အိမ်များထဲသို့ အတင်းအကြပ် ဝင်ရောက်ကာ အတွင်း၌ နေထိုင်သော တရုတ်နိုင်ငံသားများကို စစ်ဆေးမေးမြန်းခဲ့သည်။ ၎င်း၏နိဂုံးချုပ်တွင် အာဏာပိုင်များက အဆိုပါရပ်ကွက်တွင် တရားမဝင် စီးကရက်အချို့မှလွဲ၍ ဘာမှမတွေ့ရှိခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ဤလုပ်ဆောင်ချက်၏ အောင်မြင်မှု မည်သို့ပင်ရှိစေကာမူ ကျွမ်းကျင်သူများနှင့် လေ့လာသူများက ဤကဲ့သို့သော အမည်မသိနေရာများသည် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းများ၏ အမြစ်တွယ်မှု နက်ရှိုင်းလာခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်မှုများ တိုးပွားလာသည့် နေရာများဖြစ်သည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ ဖိအားများ မြင့်တက်လာသည်နှင့်အမျှ လိမ်လည်မှုအဖွဲ့များသည် ၎င်းတို့၏ လုပ်ဆောင်မှုများကို ရှာဖွေရန် ပိုမိုခက်ခဲသော နေရာများသို့ ပြောင်းရွှေ့နေကြပြီး မကြာခဏဆိုသလို ပေါ်ပေါ်ထင်ထင် ဖုံးကွယ်ထားကြသည်။ ဤဂိုဏ်းများသည် ထွက်ခွာသွားသော အလုပ်သမားအင်အား လျော့နည်းလာခြင်းကို အစားထိုးရန် လူသစ်အဖွဲ့များကို ပစ်မှတ်ထားနေကြသည်။

ချက်ပြုတ်မီးဖိုများနှင့် အလုပ်ကြော်ငြာများ မှောင်မိုက်သော မြစ်ကမ်းဘေးတစ်လျှောက်တွင် Tonle Bassac မြစ်ရေသည် ကွန်ကရစ်နံရံများကို ညင်သာစွာ ရိုက်ခတ်နေပြီး အမျိုးသားများသည် စိုထိုင်းဆပြင်းထန်သော နေရာတွင် ဖုန်းများဖြင့် ပိုကာကစားနေကြသည်။ ၎င်းတို့သည် အိန္ဒိယ၊ ပါကစ္စတန်နှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ကဲ့သို့သော နိုင်ငံများမှ တောင်အာရှသားများဖြစ်ပြီး ပျောက်ကွယ်မသွားဘဲ လက်ရှိအခြေအနေသို့ ပြောင်းလဲသွားသော လုပ်ငန်းတစ်ခုတွင် ပိတ်မိနေဆဲဖြစ်သော လိမ်လည်သူဟု စွပ်စွဲခံရသူ အုပ်စုငယ်များဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတစ်ဝှမ်းရှိ ကြီးမားသော လိမ်လည်မှုစခန်းများ ရှင်းလင်းခံရသည်နှင့်အမျှ ဂိုဏ်းများသည် ဖနွမ်းပင်မြို့အပါအဝင် တိုက်ခန်းအဆောက်အအုံများနှင့် ဆိုင်ခန်းများတွင် ပိုမိုသေးငယ်သော လုပ်ငန်းများအဖြစ် ကွဲထွက်နေကြောင်း အထောက်အထားများ တိုးပွားလာသည်။ "ဒီမှာ ကောင်းတဲ့အလုပ်တွေ မရှိဘူး" ဟု အမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောသည်။ "လူတိုင်းက လိမ်လည်မှုအတွက် ဒီကို ရောက်နေကြတာ။" အရိပ်များသည် နိုင်ငံတကာမှ ပိတ်ဆို့အရေးယူထားသော ဘဏ်များမှ တောက်ပသော နီယွန်ဆိုင်းဘုတ်များနှင့် ယခုအခါ လမ်းလျှောက်စင်္ကြံကို လွှမ်းမိုးထားသော ၂၄ နာရီဖွင့် အိန္ဒိယစားသောက်ဆိုင်များဖြင့် ထိုးဖောက်နေသည်။ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်နေသော လုံခြုံရေးဝန်ထမ်းတစ်ဦးသည် နောက်ဖေးလမ်းကြားများကို စောင့်ကြည့်နေပြီး ထိုနေရာမှ အမျိုးသားများသည် အထုပ်အပိုးအစားအစာများ ထည့်ထားသော သေတ္တာကြီးများကို အပေါ်ထပ်ရှိ ရှုပ်ထွေးသော တိုက်ခန်းများသို့ သယ်ဆောင်သွားကြသည်။ ဆံပင်တိုတိုနှင့် ခြေထောက်တွင် တက်တူးများထိုးထားသော တရုတ်အမျိုးသားများသည် လမ်းဘေးတွင် စီးကရက်သောက်နေကြသည်။ စူပါမားကတ်ငယ်များတွင် ချက်ပြုတ်မီးဖိုများ၊ ခရီးဆောင်အိတ်များနှင့် လိင်ကစားစရာများကို ရောင်းချကြပြီး ၎င်းတို့၏ ပုံမှန်ဖောက်သည်များ၏ လိုအပ်ချက်များကို ဖြည့်ဆည်းပေးသည့် ထူးဆန်းသော ကမ်းလှမ်းမှုများဖြစ်သည်။

ယခုရက်ပိုင်းအတွင်း နေ့စဉ်စကားပြောဆိုမှုများသည် အထပ်မြင့်အဆောက်အအုံများမှ ပြုတ်ကျသော ရုပ်အလောင်းများ၊ တိုက်ခန်းအဆောက်အအုံများတွင် စီးနင်းခံရသော အတုအယောင် ရွှေတွင်းများ၊ အပေါ်ထပ်တွင် လိမ်လည်သူများ နေထိုင်သော မုန့်ဖုတ်ဆိုင်များအကြောင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းရန် အလွန်စိန်ခေါ်မှုကြီးမားသော ရာဇဝတ်မှုနယ်ပယ်အသစ်တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း Virak က ပြောကြားခဲ့သည်။ "နှိမ်နင်းဖို့ ရည်ရွယ်ချက်က တကယ်မှန်ရင်တောင် ပိုပြီး ရှုပ်ထွေးလာလိမ့်မယ်။ သူတို့က အမျိုးမျိုး ကွဲပြားသွားနိုင်တယ်။ သူတို့က ခေတ္တခဏ ငြိမ်နေနိုင်တယ်။ သူတို့က ပိုသေးငယ်တဲ့ အတိုင်းအတာနဲ့ လုပ်ဆောင်နိုင်တယ်။ သူတို့က ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု လျှော့ချနိုင်တယ်" ဟု သူက ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဒါက ၈၀-၂၀ ပြဿနာပဲ၊ ဟုတ်တယ်မလား။ ကြိုးပမ်းမှုရဲ့ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းက ဒီပြဿနာရဲ့ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းကို ဖြေရှင်းနိုင်တယ်။ ဒါပေမယ့် နောက်ဆုံး ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းကို ဖယ်ရှားဖို့က ပိုပြီး ခက်ခဲလိမ့်မယ်၊ ပိုပြီး ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုတွေ လိုအပ်လိမ့်မယ်။" ထိုကဲ့သို့သော ဖုံးကွယ်မှုနည်းဗျူဟာများသည် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းများကို ပြင်းထန်စွာ တိုက်ခိုက်ရန် ကြိုးပမ်းမှုများကို ရှုပ်ထွေးစေနိုင်ကြောင်း ဒေသတွင်း ရာဇဝတ်မှု၊ ပဋိပက္ခများနှင့် အဂတိလိုက်စားမှုများကို စုံစမ်းစစ်ဆေးသည့် အဖွဲ့အစည်း Eyewitness Project ၏ လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှု ဒါရိုက်တာ Nathan Southern က ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဖနွမ်းပင်မှာရှိတဲ့ ကွန်ဒိုမီနီယံ အဆောက်အအုံတိုင်း၊ စားသောက်ဆိုင်တိုင်းနဲ့ ဆိုင်ခန်းတိုင်းမှာ အတွင်းထဲမှာ တိုက်ခန်းသုံးလေးခန်းလောက်ကို ပိုသေးငယ်တဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေက လုပ်ကိုင်နေတဲ့ အန္တရာယ်ရှိနေရင် ဘယ်နေရာမှာလဲ၊ ဘယ်လောက်ကြီးလဲ၊ အတွင်းထဲမှာ ဘယ်လိုဒုက္ခတွေ ရောက်နေလဲဆိုတာ ကျွန်တော်တို့ မသိနိုင်ဘူး" ဟု သူက ပြောကြားခဲ့သည်။ ထိုအတောအတွင်း လမ်းပေါ်တွင် ဒုက္ခရောက်နေသူများသည် မြို့တွင်း မည်သည့်နေရာတွင်မဆို ပေါ်ပေါက်လာနိုင်သည့် လိမ်လည်မှုလုပ်ငန်းသစ်များတွင် ပြန်လည်ခေါ်ယူခံရရန် အလွန်အမင်း အားနည်းနေဆဲဖြစ်သည်။

လိမ်လည်မှုအလုပ်ကြော်ငြာများသည် ဆိုရှယ်မီဒီယာဖိုရမ်များတွင် ဆက်လက်ထွက်ပေါ်နေပြီး အချို့မှာ ကမ္ဘောဒီးယားအတွင်းရှိ လူများကို တိုက်ရိုက်ခေါ်ယူနေသည်။ အချို့က အလုပ်သမားများကို လက်ရှိလှုပ်ရှားနေဆဲ စခန်းများသို့ ပို့ဆောင်ပေးမည်ဟု ကတိပြုကြပြီး အချို့က မြန်မာ၊ မလေးရှားနှင့် အာဖရိကနိုင်ငံများအပါအဝင် ပိုမိုဝေးလံသော နေရာများသို့ ပို့ဆောင်ပေးမည်ဟု ကတိပြုကြသည်။ ကွန်ရက်များသည် ပေါ်တူဂီ၊ ဟေဗြဲနှင့် ဂျပန်စကားပြောသူများမှအစပြု၍ အိမ်မှအလုပ်လုပ်သော ဘလော့ဂါများ၊ မော်ဒယ်များနှင့် လိင်လုပ်သားများအထိ အရည်အချင်းမျိုးစုံကို ရှာဖွေကြသည်။ အလုပ်ကြော်ငြာများတွင် တည်နေရာများ၊ ဝင်ငွေနှင့် အကျိုးခံစားခွင့်များအကြောင်း အသေးစိတ်အချက်အလက်များ ပါဝင်သည်။ "အခြားဘာသာစကားတွေဆီကို အကြီးအကျယ် ပြောင်းလဲနေပြီး သူတို့ပစ်မှတ်ထားတဲ့ နိုင်ငံတွေက လိုက်မမီနိုင်ဘူး၊ ဒါကြောင့် အခွင့်အရေးယူစရာ ကွက်လပ်တွေ အများကြီးရှိနေတယ်" ဟု Eyewitness Project ၏ သုတေသနဒါရိုက်တာ Lindsey Kennedy က ပြောကြားခဲ့သည်။ ကြော်ငြာများသည် လိမ်လည်မှုလုပ်ငန်း၏ အတိုင်းအတာကိုသာမက ၎င်းကို ပံ့ပိုးပေးသည့် လုပ်ငန်းခွဲများအားလုံးနှင့် ကမ္ဘောဒီးယားစီးပွားရေး၏ မည်မျှအထိ ၎င်းအပေါ် မှီခိုနေရသည်ကိုပါ ဖော်ပြနေကြောင်း သူမက ပြောကြားခဲ့ပြီး လိမ်လည်မှုဗဟိုချက်များပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ယာဉ်မောင်းများ၊ အစားအသောက်ရောင်းချသူများနှင့် ဆက်စပ်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ထောက်ပြခဲ့သည်။ "ဒီလုပ်ငန်းက တစ်ညတည်း ရပ်တန့်သွားရင် ဒီက စီးပွားရေးစနစ်တစ်ခုလုံး ပြိုလဲသွားလိမ့်မယ်" ဟု သူမက ပြောကြားခဲ့သည်။ Kennedy က နိုင်ငံသည် ရာဇဝတ်မှုလုပ်ငန်းအပေါ် အလွန်အကျွံမှီခိုမှုသို့ ချက်ချင်းပြန်မကျရောက်စေရန်အတွက် စီးပွားရေးအရ ထိုကွက်လပ်ကို အခြားတစ်ခုခုက ဖြည့်ဆည်းပေးမှသာ ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ငြင်းခုံခဲ့သည်။ ထိုဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးသည် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု မိတ်ဖက်များနှင့် ပြင်ပနိုင်ငံများရှိ ရန်ပုံငွေထောက်ပံ့သူများ၊ အထူးသဖြင့် ကမ္ဘောဒီးယား၏ အဓိက နိုင်ငံခြားအလှူရှင်ဖြစ်သော တရုတ်နိုင်ငံအပေါ် ကျရောက်ဖွယ်ရှိသည်။

ပေကျင်းသည် လက်ရှိလိမ်လည်မှုများနှင့် ပတ်သက်၍ ၎င်း၏ မကျေနပ်ချက်ကို လူသိရှင်ကြား ထုတ်ဖော်ပြောကြားခဲ့သည်။ ဇန်နဝါရီလတွင် ကမ္ဘောဒီးယားရှိ တရုတ်သံရုံးက တရုတ်နိုင်ငံသားများ စခန်းများအတွင်း ပျောက်ဆုံးသွားခြင်းကို နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးအတွက် "ကြီးလေးသော အတားအဆီး" အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ဧပြီလတွင် တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဝမ်ယီသည် ဖနွမ်းပင်သို့ သွားရောက်ခဲ့ပြီး လုပ်ငန်းကို "ပြတ်ပြတ်သားသား နှိမ်နင်းပြီး လုံးဝအမြစ်ပြတ်ချေမှုန်းရန်" တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ကမ္ဘောဒီးယားသည် လိမ်လည်မှုများကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းနေသည်ဟု မြင်တွေ့ရခြင်းသည် ပျက်စီးနေသော နိုင်ငံ၏ပုံရိပ်ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် မဟာဗျူဟာမြောက် လုပ်ဆောင်မှု၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်ကြောင်း Southern က ပြောကြားခဲ့သည်။ သို့သော် ယခုအချိန်တွင် ရာဇဝတ်မှုပိရမစ်၏ ထိပ်ဆုံးရှိ အစွမ်းထက်သူများကို ဖြုတ်ချခြင်းထက် ထိုပုံရိပ်များကို ဦးစားပေးနေကြောင်း သူက ငြင်းခုံခဲ့သည်။ "ကမ္ဘောဒီးယားက 'Scambodia' ဆိုတဲ့ အမည်ကို တကယ်ကို စိုးရိမ်နေတယ်" ဟု သူက ပြောသည်။ "သူတို့က ကမ္ဘာကြီးကို လိမ်လည်နေတဲ့ နိုင်ငံတစ်ခုအဖြစ် မမြင်စေချင်ဘူး။" နိုင်ငံတကာ ခရီးသွားအရေအတွက်များ ကျဆင်းသွားခဲ့သည်။ တရားဝင်ကိန်းဂဏန်းများအရ နိုင်ငံခြားသားရောက်ရှိမှုသည် ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က ၁၇ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါး ကျဆင်းခဲ့ပြီး ယခုနှစ် ပထမသုံးလပတ်တွင် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အလားတူကာလနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ၄၅ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါး ကျဆင်းခဲ့ကြောင်း ခရီးသွားလာရေးဝန်ကြီးဌာနက ပြောကြားခဲ့သည်။ "လိမ်လည်မှုဘုံဗိမာန်နဲ့ မာဖီးယားနိုင်ငံဆိုတဲ့ ဂုဏ်သတင်း ဆက်ရှိနေသရွေ့ ကမ္ဘောဒီးယားဟာ သိသာထင်ရှားတဲ့ တရားဝင်ဝင်ငွေ ရရှိဖို့ တကယ်ကို ခက်ခဲလိမ့်မယ်" ဟု သူက ပြောကြားခဲ့သည်။ ပြဿနာကို ချဲ့ကားပြောဆိုခြင်း ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ကမ္ဘောဒီးယားတော်ဝင်အကယ်ဒမီမှ မူဝါဒလေ့လာသုံးသပ်သူ Seun Sam က ပြောကြားခဲ့သည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် နိုင်ငံ၏ နက်ရှိုင်းပြီး ယုံကြည်ရသော နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးများကြောင့် ဖြစ်သည်။ "ကမ္ဘောဒီးယားအစိုးရ လုပ်ဆောင်နေတာတွေက အလွန်အောင်မြင်ပါတယ်" ဟု သူက ပြောသည်။ "တစ်ခါတစ်ရံ ကောလာဟလက လက်တွေ့ထက် ပိုကြီးနေတတ်တယ်။"

'ဒါ ဘယ်လိုလုပ် ဖြစ်နိုင်မှာလဲ' ကမ္ဘောဒီးယားသည် နှိမ်နင်းရန် စိတ်ရင်းမှန်ဖြင့် လုပ်ဆောင်နေကြောင်း နိုင်ငံတကာကျွမ်းကျင်သူများအကြား သံသယအနည်းငယ်သာ ရှိသော်လည်း လိမ်လည်မှု၏ ဒေသတွင်းဘေးဆိုးအပေါ် ရေရှည်အကျိုးသက်ရောက်မှု ရှိစေရန်အတွက် တုံ့ပြန်မှုသည် လုံလောက်မှုရှိမရှိနှင့် ပတ်သက်၍ ပိုမိုကြီးမားသော စိုးရိမ်မှုများ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ပြဿနာ၏ အရင်းအမြစ်မှာ ကမ္ဘောဒီးယားနှင့် ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော ဒေသတွင်း ရာဇဝတ်မှုများ နက်ရှိုင်းစွာ အမြစ်တွယ်နေခြင်းဖြစ်ကြောင်း ဟားဗတ်တက္ကသိုလ် အာရှစင်တာမှ လာရောက်လေ့လာသူနှင့် အမေရိကန်အခြေစိုက် ခြိမ်းခြောက်မှုထောက်လှမ်းရေးကုမ္ပဏီ Inca Digital ၏ အကြီးတန်းအကြံပေး Jacob Sims က ပြောကြားခဲ့သည်။ ကမ္ဘောဒီးယားအစိုးရ၏ ပိုမိုပြင်းထန်သော တုံ့ပြန်မှုသည် နိုင်ငံအတွင်းရှိ ပိုမိုအစွမ်းထက်သော ပုဂ္ဂိုလ်များကို ပါဝင်ပတ်သက်စေနိုင်ကြောင်း သူက ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဒီအထိတော့ အလွန်နည်းပါးတဲ့ ချွင်းချက်တွေကလွဲလို့ အုပ်ချုပ်ရေးပါတီနဲ့ သိသာထင်ရှားတဲ့ ဆက်စပ်မှုရှိတဲ့ ဘယ်သူမှ ကမ္ဘောဒီးယားမှာ တရားစီရင်ခြင်း မခံရသေးပါဘူး" ဟု Sims က ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ သူ၏အင်တာဗျူးတွင် ကမ္ဘောဒီးယားအကြီးတန်းဝန်ကြီး Sinarith က အစိုးရသည် ထိုသို့ပင် လုပ်ဆောင်နေကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ သူက ကမ္ဘောဒီးယား၏ ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်းနှင့် လက်ရှိအထက်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ ဟွန်ဆန်၏ မကြာသေးမီက မှတ်ချက်များကို ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်မှာ နှိမ်နင်းမှုသည် ရာဇဝတ်သားများကိုသာမက လိမ်လည်မှုလုပ်ငန်းများနှင့် ဆက်စပ်နေသော ဥပဒေစိုးမိုးရေးအရာရှိများနှင့် အစိုးရအရာရှိများကိုပါ ပစ်မှတ်ထားသင့်သည်ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ "အမှုတွေ ပိုပြီး စုံစမ်းစစ်ဆေးခံရလိမ့်မယ်။ နောက်ထပ် အများကြီး လာဦးမှာပါ" ဟု သူက ပြောကြားခဲ့သည်။

ရာဇဝတ်မှုလုပ်ငန်းအတွက် အထက်တန်းလွှာများ၏ ကာကွယ်မှုဆိုင်ရာ စွပ်စွဲချက်သည် ထိလွယ်ရှလွယ် ကိစ္စတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကမ္ဘောဒီးယားအရာရှိများသည် ထိုသို့သော တွေ့ရှိချက်များကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ပယ်ချခဲ့ကြသည်။ Sam က နိုင်ငံ၏ ဂုဏ်သတင်းနှင့် ပတ်သက်၍ "ပြင်းပြင်းထန်ထန် အဆိုးမြင်စွာ ပြောဆိုရန်" သည် အခြားနိုင်ငံများ၏ ရည်ရွယ်ချက်ဖြစ်သည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဒါ ဘယ်လိုလုပ် ဖြစ်နိုင်မှာလဲ။ ဒါက တခြားနိုင်ငံတွေရဲ့ နိုင်ငံရေးဝါဒဖြန့်မှု တစ်မျိုးပါပဲ။ ကမ္ဘောဒီးယား၊ ကျွန်တော်တို့က ဒီလိမ်လည်မှုတွေရဲ့ သားကောင်တွေပါ" ဟု သူက ပြောသည်။ "ဒေသခံအာဏာပိုင်တွေထဲက ဘယ်သူမဆို လိမ်လည်မှုပြဿနာတွေမှာ ပါဝင်ပတ်သက်နေရင် သူတို့ရဲ့ လုပ်ဆောင်မှုတွေအတွက် တာဝန်ယူရပါလိမ့်မယ်" ဟု သူက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ ဩဇာရှိပြီး နိုင်ငံရေးအရ ဆက်စပ်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်အချို့သည် ယခင်ကတည်းက ပါဝင်ပတ်သက်ခဲ့ကြသည်။ ဧပြီလတွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက ကမ္ဘောဒီးယားအထက်လွှတ်တော်အမတ် Kok An ကို လိမ်လည်မှုစင်တာကွန်ရက်ကို ကာကွယ်ရန် နိုင်ငံရေးဩဇာကို အသုံးပြုသည်ဟု စွပ်စွဲကာ ပိတ်ဆို့အရေးယူခဲ့သည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် စီးပွားရေးသမားနှင့် အထက်လွှတ်တော်အမတ် Ly Yong Phat ကိုလည်း လိမ်လည်မှုစင်တာများနှင့် ဆက်စပ်နေသော အတင်းအကြပ်ခိုင်းစေမှုများကြောင့် ပိတ်ဆို့အရေးယူခဲ့သည်။ Prince Group ၏ နောက်ကွယ်မှ တရုတ်နွယ်ဖွား ကမ္ဘောဒီးယားသူဌေးကြီးနှင့် ကမ္ဘောဒီးယားထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်များ၏ အကြံပေးဟောင်း Chen Zhi ကို အမေရိကန်နှင့် ဗြိတိန်နှစ်နိုင်ငံလုံးက ပိတ်ဆို့အရေးယူခဲ့ပြီး အမေရိကန်ရှေ့နေများက စွဲချက်တင်ကာ ကမ္ဘောဒီးယားက တရုတ်နိုင်ငံသို့ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်။ "လူတွေက Chen ကို ဘယ်တော့မှ ဖမ်းဆီးခံရမှာ မဟုတ်ဘူး၊ Prince Group က နံပါတ်တစ်ဖြစ်ပြီး ထာဝရတည်ရှိနေလိမ့်မယ်လို့ အရင်က ထင်ခဲ့ကြတယ်" ဟု ကမ္ဘောဒီးယားအခြေစိုက် လွတ်လပ်သော တရုတ်သတင်းထောက် Huang Yang က ပြောကြားခဲ့သည်။ "အဲဒါက ဒီမှာ တကယ်ကို တစ်ခုခုကို ပြောင်းလဲသွားစေခဲ့တယ်။"

သို့သော် မသမာသောစီးပွားရေးနှင့် တရားဝင်စီးပွားရေးကို ခွဲခြားရန်မှာ ကြီးမားသော စိန်ခေါ်မှုတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူများက ပြောကြားခဲ့သည်။ "အားလုံးက အတူတူပါပဲ။ ကွာခြားချက်ကို တကယ် မပြောနိုင်ဘူး။ ဒါကြောင့် အားလုံးကို တကယ် ဖြိုချဖို့က အရမ်းခက်တယ်" ဟု Yang က ပြောကြားခဲ့သည်။ Prince Group ၏ ကိစ္စသည် ပြဿနာ၏ ပြယုဂ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အိမ်ခြံမြေ၊ ဘဏ်လုပ်ငန်း၊ ခရီးသွားလုပ်ငန်း၊ ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေး၊ အစားအသောက်နှင့် အဖျော်ယမကာနှင့် အဓိကမြို့ပြဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုများတွင် ပါဝင်ပတ်သက်နေသော ခေတ်မီကမ္ဘောဒီးယားကုမ္ပဏီကြီးတစ်ခုကဲ့သို့ ထင်ရသည်။ မေလလယ်တွင် အာဏာပိုင်များသည် Chen ၏ ကုမ္ပဏီကြီးနှင့် ဆက်စပ်နေသော ဖနွမ်းပင်မြို့လယ်ရှိ Prince Plaza ဟု လူသိများသော အဆောက်အအုံအတွင်းမှ လူ ၁၀၄ ဦးကို ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။ Prince အမည်ကို တိုက်ခန်းအဆောက်အအုံ၏ ဝင်ပေါက်မှ ဖျက်ပစ်ခဲ့ပြီး အဆိုပါပိုင်ဆိုင်မှုကို နိုင်ငံတကာမှ ပိတ်ဆို့အရေးယူထားသော်လည်း ဆိုက်ဘာရာဇဝတ်မှုလုပ်ငန်းများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေသည်ဟု စွပ်စွဲခံခဲ့ရသည်။ "ကနဦး မှုခင်းဆေးပညာအရ သံသယရှိသူတွေဟာ နိုင်ငံတွင်းရော နိုင်ငံပြင်ပက လူတွေကိုပါ အတုအယောင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုအစီအစဉ်တွေထဲကို ဆွဲဆောင်ပြီး နည်းပညာအခြေခံ လိမ်လည်မှုတွေ လုပ်ဆောင်ဖို့ ဒီနေရာတွေကို အသုံးပြုခဲ့ကြတယ်" ဟု နည်းပညာအခြေခံ လိမ်လည်မှုတိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင်က ပြောကြားခဲ့သည်။

ပစ်မှတ်ထားခံရသော နောက်ထပ်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတစ်ခုဖြစ်သည့် Huione Group သည် ဆိုက်ဘာလိမ်လည်မှုများအတွက် အဓိကငွေကြေးခဝါချမှုဗဟိုချက်တစ်ခုသည် ပြင်ပမှကြည့်လျှင် သာမန်ဒစ်ဂျစ်တယ်ဘဏ္ဍာရေးကဲ့သို့ မည်သို့လုပ်ဆောင်နိုင်သည်ကို ပြသခဲ့သည်။ ၎င်းသည် Huione Pay အပါအဝင် အီး-ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး၊ ငွေပေးချေမှုနှင့် cryptocurrency လဲလှယ်ရေးဝန်ဆောင်မှုများကို ပေးဆောင်သည့် ကုမ္ပဏီများကို ပိုင်ဆိုင်ခဲ့ပြီး ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က အရှေ့တောင်အာရှအခြေစိုက် လိမ်လည်မှုများနောက်ကွယ်ရှိ နိုင်ငံဖြတ်ကျော်ရာဇဝတ်မှုအဖွဲ့များအတွက် ငွေကြေးခဝါချမှုဖြင့် အမေရိကန်အစိုးရက စွပ်စွဲခဲ့သည်။ ဒီဇင်ဘာလတွင် ကမ္ဘောဒီးယားအမျိုးသားဘဏ်က Huione Pay ၏ လုပ်ငန်းလိုင်စင်ကို ရုပ်သိမ်းပြီး ၎င်း၏ပိုင်ဆိုင်မှုများကို ဖျက်သိမ်းခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး အဆိုပါအဖွဲ့အစည်း၏ လုပ်ဆောင်မှုများသည် "ကမ္ဘောဒီးယားရှိ ဘဏ်စနစ်အပြင် ပြည်သူလူထုအတွက်ပါ အန္တရာယ်ဖြစ်စေနိုင်သည်" ဟု မှတ်ချက်ပြုခဲ့သည်။ Huione ၏ ဥက္ကဋ္ဌဟောင်း Li Xiong ကို ပြီးခဲ့သည့်လက တရုတ်နိုင်ငံသို့ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့ပြီး တရုတ်အာဏာပိုင်များက ၎င်းသည် အဓိကနိုင်ငံဖြတ်ကျော် လောင်းကစားနှင့် လိမ်လည်မှုဂိုဏ်း၏ ဗဟိုချက်ဖြစ်သည်ဟု စွပ်စွဲခဲ့သည်။ ကမ္ဘောဒီးယားဝန်ကြီးချုပ် ဟွန်မာနက်၏ ညီအစ်ကိုဝမ်းကွဲ Hun To က ၎င်းသည် Huione တွင် ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းသော ရှယ်ယာကို ပိုင်ဆိုင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သော်လည်း ကုမ္ပဏီတွင် ထိန်းချုပ်ခွင့်မရှိကြောင်း ငြင်းဆိုခဲ့သည်။ လိမ်လည်မှုမှ ရရှိသော ငွေကြေးအမြောက်အမြားသည် စီးပွားရေးမှ ရုတ်တရက် ပျောက်ကွယ်သွားပါက ပြည်တွင်း၌ မည်သို့ဖြစ်လာမည်ကို မေးခွန်းထုတ်စရာများ ရှိနေသည်၊ အများစုမှာ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ ကမ်းလွန်သို့ လွှဲပြောင်းနေသော်လည်း ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံခြားအလုပ်သမားများ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ထွက်ပြေးနေသည်နှင့်အမျှ ကမ္ဘောဒီးယားလူမျိုးများသည်လည်း နောက်ဆက်တွဲအကျိုးဆက်များကို ခံစားရနိုင်ကြောင်း Virak က သတိပေးခဲ့သည်။ လူများသည် "လွယ်ကူသောငွေ" ကို အသားကျနေပြီဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် နိုင်ငံ၏ ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ သံလိုက်အိမ်မြှောင်ကို နောင်နှစ်ပေါင်းများစွာအထိ လမ်းလွဲစေနိုင်သည်ဟု သူက ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဒီလူတွေက အခု လေ့ကျင့်ပြီးသားတွေ။ သူတို့ လိမ်လည်နည်းကို သိတယ်။ သူတို့ဘာသာသူတို့ တစ်ခုခု စလုပ်ကြမလား။ အဖြေကတော့ အချို့က ကြိုးစားနိုင်တယ်" ဟု သူက ပြောကြားခဲ့သည်။

ဖနွမ်းပင်ရှိ Center for Alliance of Labor and Human Rights (CENTRAL) ၏ အမှုဆောင်ဒါရိုက်တာ Moeun Tola က ၎င်း၏အဖွဲ့အစည်းသည် ဒေသခံလိမ်လည်မှုခေါ်ယူမှုများကို သတိထားစောင့်ကြည့်နေကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဒီလူတွေက ကမ္ဘောဒီးယားမှာဖြစ်စေ၊ တခြားနိုင်ငံမှာဖြစ်စေ နောက်ထပ်ထောင်ချောက်တစ်ခုထဲကို အလွယ်တကူ ကျရောက်သွားနိုင်တယ်" ဟု သူက ပြောကြားခဲ့သည်။ သို့သော် ထိခိုက်မှုသည် လိမ်လည်မှုလုပ်ငန်းတွင် လူကုန်ကူးခံရသူများဖြင့် ရပ်တန့်မသွားပါ။ သာမန်ကမ္ဘောဒီးယားလူမျိုးများသည်လည်း ၎င်း၏အကျိုးဆက်များကို ခံစားနေကြရသည်- ပြင်ပလူများ၏ သံသယ၊ ခရီးသွားလုပ်ငန်းကို ထိခိုက်မှု၊ မြင်သာသော အဂတိလိုက်စားမှု၊ ၎င်းတို့၏မြို့များရှိ နိုင်ငံခြားရာဇဝတ်မှုများနှင့် အစွမ်းထက်သောအဖွဲ့အစည်းများသည် ၎င်းတို့အတွက် အကျိုးမပြုဟု ခံစားရခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ဖနွမ်းပင်မှ ရဲအရာရှိဟောင်း Rithy (အမည်ရင်းမဟုတ်) သည် ထိုအရာများကို အတွင်းမှ မြင်တွေ့ခဲ့ရသည်။ သူ၏ကိုယ်ပိုင်တိုက်ခန်းအဆောက်အအုံအတွင်းတွင် လိမ်လည်မှုလုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်နေပြီး သီးခြားဝင်ပေါက်များ၊ အစောင့်အရှောက်ရှိသော အထပ်များနှင့် စောင့်ကြည့်ခံနေရသော အလုပ်သမားများ ရှိနေသည်ဟု သူက ပြောကြားခဲ့သည်။ သူက အဂတိလိုက်စားသော ဥပဒေစိုးမိုးရေးအရာရှိများသည် လိမ်လည်သူများကို ရပ်တန့်မည့်အစား နှစ်ပေါင်းများစွာ ကာကွယ်ပေးခဲ့သည်ကိုလည်း မျက်မြင်တွေ့ရှိခဲ့သည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ မူးယစ်ဆေးဝါးများ ရွှေ့ပြောင်းရာတွင် ကူညီရန်အတွက် ကြီးမားသော လာဘ်ငွေကို ငြင်းပယ်ခဲ့သောအခါ သူသည် တပ်ဖွဲ့အတွင်း အထီးကျန်ဖြစ်ခဲ့ရသည်။ "မင်းက ငါးမန်းတွေပြည့်နေတဲ့ သမုဒ္ဒရာထဲက ငါးတစ်ကောင်လိုပါပဲ" ဟု သူက ပြောကြားခဲ့သည်။ Rithy အတွက် ကမ္ဘောဒီးယားသည် အရာရှိများ တစ်ခါတစ်ရံ ဖော်ပြသကဲ့သို့ သားကောင်မဟုတ်ပါ။ ယင်းအစား အရာအားလုံးကို ဆုံးရှုံးနေသူများမှာ ပြည်သူများပင် ဖြစ်သည်။ "ကျွန်တော်တို့ မပြောင်းလဲဘူးဆိုရင်" ဟု သူက ပြောသည်။ "ဒီအိပ်မက်ဆိုးနဲ့ ထာဝရ နေထိုင်သွားရလိမ့်မယ်။"

ရင်းမြစ်- CNA/jb(as)

နံနက်ခင်းအကျဉ်းချုပ်

CNA ၏ နံနက်ခင်းအကျဉ်းချုပ်ကို စာရင်းသွင်းပါ။

သင့်နေ့ကို စတင်ရန် ကျွန်ုပ်တို့၏ ထိပ်တန်းသတင်းများကို အလိုအလျောက် စုစည်းဖော်ပြခြင်း။

ကျွန်ုပ်တို့၏ သတင်းလွှာများအတွက် စာရင်းသွင်းပါ။

ကျွန်ုပ်တို့၏ ထိပ်တန်းသတင်းများနှင့် စဉ်းစားစရာ ဆောင်းပါးများကို သင့်အီးမေးလ်တွင် ရယူပါ။

CNA အက်ပ်ကို ရယူပါ။

သတင်းအမြန်ဆုံးနှင့် ကျွန်ုပ်တို့၏ အကောင်းဆုံးသတင်းများအတွက် အသိပေးချက်များဖြင့် နောက်ဆုံးပေါ်နေပါ။

WhatsApp သတိပေးချက်များကို ရယူပါ။

သင့်စိတ်ကြိုက် ချတ်အက်ပ်တွင် တစ်နေ့တာအတွက် ထိပ်တန်းသတင်းများအတွက် ကျွန်ုပ်တို့၏ ချန်နယ်သို့ ဝင်ရောက်ပါ။

ဖတ်ရှုသင့်သော အခြားအရာများ

အကြောင်းအရာများ တင်နေသည်...

ကတ်အင်တာဖေ့စ်အသစ်မှတစ်ဆင့် သတင်းအကျဉ်းချုပ်များကို ရယူပါ။ စမ်းကြည့်ပါ။

FAST သို့ ပြန်သွားရန် ဤနေရာကို နှိပ်ပါ။

FAST