မြောက်ကိုရီးယား နျူကလီးယားဖျက်သိမ်းရေးကို တောင်ကိုရီးယား လက်လျှော့မပစ်သင့်ဟု သမ္မတ လီ ပြောကြား

ဆိုးလ် - တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင်သည် နှစ်ရက်ကြာ ခရီးစဉ်ဖြင့် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၊ ပြုံယမ်းမြို့သို့ ရောက်ရှိလာချိန်တွင် တောင်ကိုရီးယားအနေဖြင့် မြောက်ကိုရီးယား၏ နျူကလီးယားကင်းစင်ရေး ရည်မှန်းချက်ကို လက်မလျှော့သင့်ကြောင်း သမ္မတ လီဂျယ်မြောင်က တနင်္လာနေ့ (ဇွန်လ ၈ ရက်) တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

သမ္မတ လီသည် ၎င်း၏ ရာထူးသက်တမ်း တစ်နှစ်ပြည့် အထိမ်းအမှတ် သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင် ယခုကဲ့သို့ ပြောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ယခင်သမ္မတ၏ စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာချက်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည့် လပေါင်းများစွာကြာ နိုင်ငံရေး မငြိမ်မသက်မှုများအပြီးတွင် ရာထူးကို ရယူခဲ့သူဖြစ်သည်။

"ကျွန်တော်တို့ ကိုယ်တိုင် နျူကလီးယားလက်နက် တပ်ဆင်ခြင်းကို လုပ်ဆောင်နိုင်မှာ မဟုတ်တဲ့အတွက် နျူကလီးယားကင်းစင်ရေး ရည်မှန်းချက်ကို လက်မလျှော့သင့်ပါဘူး" ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

တရုတ်သမ္မတ ရှီသည် မကြာသေးမီက ဘေဂျင်းမြို့၌ အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်နှင့် ရုရှားသမ္မတ ဗလာဒီမာပူတင်တို့ကို သီးခြားစီ လက်ခံတွေ့ဆုံခဲ့ပြီးနောက် ယခုကဲ့သို့ မြောက်ကိုရီးယားသို့ သွားရောက်ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် မြောက်ကိုရီးယားနှင့် ဝါရှင်တန်တို့အကြား နျူကလီးယားဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုများမှာလည်း ရပ်တန့်နေဆဲဖြစ်သည်။

ဝါရှင်တန်၏ အဓိက ပထဝီနိုင်ငံရေး ပြိုင်ဘက်ဖြစ်သော တရုတ်နိုင်ငံသည် မြောက်ကိုရီးယား၏ အဓိက ကုန်သွယ်ဖက်နိုင်ငံဖြစ်ပြီး နိုင်ငံတကာ ပိတ်ဆို့မှုများစွာဖြင့် ရင်ဆိုင်နေရသည့် မြောက်ကိုရီးယားအတွက် သံတမန်ရေးရာနှင့် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ အဓိက အထောက်အပံ့ပေးသူ ဖြစ်သည်။

အိမ်ဖြူတော်က ပြီးခဲ့သည့်လတွင် ပြောကြားရာ၌ သမ္မတ ရှီနှင့် သမ္မတ ထရမ့်တို့သည် ဘေဂျင်း၌ ပြုလုပ်သည့် ထိပ်သီးအစည်းအဝေးတွင် "မြောက်ကိုရီးယား နျူကလီးယားကင်းစင်ရေးအတွက် ၎င်းတို့၏ ဘုံရည်မှန်းချက်ကို အတည်ပြုခဲ့ကြသည်" ဟု ဖော်ပြထားသည်။

သို့သော်လည်း ခေါင်းဆောင် ကင်ဂျုံအွန်၏ ဩဇာကြီးမားသော ညီမဖြစ်သူက သမ္မတ ရှီ မရောက်ရှိမီ တစ်ရက်အလိုတွင် မြောက်ကိုရီးယား၏ နျူကလီးယားလက်နက် အစီအစဉ်သည် "နောက်ပြန်ဆုတ်၍မရသော လမ်းကြောင်း" ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

သမ္မတ လီက တောင်ကိုရီးယားအနေဖြင့် ပြုံယမ်း၏ နျူကလီးယား အရှိန်အဟုန်ကို တန်ပြန်ရန်အတွက် နျူကလီးယားလက်နက်များ ပိုင်ဆိုင်ရန် မကြိုးပမ်းသင့်ကြောင်း၊ အကြောင်းမှာ ဒေသတွင်း၌ ကွင်းဆက်သက်ရောက်မှုများ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

"တောင်ကိုရီးယားသာ နျူကလီးယားလက်နက် တပ်ဆင်ဖို့ ကြိုးပမ်းမယ်ဆိုရင် ဂျပန်က ငြိမ်နေလိမ့်မယ်လို့ တကယ်ထင်သလား။ ဒါမှမဟုတ် ထိုင်ဝမ်ကရော" ဟု ၎င်းက မေးခွန်းထုတ်ခဲ့သည်။

"လူတိုင်း နျူကလီးယားလက်နက် ပိုင်ဆိုင်လာကြလိမ့်မယ်၊ ပြီးတော့ ဒေသတစ်ခုလုံးက နျူကလီးယား ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားရာ နေရာတစ်ခု ဖြစ်လာလိမ့်မယ်။"

တောင်ကိုရီးယားသည် ပို့ကုန်အပေါ် အလွန်အမင်း မှီခိုနေရသည့်အတွက် နိုင်ငံတကာ စည်းမျဉ်းများကို ချိုးဖောက်ပြီး နျူကလီးယားလက်နက် ပိုင်ဆိုင်ရန် ကြိုးပမ်းပါက ပြင်းထန်သော ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ပိတ်ဆို့မှုများကို ခံနိုင်ရည်ရှိမည် မဟုတ်ကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။

"ကျွန်တော်တို့ မြောက်ကိုရီးယားလို ဖြစ်လာဖို့ဆိုတာ လုံးဝ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး" ဟု ၎င်းက ပြောသည်။ "အဲဒီလို ပိတ်ဆို့မှုတွေအောက်မှာ ကျွန်တော်တို့ အသက်ရှင်ရပ်တည်နိုင်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။"

ပြုံယမ်းနှင့် နျူကလီးယားကင်းစင်ရေး ဆွေးနွေးမှုများနှင့် ပတ်သက်၍ သမ္မတ လီက ပြောကြားရာတွင် နိုင်ငံအနေဖြင့် နျူကလီးယား ပစ္စည်းများ ထပ်မံထုတ်လုပ်မှု ရပ်ဆိုင်းရေးကဲ့သို့သော "ကန့်သတ်ချက်ရှိသည့် ရေတိုရည်မှန်းချက်များ" ကို ဦးစွာ ချမှတ်သင့်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။