နယူးယောက် ဓားထိုးမှု၊ ကန်ဆက်စီးတီး ပစ်ခတ်မှုတို့ကြောင့် ကမ္ဘာ့ဖလား လုံခြုံရေး စိုးရိမ်မှုများ မြင့်တက်လာ

အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲ လက်ခံကျင်းပမည့် မြို့ကြီးနှစ်မြို့၌ အကြမ်းဖက်မှုဖြစ်စဉ် နှစ်ခု ဖြစ်ပွားခဲ့ရာ လူကိုးဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး သုံးရက်အလိုတွင် စတင်တော့မည့် ပြိုင်ပွဲသို့ လာရောက်ကြမည့် ပရိသတ်များ၏ လုံခြုံရေးအတွက် စိုးရိမ်မှုများ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။

နယူးယောက်မြို့ရှိ Penn Station တွင် တနင်္ဂနွေနေ့က ဓားဖြင့်ထိုးမှုဖြစ်ပွားခဲ့ရာ လူခြောက်ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကြောင်း မြို့တော်ဝန်က ပြောကြားခဲ့သည်။ အဆိုပါမြို့တော်ဧရိယာသည် NBA ဗိုလ်လုပွဲနှင့် FIFA ကမ္ဘာ့ဖလားဟူသည့် အားကစားပွဲကြီးနှစ်ခုကို လက်ခံကျင်းပရန် ပြင်ဆင်နေချိန်တွင် ယခုကဲ့သို့ ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

တစ်ချိန်တည်းမှာပင် မစ်ဆူရီပြည်နယ်၊ ကန်ဆက်စီးတီးမြို့၌ စနေနေ့က ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် သေနတ်ပစ်ခတ်မှုတစ်ခုကြောင့် လူကိုးဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး ၎င်းတို့၏ ဒဏ်ရာများမှာ အသက်အန္တရာယ် စိုးရိမ်ရသည့် အခြေအနေတွင် မရှိကြောင်း သိရသည်။ အဆိုပါပစ်ခတ်မှုသည် အင်္ဂလန်အသင်း၏ ကမ္ဘာ့ဖလားလေ့ကျင့်ရေးစခန်းအနီးတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

နယူးယောက်မြို့ မီးသတ်ဌာန၏ ပြောကြားချက်အရ သံသယရှိသူတစ်ဦးကို ဖမ်းဆီးထားပြီး ဒဏ်ရာရရှိသူများ (အချို့မှာ ပြင်းထန်စွာ ဒဏ်ရာရရှိသူများ ပါဝင်) ကို ဆေးရုံသို့ ပို့ဆောင်ပေးခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

မီးသတ်ဌာန တာဝန်ရှိသူများက ကနဦးတွင် ဒဏ်ရာရသူ ငါးဦးရှိကြောင်း သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သော်လည်း မြို့တော်ဝန် Zohran Mamdani က X လူမှုကွန်ရက်တွင် “လက်ရှိရရှိထားတဲ့ သတင်းအချက်အလက်တွေအရ လူခြောက်ဦး ဓားဖြင့်ထိုးခံခဲ့ရပြီး သံသယရှိသူကို ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းထားပါတယ်” ဟု ရေးသားဖော်ပြခဲ့သည်။

တိုက်ခိုက်မှုဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းကို ချက်ချင်းမသိရှိရသေးသော်လည်း မြို့တော်စာရင်းစစ်ချုပ် Mark Levine က X တွင် သံသယရှိသူမှာ “စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မူမမှန်သည့် အိမ်ခြေရာမဲ့သူတစ်ဦးဖြစ်သည်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

ဒဏ်ရာရသူအားလုံး အသက်ရှင်ကျန်ရစ်မည်ဟု မျှော်လင့်ရကြောင်း ၎င်းက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။

ပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး Kathy Hochul က အဆိုပါတိုက်ခိုက်မှုကို “ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သည့် အကြမ်းဖက်လုပ်ရပ်” ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။

“နယူးယောက်မြို့သူမြို့သားတွေဟာ သူတို့သွားလေရာရာမှာ လုံခြုံတယ်လို့ ခံစားရထိုက်ပါတယ်၊ ဒါကို လက်တွေ့ဖြစ်လာအောင် ကျွန်မတို့ ဘယ်တော့မှ ရပ်တန့်မှာမဟုတ်ပါဘူး” ဟု ၎င်း၏ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

မြို့တော်သည် အားကစားပွဲကြီးနှစ်ခုအတွက် ပြင်ဆင်နေချိန်တွင် နိုင်ငံ၏ အလုပ်အများဆုံး ရထားနှင့် မြေအောက်ရထား သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးစင်တာများထဲမှ တစ်ခု၌ ယခုဖြစ်စဉ် ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

မန်ဟက်တန်မြို့လယ်ရှိ Penn Station အထက်တည့်တည့်တွင် တည်ရှိသော Madison Square Garden ၌ နယူးယောက် Knicks နှင့် San Antonio Spurs တို့၏ NBA ဗိုလ်လုပွဲ ပွဲစဉ် (၃) နှင့် (၄) ကို တနင်္လာနေ့နှင့် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တို့တွင် ကျင်းပမည်ဖြစ်သည်။

အိမ်နီးချင်း နယူးဂျာစီပြည်နယ်ရှိ MetLife အားကစားကွင်းတွင် ကမ္ဘာ့ဖလား၏ ပထမဆုံးပွဲစဉ်ကို စနေနေ့တွင် ကျင်းပမည်ဖြစ်သည်။

အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်သည် တနင်္လာနေ့တွင် Madison Square Garden ၌ ကျင်းပမည့် NBA ပွဲစဉ်ကို တက်ရောက်ရန် စီစဉ်ထားပြီး Knicks အသင်းပိုင်ရှင် James Dolan ၏ ဖိတ်ကြားချက်ကို လက်ခံခဲ့ကြောင်း မကြာသေးမီက ပြောကြားခဲ့သည်။

ပွဲစဉ်နှစ်ခုမတိုင်မီ မြို့တွင်းလုံခြုံရေးကို တိုးမြှင့်ထားသည်။

နယူးယောက်၏ တရားဝင် အရေးပေါ်အကြောင်းကြားမှုစနစ်က ဖြစ်စဉ်ကို အသေးစိတ်ဖော်ပြခြင်းမရှိသော်လည်း ပြည်သူများအနေဖြင့် အဆိုပါနေရာကို ရှောင်ရှားရန်နှင့် “ယာဉ်ကြောပိတ်ဆို့မှုများ၊ လမ်းပိတ်ဆို့မှုများ၊ အများပြည်သူ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး အနှောင့်အယှက်များနှင့် Penn Station အနီးတွင် အရေးပေါ်ဝန်ထမ်းများ ရှိနေမည်ကို ကြိုတင်သိရှိထားရန်” သတိပေးခဲ့သည်။

ဓားဖြင့်ထိုးမှုမဖြစ်ပွားမီကပင် နယူးယောက်တာဝန်ရှိသူများသည် တနင်္လာနေ့တွင် Garden အပြင်ဘက်၌ ပြုလုပ်ရန်စီစဉ်ထားသည့် ပြင်ပမှကြည့်ရှုပွဲကို ဖျက်သိမ်းခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။

သောကြာနေ့က ပွဲစဉ် (၂) ကို ကြည့်ရှုရန် ပရိသတ်ထောင်ပေါင်းများစွာသည် အားကစားကွင်းအပြင်ဘက် လမ်းမများပေါ်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့ကြသည်။ ပရိသတ်အချို့ ရုန်းရင်းဆန်ခတ်ဖြစ်ပွားခဲ့သဖြင့် ရဲအရာရှိတစ်ဦး တိုက်ခိုက်ခံခဲ့ရပြီး လူ ၂၆ ဦးကို ဖမ်းဆီးခဲ့ရကြောင်း နယူးယောက်အာဏာပိုင်များက ပြောကြားခဲ့သည်။

တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ကန်ဆက်စီးတီးရဲတပ်ဖွဲ့က သေနတ်ပစ်ခတ်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ ဖမ်းဆီးထားသူ မရှိသေးကြောင်းနှင့် ဒဏ်ရာရသူ အနည်းဆုံး သုံးဦးကို ဒေသတွင်းဆေးရုံများသို့ ပို့ဆောင်ထားကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

အဆိုပါဖြစ်စဉ်သည် အင်္ဂလန်အသင်း လေ့ကျင့်ရန်စီစဉ်ထားသည့် Swope Soccer Village နှင့် ၆.၅ ကီလိုမီတာ (၄ မိုင်) ခန့်အကွာတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ အင်္ဂလန်အသင်းသည် ကန်ဆက်စီးတီးသို့ ရောက်ရှိလာခြင်းမရှိသေးဘဲ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ဖလော်ရီဒါပြည်နယ်၊ အော်လန်ဒိုမြို့၌ ကိုစတာရီကာအသင်းနှင့် ခြေစမ်းပွဲကစားရန် ရှိနေသည်။

အသင်း ၄၈ သင်း၊ ပွဲစဉ် ၁၀၄ ပွဲပါဝင်သည့် ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲသည် အိမ်ရှင်နိုင်ငံများ၊ အထူးသဖြင့် မြို့ ၁၁ မြို့တွင် ပွဲစဉ် ၇၈ ပွဲကို လက်ခံကျင်းပမည့် အမေရိကန်အတွက် မကြုံစဖူး လုံခြုံရေးစိန်ခေါ်မှုတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။

ကျယ်ပြန့်လှသည့် လုံခြုံရေးကွန်ရက်ကို ဖက်ဒရယ်အေဂျင်စီများ၊ ပြည်နယ်နှင့် ဒေသဆိုင်ရာ ရဲတပ်ဖွဲ့များနှင့် ပုဂ္ဂလိကအဖွဲ့အစည်းများက ကြီးကြပ်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ ၎င်းတို့၏ တာဝန်များမှာ အားကစားကွင်းများနှင့် ပရိသတ်ဇုန်များကို လုံခြုံစေခြင်းမှသည် အသင်းများကို လိုက်ပါစောင့်ရှောက်ခြင်းနှင့် ဂုဏ်သရေရှိပုဂ္ဂိုလ်များကို ကာကွယ်ပေးခြင်းအထိ ပါဝင်သည်။

၎င်းတို့အသုံးပြုမည့် ကိရိယာများတွင် တားမြစ်ထားသော လေပိုင်နက်အတွင်းရှိ အရာဝတ္ထုများပေါ်သို့ ပိုက်ကွန်များ ပစ်လွှတ်နိုင်သည့် ဒရုန်းများ၊ အိတ်များကို စစ်ဆေးသည့် စက်ရုပ်ခွေးများ၊ ဧရာမ X-ray ထရပ်ကားများနှင့် ပရိသတ်များ ပြည့်နှက်နေမည့် အများပြည်သူနေရာများတွင် တပ်ဆင်ထားသည့် AI နည်းပညာသုံး ကင်မရာ ထောင်ပေါင်းများစွာ ပါဝင်သည်။

အားကစားကွင်းများနှင့် ပရိသတ်ဇုန်များအပေါ် ဒရုန်းများပျံသန်းခြင်းကို တားမြစ်ထားပြီး FBI အထူးအေးဂျင့် Amit Kachhia-Patel ၏ ပြောကြားချက်အရ FBI တွင် ကျူးကျော်ဝင်ရောက်မှုများကို တားဆီးရန် “ရွေးချယ်စရာ နည်းလမ်းစုံ” ရှိကြောင်း သိရသည်။

ပွဲစဉ်ကျင်းပသည့်နေ့များတွင် FBI သည် မြို့တိုင်း၌ ပူးတွဲစစ်ဆင်ရေးစင်တာများကို ဖွင့်လှစ်မည်ဖြစ်ပြီး ဒေသဆိုင်ရာ၊ ပြည်နယ်နှင့် ဖက်ဒရယ်ဥပဒေစိုးမိုးရေးအေဂျင်စီများကို စုစည်းကာ ခြိမ်းခြောက်မှုများကို စောင့်ကြည့်စစ်ဆေးသွားမည်ဖြစ်သည်။

အဆိုပါပြိုင်ပွဲသည် Super Bowl နှင့် တန်းတူမြင့်မားသော ဖက်ဒရယ်လုံခြုံရေးအဆင့် သတ်မှတ်ချက်ရှိပြီး သမ္မတကျမ်းသစ္စာကျိန်ဆိုပွဲ သို့မဟုတ် အမျိုးသားနိုင်ငံရေးညီလာခံအောက် တစ်ဆင့်သာရှိကာ ဖက်ဒရယ်၊ ပြည်နယ်နှင့် ဒေသဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများကို အာမခံထားသည်။ ၎င်းသည် အမေရိကန်နိုင်ငံ တည်ထောင်ခြင်း နှစ် ၂၅၀ ပြည့်နှစ်နှင့် ဆက်စပ်နေသည့် အခြားသော အဓိကပွဲလမ်းသဘင်များနှင့်လည်း တိုက်ဆိုင်နေသည်။

အေဂျင်စီပေါင်းစုံ၏ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုများကို ကြီးကြပ်နေသည့် ထရမ့်၏ ကမ္ဘာ့ဖလားလုပ်ငန်းအဖွဲ့မှ အမှုဆောင်ဒါရိုက်တာ Andrew Giuliani ၏ အဆိုအရ လက်ရှိအချိန်အထိ ယုံကြည်ရလောက်သည့် ခြိမ်းခြောက်မှုမျိုး မရှိသေးကြောင်း သိရသည်။

ထရမ့်၏ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဆိုင်ရာ တင်းကျပ်မှုများကို အဓိကထားပြီး မကြာသေးမီကမှ ဖြေရှင်းနိုင်ခဲ့သည့် ရန်ပုံငွေပြတ်လပ်မှုဒဏ်ကို ခံခဲ့ရသည့် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ခန့်မှန်းချက်အရ ကမ္ဘာ့ဖလားအတွက် လူဦးရေ ခုနစ်သန်းအထိ အမေရိကန်သို့ လာရောက်လည်ပတ်မည်ဟု သိရသည်။

လုံခြုံရေးချိုးဖောက်မှုများနှင့် ထရမ့်ကို လုပ်ကြံရန် ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့် စောင့်ကြည့်ခံနေရသည့် အမေရိကန်လျှို့ဝှက်ဝန်ဆောင်မှုဌာန (Secret Service) သည် မိမိတို့နိုင်ငံကို အားပေးရန် ရောက်ရှိလာမည့် ကမ္ဘာ့ခေါင်းဆောင်များကို ကာကွယ်ပေးရန် တာဝန်ယူထားသည်။ ထရမ့်သည် ပွဲစဉ်တစ်ခုခုကို တက်ရောက်ရန် စိတ်ဝင်စားကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။

Gun Violence Archive ၏ အချက်အလက်များအရ ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် ပစ်ခတ်မှုပေါင်း ၄၀၀ ကျော် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် အမေရိကန်တွင် သေနတ်ဖြင့် အကြမ်းဖက်မှုမှာ အဖြစ်များသော ကိစ္စရပ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။