သုံးသပ်ချက် - ကမ္ဘာ့ရေနံလက်ကျန်များ လျော့နည်းလာပြီး နောက်ထပ်ဖြစ်ပေါ်လာမည့် ဈေးနှုန်းမြင့်တက်မှုသည် စီးပွားရေးနှင့် ဈေးကွက်များကို ရိုက်ခတ်နိုင်ဖွယ်ရှိ

ဟူစတန်/နယူးယောက်၊ ဇွန် ၅ ရက် - ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား (Strait of Hormuz) မှတစ်ဆင့် ရေနံတင်သင်္ဘောများ ပြန်လည်ဖြတ်သန်းခွင့်ရရှိရေးအတွက် သဘောတူညီချက်ရရှိရန် ခက်ခဲနေသဖြင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ရေနံလက်ကျန်ပမာဏမှာ အန္တရာယ်ရှိလောက်အောင် နည်းပါးလာနေသည်။ လာမည့်သီတင်းပတ်များအတွင်း ရေနံဈေးနှုန်း ထပ်မံမြင့်တက်မည့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပြီး ၎င်းသည် ကျယ်ပြန့်သော ငွေကြေးဈေးကွက်များကိုပါ ထိခိုက်စေနိုင်လောက်အောင် ပြင်းထန်နိုင်ကြောင်း စက်မှုလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ အမှုဆောင်အရာရှိများနှင့် လေ့လာသုံးသပ်သူများက သတိပေးထားသည်။

ရေနံဈေးနှုန်းများ ထပ်မံမြင့်တက်လာပါက စီးပွားရေးတိုးတက်မှု၊ ငွေချေးစာချုပ် အမြတ်ငွေနှုန်းထားများနှင့် စတော့ဈေးကွက်၏ တိုးတက်မှုလမ်းကြောင်း (bull market) တို့အတွက် အန္တရာယ်ရှိလာမည်ကို အချို့က စိုးရိမ်နေကြသည်။

"ကျွန်တော်တို့ဟာ မကြားဖူးလောက်အောင် နည်းပါးတဲ့ လက်ကျန်ပမာဏအဆင့်ကို ရောက်ရှိနေပါပြီ။ တကယ်ကို အလွန်နည်းပါးတဲ့ အဆင့်ပါ။ ဒီအဆင့်ကို နှစ်ပတ် ဒါမှမဟုတ် သုံးပတ်အတွင်း ရောက်မလားဆိုတာကို ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီအမှတ်ကို ရောက်သွားပြီဆိုရင်တော့ ဈေးနှုန်းတွေ ရုတ်တရက် ခုန်တက်သွားတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်" ဟု Exxon Mobil ၏ အကြီးတန်း ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ Neil Chapman က မေ ၂၈ ရက်တွင် နယူးယောက်၌ ကျင်းပသည့် Bernstein ညီလာခံတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

လက်ကျန်ပမာဏများ ပိုမိုနည်းပါးသွားပါက ကမ္ဘာတစ်ဝန်း ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားနေသည့် ရေနံစိမ်း၏ ၆၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်အတွက် ဈေးနှုန်းသတ်မှတ်ရာတွင် အသုံးပြုသည့် Dated Brent ရေနံဈေးနှုန်းသည် တစ်စည်လျှင် ဒေါ်လာ ၁၅၀ သို့မဟုတ် ၁၆၀ အထိ မြင့်တက်သွားနိုင်ကြောင်း Chapman က ဆိုသည်။

အီရန်နှင့် ဖြစ်ပွားနေသော စစ်ပွဲကြောင့် ကမ္ဘာ့နေရာအများစုသို့ ရေနံတင်ပို့မှုများ ရပ်တန့်နေသည်မှာ လေးလရှိပြီဖြစ်သော်လည်း ရေနံစိမ်းလက်ကျန်များနှင့် မဟာဗျူဟာမြောက် ရေနံအရန်အင်အားစုများမှ ထုတ်သုံးမှုများကြောင့် ရေနံဈေးနှုန်းများကို အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ ထိန်းချုပ်ထားနိုင်ခဲ့သည်။ ရေလက်ကြားမှာ လက်တွေ့အားဖြင့် ပိတ်ဆို့ထားသော်လည်း ရေနံစိမ်းဈေးနှုန်းများမှာ တစ်စည်လျှင် ဒေါ်လာ ၁၀၀ အောက်တွင်သာ အရောင်းအဝယ်ဖြစ်နေသည်။

အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က ရေလက်ကြားကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ရန် သဘောတူညီချက်မှာ မကြာမီရရှိတော့မည်ဟု ရက်အတော်ကြာ ပြောကြားခဲ့သည်။ သို့သော် ယခုအချိန်အထိ ထိုသဘောတူညီချက်မှာ မရေရာသေးဘဲ ရေနံလုပ်ငန်းကဏ္ဍမှ သတိပေးချက်များမှာ ပိုမိုပြင်းထန်လာသည်။

လက်ရှိနှုန်းထားအတိုင်း ရေနံလက်ကျန်များ ဆက်လက်လျော့နည်းနေပါက နွေရာသီတွင် လောင်စာဆီလိုအပ်ချက် အမြင့်ဆုံးသို့ ရောက်ရှိချိန်၌ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ရေနံလက်ကျန်ပမာဏမှာ အလွန်အမင်း နည်းပါးသွားနိုင်ကြောင်း အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာစွမ်းအင်အေဂျင်စီ (IEA) ၏ ရေနံလုပ်ငန်းနှင့် ဈေးကွက်ဌာနခွဲ အကြီးအကဲ Toril Bosoni က အင်္ဂါနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

"ဒီ (အရန်အင်အားစု) တွေ ကုန်ခမ်းသွားပြီဆိုရင် ဈေးနှုန်းတွေက ချိန်ညှိမှုလုပ်ငန်းစဉ်မှာ ပိုပြီး အခန်းကဏ္ဍကနေ ပါဝင်လာပါလိမ့်မယ်။ ဆိုလိုတာက စားသုံးသူတွေက ပိုပေးရမယ် ဒါမှမဟုတ် ဝယ်လိုအား ကျဆင်းသွားမယ်" ဟု Rosenberg Research မှ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌနှင့် အကြီးတန်းဈေးကွက်ဗျူဟာပညာရှင် Mehmet Beceren က ပြောကြားခဲ့ပြီး ဇွန်လကုန်တွင် အရေးပါသော အလှည့်အပြောင်းတစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်ကြောင်း သတိပေးခဲ့သည်။

"ဇွန်လ ဒုတိယပိုင်းကို ရောက်သွားပြီဆိုရင် ရေနံဈေးနှုန်းတွေ လျင်မြန်စွာ မြင့်တက်လာဖို့ များပါတယ်" ဟု JPMorgan ၏ Data Assets and Alpha အဖွဲ့က ဘဏ်၏ သုတေသနကို ကိုးကား၍ ခန့်မှန်းထားသည်။ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားမှ ရေနံဖြတ်သန်းမှုမှာ ပဋိပက္ခမဖြစ်ပွားမီ အခြေအနေသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိမှသာ ဤအခြေအနေကို ရှောင်လွှဲနိုင်မည်ဖြစ်သည်။

ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး ရေနံစိမ်းထုတ်လုပ်သူဖြစ်သည့် အမေရိကန်တွင် မဟာဗျူဟာမြောက် ရေနံအရန်အင်အားစု (SPR) အပါအဝင် ရေနံစိမ်းလက်ကျန်ပမာဏမှာ မေ ၂၉ ရက်အထိ တစ်ပတ်အတွင်း စည်ပေါင်း ၇၉၁ သန်းအထိ ကျဆင်းသွားခဲ့ပြီး ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလနောက်ပိုင်း အနိမ့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ကြောင်း စွမ်းအင်သတင်းအချက်အလက်ဌာန (EIA) က ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

အမေရိကန်၏ ရေနံစိမ်းလက်ကျန်မှာ စစ်ပွဲစတင်ချိန်မှစ၍ စည်ပေါင်း ၆၄ သန်းနီးပါး လျော့နည်းသွားခဲ့ပြီး ရှစ်ပတ်ဆက်တိုက် ကျဆင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

အမေရိကန်သည် SPR မှ စည်ပေါင်း ၁၇၂ သန်းကို ထုတ်လွှတ်ပေးရန် လုပ်ဆောင်နေသည်။ ၎င်းမှာ ဈေးနှုန်းမြင့်တက်မှုကို တိုက်ဖျက်ရန်အတွက် စည်ပေါင်း သန်း ၄၀၀ အထိ စံချိန်တင်ထုတ်လွှတ်ရန် IEA ၏ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အစီအစဉ်၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။

ထိုသို့ ရေနံလက်ကျန်များ ထုတ်လွှတ်မှုနှင့်အတူ မေလအတွင်း ၁၀ နှစ်အတွင်း အနိမ့်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည့် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ရေကြောင်းမှတစ်ဆင့် တင်သွင်းသော ရေနံစိမ်းပမာဏ ကျဆင်းမှုတို့သည် ရေနံထောက်ပံ့မှုဆိုင်ရာ ထိတ်လန့်မှုကို အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ လျော့ပါးစေခဲ့သည်။

"ဒုတိယအကြိမ် ဈေးနှုန်းထိတ်လန့်မှု ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ အန္တရာယ်က တကယ့်ကို ရှိနေပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဓိကအချက်ကတော့ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား ပိတ်ဆို့မှုကြောင့်ထက် အရန်အင်အားစုတွေ ကုန်ခမ်းသွားတာကြောင့် ဖြစ်လာနိုင်တာပါ" ဟု ဒူဘိုင်းအခြေစိုက် ရေနံကုန်သည် Shohruh Zukhritdinov က ပြောကြားခဲ့သည်။

အမေရိကန်၏ မဟာဗျူဟာမြောက် ရေနံအရန်အင်အားစုမှ ထုတ်သုံးမှုများ၊ လောင်စာဆီ အစားထိုးသုံးစွဲမှုများနှင့် ဈေးနှုန်းခုန်တက်မှုကို ကန့်သတ်ထားသည့် အခြားအချက်များသည် ပဋိပက္ခများ ဆက်လက်ဆွဲဆန့်နေပါက လုံလောက်တော့မည်မဟုတ်ကြောင်း JPMorgan ၏ Data Assets and Alpha အဖွဲ့မှ လေ့လာသုံးသပ်သူများက ဆိုသည်။

အိမ်ဖြူတော်ကမူ မှတ်ချက်ပေးရန် တောင်းဆိုမှုကို တုံ့ပြန်ခြင်းမရှိပေ။

နောက်ဆက်တွဲ သက်ရောက်မှုများ

ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများကမူ ဤပဋိပက္ခသည် ရေနံစိမ်းဈေးနှုန်းတွင် ရေရှည်တည်တံ့သော အန္တရာယ်ပရီမီယံ (risk premium) တစ်ခုကို ထည့်သွင်းလိုက်သကဲ့သို့ ဖြစ်စေပြီး ငွေကြေးဖောင်းပွမှု၊ ငွေချေးစာချုပ် အမြတ်ငွေနှုန်းထားများနှင့် စားသုံးသူများ၏ အသုံးစရိတ်များအပေါ် နောက်ဆက်တွဲ သက်ရောက်မှုများ ရှိလာလိမ့်မည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

မကြာသေးမီက ဖြစ်ရပ်များသည် စွမ်းအင်ဈေးကွက်တွင် ရေရှည်တည်တံ့သော ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုတစ်ခုကို ညွှန်ပြနေကြောင်း Northern Trust Asset Management မှ အဓိက ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဗျူဟာပညာရှင် Joseph Tanious က ပြောကြားခဲ့သည်။

"ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားဟာ အခုဆိုရင် ပထဝီနိုင်ငံရေးအရ အမြဲတမ်းပိတ်ဆို့နိုင်တဲ့ နေရာတစ်ခုအဖြစ် ခိုင်ခိုင်မာမာ ဖြစ်တည်သွားပါပြီ" ဟု Tanious က ပြောကြားခဲ့ပြီး တင်းမာမှုများ လျော့ကျသွားလျှင်ပင် စစ်ပွဲမဖြစ်ပွားမီက ရေနံဈေးနှုန်းဖြစ်သည့် ဒေါ်လာ ၇၀ အောက်သို့ ပြန်ရောက်ရန်မှာ မဖြစ်နိုင်သလောက်ပင် ဖြစ်ကြောင်း ဖြည့်စွက်ပြောကြားခဲ့သည်။

ရလဒ်အနေဖြင့် ၎င်းသည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ထိခိုက်မှုများကို မညီမညာဖြစ်စေမည်ဟု သူက မြင်သည်။ ဥရောပနှင့် အာရှတို့သည် စွမ်းအင်ကြောင့်ဖြစ်သော ငွေကြေးဖောင်းပွမှုဒဏ်ကို ပိုမိုခံစားရနိုင်ပြီး အမေရိကန်မှာမူ ရေနံတင်ပို့သည့်နိုင်ငံဖြစ်သည့်အတွက် အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ ကာကွယ်မှုရရှိထားသည်။

ရေနံဈေးနှုန်း မြင့်တက်ခြင်းသည် အမေရိကန်စီးပွားရေးအတွက် "အနည်းငယ်မျှသာ ထိခိုက်စေသော အတားအဆီး" ဖြစ်ကြောင်း Vanguard မှ အကြီးတန်းစီးပွားရေးပညာရှင် Adam Schickling က ပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်းမှာ ပြည်တွင်းရေနံထုတ်လုပ်မှုနှင့် ဉာဏ်ရည်တု (AI) ကဏ္ဍတွင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများ အားကောင်းနေခြင်းကြောင့် စားသုံးသူများအပေါ် ဖိအားများကို လျော့ပါးစေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

သို့သော် ရေနံစိမ်းဈေးနှုန်းသည် တစ်စည်လျှင် ဒေါ်လာ ၁၂၀ ဝန်းကျင်သို့ ရောက်ရှိပြီး တစ်နှစ်ကြာ ဆက်လက်တည်ရှိနေပါက အမေရိကန်၏ စီးပွားရေးတိုးတက်မှုနှုန်းမှာ ၀.၄ ရာခိုင်နှုန်းခန့် နှေးကွေးသွားနိုင်ကြောင်း Vanguard ၏ ခန့်မှန်းချက်များအရ သိရသည်။

အိမ်ထောင်စုများအတွက်မူ ထိခိုက်မှုမှာ ရေနံဈေးနှုန်း၏ တိကျသောအဆင့်ထက် ဈေးနှုန်းမြင့်တက်မှု ဘယ်လောက်ကြာကြာ ဆက်ရှိနေမလဲဆိုသည့်အပေါ်တွင် ပိုမိုမူတည်နေသည်။ ယခင်ရေနံဈေးနှုန်း ထိတ်လန့်မှုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက လောင်စာဆီစရိတ်သည် ဝင်ငွေ၏ အစိတ်အပိုင်းအနည်းငယ်သာ ရှိသောကြောင့် စားသုံးသူများတွင် အကာအကွယ်အချို့ ရှိနေသေးသည်။ သို့သော် ထိုအကာအကွယ်မှာ အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ လျော့နည်းသွားမည်ဖြစ်သည်။

နွေရာသီ ခရီးသွားရာသီ စတင်ချိန်တွင် လာမည့်သုံးလအတွင်း ဈေးနှုန်းများ မြင့်မားနေဦးမည်ဆိုပါက စားသုံးသူများ၏ အသုံးစရိတ်မှာ ပိုမိုနှေးကွေးသွားနိုင်ကြောင်း Osaic မှ အဓိကဈေးကွက်ဗျူဟာပညာရှင် Phil Blancato က ပြောကြားခဲ့သည်။

"စားသုံးသူတွေရဲ့ စိတ်ဓာတ်က အခုအချိန်မှာ အနိမ့်ဆုံးအဆင့်ကို ရောက်နေပါပြီ။ ဒါပေမဲ့ ရေနံဈေးနှုန်းတွေက နောက်ထပ် သုံးလလောက် ဒီအတိုင်း ဆက်ရှိနေမယ် ဒါမှမဟုတ် ရေတိုကာလမှာ သိသိသာသာ ထပ်တက်လာမယ်ဆိုရင်တော့ စီးပွားရေးအပေါ် တကယ့်ကို ထိခိုက်မှုရှိလာတာကို စတင်တွေ့မြင်ရပါလိမ့်မယ်" ဟု Blancato က ပြောကြားခဲ့ပြီး စတော့ရှယ်ယာများအပြင် အခြားကဏ္ဍများကိုပါ ကြည့်ရှုရင်း ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများကို ကွဲပြားအောင် လုပ်ဆောင်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။