ယူကေ-တရုတ် ‘ရေခဲခေတ်’ အရည်ပျော်လာပြီ - အဘယ်ကြောင့် အနောက်နိုင်ငံများ ပေကျင်းကို လိုအပ်နေရသနည်း

ဗြိတိန်ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့ တရုတ်နိုင်ငံသို့ တစ်ဆက်တည်း ခရီးစဉ်များ သွားရောက်ခဲ့ပြီး ရှစ်နှစ်အကြာတွင် ကီယာ စတာမာ အစိုးရသည် ပေကျင်းနှင့် ဆက်ဆံရေးကို ပြန်လည်စတင်ရန် ထပ်မံကြိုးပမ်းနေသည်။ စတာမာက ဇန်နဝါရီလတွင် ဆက်ဆံရေး၏ "ရေခဲခေတ်" ဟု ဖော်ပြခဲ့သည့် ကာလရှည်ကြီးအပြီးတွင် ယခုကဲ့သို့ ပြန်လည်စတင်ရန် ကြိုးပမ်းခြင်းဖြစ်သည်။

ဝန်ကြီးချုပ် စတာမာသည် ဇန်နဝါရီလက ပေကျင်းသို့ သွားရောက်ခဲ့ပြီး နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အီဗက် ကူးပါး (Yvette Cooper) သည် လုံခြုံရေး၊ လူ့အခွင့်အရေးနှင့် ယူကရိန်းအပေါ် ရုရှားစစ်ပွဲတို့နှင့် ပတ်သက်၍ ကွဲပြားမှုများ ရှိနေသော်လည်း ဗြိတိန်နှင့် တရုတ်တို့သည် စီးပွားရေးနှင့် သံတမန်ဆက်ဆံရေးများကို ပြန်လည်အသက်သွင်းရန် ကြိုးပမ်းနေကြသည့်အတွက် သုံးရက်ကြာ ခရီးစဉ်ဖြင့် လက်ရှိ သွားရောက်နေပါသည်။ ယခင်ဝန်ကြီးချုပ် ထရီဇာ မေ (Theresa May) နှင့် ၎င်း၏ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဂျယ်ရမီ ဟန့် (Jeremy Hunt) တို့သည်လည်း ၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး မကြာမီ တရုတ်နိုင်ငံသို့ အလားတူ ခရီးစဉ်များ သွားရောက်ခဲ့ကြသည်။

ဗြိတိန်တစ်နိုင်ငံတည်း မဟုတ်ပါ။ ကူးပါး၏ ယခုသီတင်းပတ် ပေကျင်းခရီးစဉ်သည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ မတည်ငြိမ်မှုများ မြင့်တက်နေချိန်တွင် ကမ္ဘာ့ဒုတိယအကြီးဆုံး စီးပွားရေးနိုင်ငံနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံရန် စိတ်အားထက်သန်ပုံရသည့် ကမ္ဘာ့ခေါင်းဆောင်များနှင့် အရာရှိများ၏ ခရီးစဉ်များစွာအနက် နောက်ဆုံးတစ်ခုဖြစ်သည်။

သူမ၏ ခရီးစဉ်အတွင်း ကူးပါးက အီရန်နှင့် ယူကရိန်းရှိ ပဋိပက္ခများ၊ ကွန်ဂိုဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံရှိ အီဘိုလာရောဂါ ကူးစက်မှုများ အပါအဝင် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စိန်ခေါ်မှုများစွာကို ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းရန် နိုင်ငံနှစ်ခု ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ကြရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။

"စည်းမျဉ်းအခြေခံ နိုင်ငံတကာစနစ် ရှိနေဖို့နဲ့ မြင့်တက်လာနေတဲ့ ပထဝီစီးပွားရေးတင်းမာမှုတွေကို လျှော့ချဖို့ နည်းလမ်းတွေ ရှာဖွေဖို့က ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ဘုံအကျိုးစီးပွားပါပဲ" ဟု နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက အင်္ဂါနေ့တွင် ပေကျင်းရှိ ပြည်သူ့ခန်းမကြီး၌ တရုတ်ဒုတိယသမ္မတ ဟန်ကျိန့် (Han Zheng) နှင့် တွေ့ဆုံစဉ် သူမ၏ ခရီးစဉ်အစတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

လန်ဒန်နှင့် ပေကျင်းအကြား "သဘောထားကွဲလွဲမှုများ" ရှိနေကြောင်း အသိအမှတ်ပြုသော်လည်း ကူးပါးက "ပွင့်လင်းမှုနှင့် လေးစားမှု" ဖြင့် ဆွေးနွေးမှုများကို ချဉ်းကပ်ခြင်းသည် အပြန်အလှန်နားလည်မှုကို တိုးမြှင့်ရန် ကူညီလိမ့်မည်ဟု အခိုင်အမာ ပြောကြားခဲ့သည်။

"ဒီပွင့်လင်းပြီး အပြုသဘောဆောင်တဲ့ ဆွေးနွေးမှုတွေက ကျွန်တော်တို့ နှစ်နိုင်ငံနဲ့ ပိုမိုကျယ်ပြန့်တဲ့ ကမ္ဘာကြီးရဲ့ အကျိုးအတွက် အဓိပ္ပာယ်ပြည့်ဝတဲ့ တိုးတက်မှုတွေ ရရှိအောင် ကူညီပေးနိုင်ပါတယ်" ဟု သူမက ပြောကြားခဲ့သည်။

"စည်းမျဉ်းအခြေခံစနစ်" နှင့် ပတ်သက်သည့် ပြောဆိုမှုများသည် သမ္မတ ဒေါ်နယ်လ် ထရန့် (Donald Trump) လက်ထက်တွင် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အပြီး ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဗိသုကာလက်ရာများကို ဖန်တီးရာတွင် ဦးဆောင်ခဲ့သော အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ၎င်း၏ အခြေခံဖြစ်သော နိုင်ငံတကာဥပဒေများကို ဖျက်ဆီးနေသည်ဟု စွပ်စွဲမှုများ ပိုမိုရင်ဆိုင်နေရချိန်တွင် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်သည်။ တရုတ်နိုင်ငံသည် မကြာသေးမီနှစ်များအတွင်း အမေရိကန်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အနေဖြင့် ရင့်ကျက်သော၊ တာဝန်ယူတတ်သော၊ တည်ငြိမ်သော ကမ္ဘာ့အင်အားကြီးနိုင်ငံအဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့သည်။

သို့သော် ကူးပါး၏ မှတ်ချက်များနောက်ကွယ်တွင် ပိုမိုနက်ရှိုင်းပြီး လက်တွေ့ကျသော အသိအမှတ်ပြုမှုတစ်ခုလည်း ရှိနေသည်ဟု လေ့လာသုံးသပ်သူများက ပြောကြားသည်။ ၎င်းမှာ ဗြိတိန်ကဲ့သို့သော အနောက်နိုင်ငံများသည် ယခုအခါ တရုတ်နိုင်ငံကို ယခင်ကထက် ပိုမိုလိုအပ်နေခြင်းပင်ဖြစ်သည်။

အနောက်နိုင်ငံများသည် တရုတ်နိုင်ငံအပေါ် အကြီးအကျယ် မှီခိုနေရသည်ဟု လန်ဒန်စီးပွားရေးကျောင်း (London School of Economics) ၏ နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးဌာနမှ လက်ထောက်ပါမောက္ခ ဂျွန် မင်နစ်ချ် (John Minnich) က ပြောကြားခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ဆီမီးကွန်ဒတ်တာများ၊ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကိရိယာများနှင့် လေကြောင်းဆိုင်ရာ အစိတ်အပိုင်းများကဲ့သို့သော အဆင့်မြင့်ကုန်ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်ရာတွင်သာမက ၎င်းတို့အားလုံးကို ထုတ်လုပ်ရန် လိုအပ်သော ကမ္ဘာ့အရေးပါသော သဘာဝအရင်းအမြစ်များစွာကို ချုပ်ကိုင်ထားခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

"ဒီမှီခိုမှုက နေ့တိုင်း တိုးလာနေပါတယ်" ဟု မင်နစ်ချ်က အယ်လ်ဂျာဇီးယား (Al Jazeera) သို့ ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဒါက အနောက်နိုင်ငံတွေအတွက် ကောင်းတဲ့အရာလား ဒါမှမဟုတ် ဒီလမ်းကြောင်းက နိုင်ငံရေးအရ ရေရှည်တည်တံ့နိုင်မလားဆိုတာကတော့ နောက်ကိစ္စပါပဲ" ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ပေကျင်းနှင့် ပိုမိုကောင်းမွန်သော ဆက်ဆံရေးရရှိရန်မှာ ယခုအခါ ဦးစားပေးကိစ္စဖြစ်သည်ဟု လေ့လာသူများက ပြောကြားသည်။ "ဗြိတိန်ဟာ တရုတ်နဲ့ လုံးဝရန်လိုတဲ့ ဆက်ဆံရေးမျိုးကို မတတ်နိုင်ပါဘူး" ဟု ဗြိတိန်ရှိ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးလေ့လာရေးဌာန (Institute of Development Studies) မှ ထွန်းသစ်စအင်အားကြီးနိုင်ငံများနှင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးစင်တာ (Centre for Rising Powers and Global Development) ၏ ဒါရိုက်တာ ဂျင်း ဂူ (Jing Gu) က ပြောကြားခဲ့သည်။

"ဒါဟာ ဗြိတိန်ရဲ့ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စီးပွားရေးအနေအထားနဲ့ လိုအပ်ချက်တွေအပြင် ဒုတိယ ထရန့်အစိုးရလက်ထက် အမေရိကန်-တရုတ် ဆက်ဆံရေးရဲ့ ပြောင်းလဲနေတဲ့ လေပြေလေညင်းတွေအပေါ် လက်တွေ့ကျတဲ့ တုံ့ပြန်မှုပါပဲ" ဟု မင်နစ်ချ်က ပြောကြားခဲ့သည်။

ဤပြန်လည်သင့်မြတ်ရေးသည် ဗြိတိန်၏ အုပ်ချုပ်ရေးပါတီဖြစ်သော လေဘာပါတီ (Labour party) သည် ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇူလိုင်လတွင် အာဏာရလာကတည်းက စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ယခင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဒေးဗစ် လမ်မီ (David Lammy) သည် ထိုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် နှစ်ရက်ကြာ သံတမန်ခရီးစဉ်ဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံသို့ သွားရောက်ခဲ့ပြီး နိုင်ငံနှစ်ခုအကြား စတာမာက သံတမန်ရေးရာ "ရေခဲခေတ်" ဟု ခေါ်ဆိုမည့်အရာကို အရည်ပျော်စေရန် ကနဦးကြိုးပမ်းမှုများ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအဖြစ် ဖြစ်သည်။ စတာမာ၏ ဇန်နဝါရီလက သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင် (Xi Jinping) နှင့် တွေ့ဆုံရန် ခရီးစဉ်သည် ဗြိတိန်ဆေးဝါးကုမ္ပဏီ AstraZeneca မှ ဒေါ်လာ ၁၅ ဘီလီယံ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုနှင့် ဗြိတိန်နိုင်ငံသားများအတွက် ဗီဇာမလိုဘဲ ခရီးသွားလာခွင့် အပါအဝင် ပိုမိုနက်ရှိုင်းသော စီးပွားရေးထိတွေ့ဆက်ဆံမှုအတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်ချခဲ့သည်။

အင်္ဂါနေ့တွင် တရုတ်ဒုတိယသမ္မတ ဟန်ကျိန့်က ကူးပါးအား နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုခဲ့ပြီး တားမြစ်မြို့တော် (Forbidden City) သို့ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လည်ပတ်မှုတစ်ခုလည်း ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ထိုနေရာတွင် သူမအား ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး နန်းတော်ဝင်းကို ခရီးသွားလမ်းညွှန်တစ်ဦးက လိုက်လံပြသခဲ့ပြီးနောက် ဒိုင်အိုယုထိုင် နိုင်ငံတော်ဧည့်ဂေဟာ (Diaoyutai State Guesthouse) တွင် သူမ၏ လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက် ဝမ်ယီ (Wang Yi) နှင့် ဆွေးနွေးပွဲများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

ပေကျင်းရှိ ပြည်သူ့ခန်းမကြီး၌ မိန့်ခွန်းပြောကြားရာတွင် ဟန်ကျိန့်က "ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် တည်ငြိမ်ရေးအတွက်နှင့် ကျွန်တော်တို့ရဲ့ သက်ဆိုင်ရာ စီးပွားရေးများ ကြီးထွားလာစေရန်အတွက် အပြန်အလှန်ဆက်ဆံမှုများကို ပြင်းထန်စေပြီး ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများကို ခိုင်မာစေရန်" လိုအပ်ကြောင်း အလေးပေးပြောကြားခဲ့သည်။

"လက်ရှိမှာ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ ပထဝီနိုင်ငံရေး ပဋိပက္ခတွေဟာ ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ တည်ငြိမ်ရေးကို ပြင်းထန်စွာ ထိခိုက်စေပြီး ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးရဲ့ အလားအလာကိုလည်း ထိခိုက်စေပါတယ်" ဟု ၎င်းက ဆက်လက်ပြောကြားခဲ့သည်။ ကူးပါးအား ရည်ညွှန်း၍ သူမ၏ ခရီးစဉ်သည် "ကျွန်တော်တို့ နှစ်နိုင်ငံခေါင်းဆောင်တွေ ချမှတ်ထားတဲ့ မဟာဗျူဟာမြောက် ဦးတည်ချက်အတိုင်း ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ဆက်ဆံရေးတွေကို တည်ငြိမ်စွာ ရှေ့ဆက်သွားနိုင်အောင် ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

ဗြိတိန်တစ်နိုင်ငံတည်း မဟုတ်ပါ။ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ပထဝီနိုင်ငံရေးတင်းမာမှုများက ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်များနှင့် ကြီးမားသော ဈေးကွက်မတည်ငြိမ်မှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေနေချိန်တွင် အနောက်နိုင်ငံများစွာသည် တရုတ်နိုင်ငံနှင့် ဆက်ဆံရေးကို ပြန်လည်စတင်ရန် ကြိုးပမ်းနေကြသည်။ ယခုနှစ်တွင် အမေရိကန်၊ အိုင်ယာလန်၊ စပိန်၊ ဂျာမနီ၊ ကနေဒါနှင့် ဖင်လန်တို့မှ ခေါင်းဆောင်များနှင့် အရာရှိများသည် သံတမန်ရေးရာ ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုများစွာဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံသို့ သွားရောက်ခဲ့ကြသူများထဲမှ အချို့သာ ဖြစ်သည်။

အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်လ် ထရန့်၏ ပြီးခဲ့သည့်လက တရုတ်နိုင်ငံသို့ ခရီးစဉ်သည် ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က "ကုန်သွယ်ရေးစစ်ပွဲ" အပြီးတွင် ဦးတည်ချက်ပြောင်းလဲမှုကို ပြသခဲ့သည်။ ထိုကုန်သွယ်ရေးစစ်ပွဲတွင် နှစ်ဖက်စလုံးသည် တစ်ဖက်နှင့်တစ်ဖက် အပြန်အလှန် အခွန်စည်းကြပ်ခဲ့ကြပြီး တရုတ်နိုင်ငံက ၎င်း၏ ရှားပါးမြေသားသတ္တုအများစုကို တင်ပို့မှု ကန့်သတ်ရန် ခြိမ်းခြောက်ခဲ့သည်။ ထိုတင်းမာမှုများသည် ထရန့်၏ ပထမဆုံးသမ္မတသက်တမ်းကတည်းက မြင့်တက်လာခဲ့ပြီး ပြီးခဲ့သည့်နှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် ၎င်းနှင့် ရှီကျင့်ဖျင်တို့သည် ကုန်သွယ်ရေးဆွေးနွေးပွဲများ ပြုလုပ်နိုင်ရန် ယာယီအပစ်အခတ်ရပ်စဲခဲ့ကြသည်။

သို့သော်လည်း ဝါရှင်တန်၏ ပေကျင်းနှင့် ပြန်လည်သင့်မြတ်ရေးသည် အမေရိကန်-ဗြိတိန် ဆက်ဆံရေးတွင် တင်းမာသော ကာလနှင့် တိုက်ဆိုင်ခဲ့သည်မှာလည်း ထူးခြားသည်။

ထရန့်က အမေရိကန်-အီရန်စစ်ပွဲတွင် ကူညီရန် သို့မဟုတ် မဟာဗျူဟာမြောက် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား (Strait of Hormuz) ကို အမေရိကန်က ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရန် ရေတပ်အရန်တပ်များ စေလွှတ်ရန် စတာမာ၏ ငြင်းဆန်မှုကို လူသိရှင်ကြား ပြစ်တင်ဝေဖန်ခဲ့သည်။ အလားတူပင် ထရန့်၏ စစ်ပွဲအပေါ် အနောက်နိုင်ငံများ၏ တုံ့ပြန်မှုနှင့် ပတ်သက်သည့် ဒေါသတကြီး ပြောဆိုမှုများသည် ဥရောပသမဂ္ဂ (EU) ကို ရန်သူအဖြစ်လည်းကောင်း၊ နေတိုး (NATO) ကို ခေတ်မမီတော့သည့်အရာအဖြစ်လည်းကောင်း ယေဘုယျအားဖြင့် ပုံဖော်ခဲ့သည်။

ဗြိတိန်အတွက်မူ ထရန့်၏ ခန့်မှန်းရခက်ခြင်းသည် ပေကျင်းနှင့် နှစ်နိုင်ငံပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို အားဖြည့်ရန် ဘက်သို့ ချိန်ခွင်လျှာကို စောင်းသွားစေခဲ့သည်။ ဗြိတိန်သည် စီးပွားရေးတိုးတက်မှု နှေးကွေးခြင်းနှင့် အီရန်စစ်ပွဲကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စွမ်းအင်ဈေးနှုန်း ထိတ်လန့်မှုများဖြင့် ရုန်းကန်နေရချိန်တွင် ဖြစ်သည်။

နှစ်နိုင်ငံအကြား "အပြန်အလှန်အကျိုးရှိသော စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုအတွက် နေရာများစွာ ရှိနေသည်" ဟု မင်နစ်ချ်က ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဗြိတိန်ဟာ အဓိက အနောက်နိုင်ငံတွေထဲမှာ ထူးခြားပါတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ သူ့ရဲ့ စီးပွားရေးအားသာချက်တွေက တရုတ်နဲ့ ယှဉ်ပြိုင်တာထက် ဖြည့်ဆည်းပေးတာမျိုး ဖြစ်နေလို့ပါပဲ။"

"ဂျာမနီနဲ့မတူဘဲ ဗြိတိန်ဟာ တရုတ်က ပိုပြီး ယှဉ်ပြိုင်နိုင်စွမ်းရှိလာတဲ့ တန်ဖိုးမြင့် ထုတ်လုပ်မှုအပေါ် အကြီးအကျယ် မှီခိုနေရတာမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။ အဲဒီအစား တရုတ်က အတော်လေး အားနည်းနေသေးတဲ့ တန်ဖိုးမြင့် ဘဏ္ဍာရေးနဲ့ အခြားဝန်ဆောင်မှုတွေလိုမျိုး အရာတွေမှာ အထူးပြုပါတယ်" ဟု ၎င်းက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။

ကူးပါးသည် အဓိကနည်းပညာဗဟိုချက်ဖြစ်သော ရှန်ကျန်း (Shenzhen) သို့ ပျံသန်းကာ ကုန်သွယ်ရေးဆက်ဆံမှုများနှင့် "ကျွန်ုပ်တို့ကမ္ဘာကြီးကို လျင်မြန်စွာ ပြောင်းလဲနေသော AI ၏ အနာဂတ်စိန်ခေါ်မှုများ" ကို ဆွေးနွေးရန် မျှော်လင့်ရသည်။ ၎င်းသည် အရေးကြီးသည်၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် တရုတ်နိုင်ငံသည် ပြန်လည်ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင် အပါအဝင် ဗြိတိန်အတွက် အရေးပါသော နယ်ပယ်များတွင် စိတ်ကူးများနှင့် ဆန်းသစ်တီထွင်မှုများ ထုတ်လုပ်ရာတွင် ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နိုင်ငံတိုင်းနီးပါးကို ကျော်လွန်နေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က ဗြိတိန်နှင့် တရုတ်တို့သည် ပညာရေး၊ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်း၊ စက်မှုလုပ်ငန်းနှင့် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ ပါဝင်သည့် သန့်ရှင်းသောစွမ်းအင်ဆိုင်ရာ မိတ်ဖက်သဘောတူညီချက်ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်။ ယခုနှစ်အစောပိုင်းက စတာမာ၏ တရုတ်နိုင်ငံခရီးစဉ်အတွင်း ဝန်ကြီးချုပ်က ဗြိတိန်၏ ဈေးကွက်ဝေစုအရ အကြီးဆုံး လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးကုမ္ပဏီ Octopus Energy သည် အာရှနိုင်ငံတွင် ပြန်လည်ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင် ကုန်သွယ်မှုအတွက် တရုတ်နိုင်ငံ၏ PCG Power နှင့် ဖက်စပ်လုပ်ငန်းတစ်ခု ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။

တရုတ်နိုင်ငံတွင် ပေါများစွာရှိသော တတ်နိုင်သော၊ သန့်ရှင်းသော နည်းပညာများကို ရရှိခြင်းသည် ဗြိတိန်အား ကာဗွန်ထုတ်လွှတ်မှု လျှော့ချရေး ကုန်ကျစရိတ်ကို လျှော့ချပြီး စွမ်းအင်ကူးပြောင်းမှုကို အရှိန်မြှင့်တင်ရန် ကူညီပေးနိုင်သည်။ "ဒါပေမဲ့ ဒါက တုံ့ဆိုင်းတဲ့ မှီခိုမှုကို ဆိုလိုတာ မဟုတ်ပါဘူး" ဟု ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးလေ့လာရေးဌာနမှ ဂူက ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဗြိတိန်လို အလယ်အလတ်အင်အားကြီးနိုင်ငံတွေဟာ ဘက်ရွေးချယ်နေတာ မဟုတ်ပါဘူး။ သူတို့က အချိန်ဆွဲနေတာပါ။ စီးပွားရေးတိုးတက်မှုကို အထောက်အကူပြုဖို့၊ စိမ်းလန်းစွမ်းအင်ကူးပြောင်းမှုကို အရှိန်မြှင့်တင်ဖို့၊ ခံနိုင်ရည်ရှိမှုကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ဖို့နဲ့ ပိုမိုကျယ်ပြန့်တဲ့ မဟာဗျူဟာမြောက် အခြေအနေက မတည်မငြိမ်ဖြစ်နေဆဲမှာ သံတမန်လမ်းကြောင်းတွေကို ဖွင့်ထားဖို့အတွက် အချိန်ဆွဲနေတာပါ" ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

၎င်းသည် ကာဗွန်ကြားနေရေး စိတ်ကူးများကို ရှောင်ရှားပြီး အမေရိကန်နှင့် ယခုအခါ ဗင်နီဇွဲလားရေနံများကို ကမ္ဘာတစ်ဝန်း ရောင်းချနေသည့် ထရန့်၏ မဟာဗျူဟာနှင့် အလှမ်းဝေးသည်။

သို့သော် အရေးအကြီးဆုံးမှာ လန်ဒန်ရှိ အရှေ့တိုင်းနှင့် အာဖရိကလေ့လာရေးကျောင်း (School of Oriental and African Studies - SOAS) မှ တရုတ်ဌာန၏ ဒါရိုက်တာ စတိဗ် ဆန်း (Steve Tsang) က ပြောကြားသည်မှာ ဗြိတိန်နှင့် တရုတ်နှစ်နိုင်ငံစလုံးသည် ဆက်ဆံရေး ပြန်လည်နွေးထွေးလာစေရန် လိုလားကြခြင်းပင်ဖြစ်သည်။

"ဗြိတိန်က စီးပွားရေးထိတွေ့ဆက်ဆံမှုအတွက် လိုလားပြီး တရုတ်ကတော့ ထရန့်ရဲ့ အမေရိကန်နဲ့ ဗြိတိန်နဲ့ အခြားဥရောပဒီမိုကရေစီနိုင်ငံတွေကြားက ကွဲပြားမှုကို အခွင့်ကောင်းယူနိုင်တဲ့အတွက် လိုလားပါတယ်" ဟု ဆန်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ "ပေကျင်းက စီးပွားရေးထိတွေ့ဆက်ဆံမှုမှာ ဘာလျှော့ပေါ့မှုမှ မရှိဘဲ စျေးပေါပေါနဲ့ လုပ်နိုင်ပါတယ်" ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

အနောက်နိုင်ငံများသည် တရုတ်နိုင်ငံကို ပိုမိုမျှော်ကြည့်နေသော်လည်း ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာဖြစ်လာသော ကမ္ဘာကြီးသည် နှစ်ဖက်စလုံး အချင်းချင်း လိုအပ်နေသည်ကို ဆိုလိုသည်။ "တရုတ်က သူ့ရဲ့ သြဇာအာဏာကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် အခိုင်အမာပြောဆိုရာမှာ ပိုပြီး ပြင်းထန်ပါတယ်" ဟု ဆန်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ "အနောက်တိုင်း ဘဏ္ဍာရေးဝန်ဆောင်မှုတွေ တရုတ်အတွက် မရနိုင်ဘူးဆိုရင် တရုတ်စီးပွားရေးကိုလည်း ဆိုးရွားစွာ ထိခိုက်စေမှာပါ" ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

ဤစီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများအားလုံးနှင့် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် လန်ဒန်သည် လုံခြုံရေးနှင့် လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များတွင် ပေကျင်းနှင့် တင်းမာမှုများကို ဖြေရှင်းနေသည်။

ကျန်ရှိနေသော မယုံကြည်မှုနှင့် တရုတ်သူလျှိုလုပ်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ၏ လက္ခဏာအဖြစ် ဗြိတိန်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့သည် ယခုသီတင်းပတ်အတွင်း "ဘားနား" ဖုန်းများ (burner phones) ကို အသုံးပြု၍ ခရီးသွားလာခဲ့ကြောင်း PA သတင်းဌာန၏ အစီရင်ခံစာအရ သိရသည်။

ဗြိတိန်တွင် တရုတ်သူလျှိုလုပ်မှု စွပ်စွဲချက်များကြောင့် ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဧပြီလတွင် အမျိုးသားသုံးဦး ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရပြီး ပေကျင်းက ထိုစွပ်စွဲချက်များကို "မဟုတ်မမှန် စွပ်စွဲပြောဆိုခြင်း" ဟု တံဆိပ်ကပ်ခဲ့သည်။ ပြီးခဲ့သည့်လက ဗြိတိန်နယ်စပ်တပ်ဖွဲ့အရာရှိတစ်ဦးနှင့် လန်ဒန်အခြေစိုက် ဟောင်ကောင်ကုန်သွယ်ရေးအရာရှိတစ်ဦးတို့သည် ဗြိတိန်သမိုင်းတွင် တရုတ်အတွက် သူလျှိုလုပ်မှုဖြင့် ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခံရသည့် ပထမဆုံးလူများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။

စတာမာ၏ ယခုနှစ်အစောပိုင်းက အစိုးရသည် လန်ဒန်တွင် "မဟာသံရုံး" (mega embassy) ဖွင့်လှစ်ရန် ပေကျင်း၏ အစီအစဉ်ကို အတည်ပြုခဲ့ကြောင်း ကြေညာခဲ့ရာ ဝေဖန်သူများက ၎င်းသည် ဥရောပရှိ သူလျှိုလုပ်ငန်းများအတွက် ဗဟိုချက် ဖြစ်လာနိုင်သည်ဟု ပြောကြားခဲ့ကြသဖြင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။

ယူကရိန်းစစ်ပွဲတွင် တရုတ်၏ ရုရှားကို ထောက်ခံမှုသည်လည်း လန်ဒန်တွင် စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေခဲ့သည်။ ထို့အပြင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးသည် ဗြိတိန်နိုင်ငံသားဖြစ်သော ဒီမိုကရေစီလိုလားသူ ခေါင်းဆောင်နှင့် မီဒီယာသူဌေးကြီး ဂျင်မီ လိုင် (Jimmy Lai) အကျဉ်းချခံရခြင်းကိစ္စကိုလည်း ဆွေးနွေးရန် မျှော်လင့်ရသည်။

ဂူက ဤကွဲပြားမှုအချို့သည် "အထူးသဖြင့် နည်းပညာ၊ ဒေတာ၊ AI၊ အရေးပါသော သတ္တုဓာတ်များနှင့် ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်များပတ်ဝန်းကျင်တွင် ပိုမိုခက်ခဲလာဖွယ်ရှိသည်" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

"ဗြိတိန်က တည်ငြိမ်တဲ့ စီးပွားရေးဆက်ဆံရေးကို လိုချင်ပေမယ့် လွှတ်တော်၊ မဟာမိတ်တွေနဲ့ ပြည်သူတွေကိုလည်း ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုက မဟာဗျူဟာမြောက် အပြစ်ကင်းစင်မှုကို မဆိုလိုဘူးဆိုတာကို စိတ်ချစေရပါမယ်" ဟု လေ့လာသုံးသပ်သူက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။

SOAS မှ ဆန်းက "စနစ်နဲ့ တန်ဖိုးတွေမှာ အခြေခံကွဲပြားမှုတွေ ကျန်ရှိနေပြီး သူတို့ကို ပြန်လည်သင့်မြတ်အောင် လုပ်ဆောင်လို့ မရနိုင်ပါဘူး" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

"သံတမန်ရေးရာဆိုတာ ကွဲပြားမှုတွေကို ဝါးတားတားလုပ်ပြီး ကိုယ့်နိုင်ငံအတွက် ရှေ့ဆက်သွားဖို့ ဘုံအကျိုးစီးပွားတွေကို အာရုံစိုက်တာပါပဲ" ဟု ၎င်းက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ "ကောင်းကောင်းလုပ်နိုင်ရင် နှစ်ဖက်စလုံးအတွက် အကျိုးရှိနိုင်ပါတယ်" ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။