ဘာဟမ်၏ မေကာဖီးလ် ရွေးကောက်ပွဲ အနိုင်ရရှိမှုအပြီးတွင် စတာမာ၏ အနာဂတ်မှာ မရေမရာဖြစ်နေ

ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်း၊ Ashton-in-Makerfield – Sue Hailwood သည် သူမ၏မြို့တွင် အရေးပါသော ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပမည့်ရက်ကို ကြေညာခဲ့သည့် မေလကတည်းကပင် အလွန်အမင်း ပင်ပန်းနွမ်းနယ်နေခဲ့သည်။

ဗြိတိန်နိုင်ငံ၏ နောက်ထပ်ဝန်ကြီးချုပ်ကို ဆုံးဖြတ်ပေးမည့် ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပမည့် မြောက်ပိုင်းဆင်ခြေဖုံးရပ်ကွက် Ashton-in-Makerfield သို့ လပေါင်းများစွာကြာအောင် တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများနှင့် သတင်းထောက်များ အုံလိုက်ကျင်းလိုက် ရောက်ရှိလာခဲ့ကြသည်။

နိုင်ငံရေးပါတီမှ စေတနာ့ဝန်ထမ်းများသည် အိမ်တိုင်ရာရောက် မဲဆွယ်စည်းရုံးရေးအတွက် အလုပ်ရှုပ်နေကြပြီး ဆန္ဒပြသူများမှာလည်း တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အငြင်းပွားနေကြသည်။

ပရဟိတဆိုင်ဝန်ထမ်းတစ်ဦးဖြစ်သူ Hailwood က “လုံးဝကို စိတ်ပျက်စရာကောင်းတယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

စက်မှုခေတ်လွန် မြောက်ပိုင်းမြို့ Wigan နှင့် အနီးအနားရှိ Manchester မြို့၏ ဖန်သားမိုးမျှော်တိုက်များကြားတွင် တည်ရှိသော ထိုဒေသ၏ အာရုံစိုက်ခံရမှုမှာ “ရူးမတတ် အလုပ်ရှုပ်စရာကောင်းသည်” ဟု ဗီနိုင်းတေးသံသွင်းဆိုင်ပိုင်ရှင် Peter Thompson က ဆိုသည်။

“အမေရိကန်တွေ၊ ပြင်သစ်မဂ္ဂဇင်းတစ်ခု၊ ဆွီဒင်က ရုပ်သံအဖွဲ့နဲ့ ဒိန်းမတ်က ရုပ်သံအဖွဲ့တွေ ရောက်လာကြတယ်” ဟု သူက ပြောသည်။ “ဒါဟာ ဒီနိုင်ငံရဲ့ သမိုင်းမှာ အရေးအကြီးဆုံး ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲပါပဲ။”

အနိုင်အရှုံးမှာ အလွန်အရေးပါနေပြီး နောက်ဆုံးတွင် ကြာသပတေးနေ့က ပြုလုပ်ခဲ့သော မဲပေးပွဲတွင် Andy Burnham က အလွယ်တကူ အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ၎င်းကို အလုပ်သမားပါတီ (Labour Party) ၏ ခေါင်းဆောင်မှုအတွက် ယှဉ်ပြိုင်မည့် အကြိုခြေလှမ်းတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။

အသက် ၅၆ နှစ်အရွယ် Burnham က အသက် ၆၂ နှစ်အရွယ် ဝန်ကြီးချုပ် Keir Starmer ကို စိန်ခေါ်ရန် စီစဉ်နေကြောင်း ပြောကြားထားသည်။ သောကြာနေ့တွင် ဝန်ကြီးချုပ်က မည်သည့်ယှဉ်ပြိုင်မှုတွင်မဆို ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်သွားမည်ဖြစ်ပြီး “နောက်ဆုတ်သွားမည်မဟုတ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

လာမည့်ရက်အနည်းငယ်နှင့် သီတင်းပတ်များအတွင်း အခြေအနေများ မည်သို့ဖြစ်လာမည်ကို စောင့်ကြည့်ရဦးမည်ဖြစ်သည်။

အလုပ်သမားပါတီ၏ စည်းမျဉ်းများအရ ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးကို စိန်ခေါ်လိုသည့် လွှတ်တော်အမတ်တစ်ဦးသည် အလုပ်သမားပါတီ လွှတ်တော်အမတ်များ၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းထံမှ ထောက်ခံချက်ရယူရမည်ဖြစ်သည်။ Burnham ၏ အခြေအနေတွင် သူသည် အလုပ်သမားပါတီ လွှတ်တော်အမတ် ၈၁ ဦး၏ ထောက်ခံချက် လိုအပ်မည်ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ဒေသတွင်း ပါတီခွဲအချို့နှင့် အလုပ်သမားသမဂ္ဂများကဲ့သို့သော အဖွဲ့အစည်းများ၏ ထောက်ခံမှုကိုလည်း ရယူရန် လိုအပ်မည်ဖြစ်သည်။

Starmer က ဆက်လက်၍ ခေါင်းမာနေမည်ဆိုပါက သို့မဟုတ် အခြားသူများက ယှဉ်ပြိုင်ရန် ထွက်ပေါ်လာပါက လုပ်ငန်းစဉ်မှာ ပိုမိုနှေးကွေးသွားနိုင်သည်။

မကြာသေးမီက Manchester မြို့၏ အလုပ်သမားပါတီမှ မြို့တော်ဝန်ဖြစ်ခဲ့ပြီး ထောက်ခံသူများက “မြောက်ပိုင်း၏ ဘုရင်” ဟု အမည်ပြောင်ပေးထားသည့် Burnham သည် ၂၀၁၀ နှင့် ၂၀၁၅ ခုနှစ်များတွင် ပါတီခေါင်းဆောင်နေရာအတွက် ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သော်လည်း အောင်မြင်မှုမရရှိခဲ့ပေ။

သောကြာနေ့အစောပိုင်းက မိန့်ခွန်းတစ်ခုတွင် သူက “ဒီကလူတွေဟာ ပြောင်းလဲမှုအတွက် မဲပေးခဲ့ကြတယ်။ သူတို့ဟာ မြောက်ပိုင်းဒေသနဲ့ ဝက်စ်မင်စတာ (Westminster) က မေ့လျော့ထားတဲ့ နေရာတိုင်းအတွက် ပိုမိုအာဏာရရှိဖို့ မဲပေးခဲ့ကြတာပါ” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

Starmer သည် ၂၀၂၄ ခုနှစ် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် အလုပ်သမားပါတီကို အမတ်နေရာ အများဆုံးရရှိအောင် ဦးဆောင်နိုင်ခဲ့သော်လည်း အနိုင်ရရှိမှုမှာ အနည်းငယ်မျှသာဖြစ်သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ သူ၏ လူကြိုက်များမှုမှာ ကျဆင်းလာခဲ့သည်။

သူသည် မှားယွင်းသော ဆုံးဖြတ်ချက်များနှင့် ရှက်ဖွယ်ကောင်းသော မူဝါဒပြောင်းလဲမှုများကြောင့် ဝေဖန်ခံနေရပြီး မြို့ပြကုန်သည်ဟောင်း Nigel Farage ဦးဆောင်သည့် လက်ယာယိမ်း Reform Party ၏ အဆက်မပြတ် ဖိအားပေးမှုကို ခံနေရသည်။ စစ်တမ်းအများစုအရ Starmer သည် ဗြိတိန်နိုင်ငံတွင် စစ်တမ်းများ စတင်ကောက်ယူချိန်မှစ၍ လူကြိုက်အနည်းဆုံး ခေါင်းဆောင်ဖြစ်လာသည်။

ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲတွင် Burnham သည် မဲပေါင်း ၂၄,၉၂၇ မဲ ရရှိခဲ့ပြီး ၎င်း၏ အဓိကပြိုင်ဘက် Reform ပါတီမှ ကိုယ်စားလှယ်လောင်း Robert Kenyon ကို မဲပေါင်း ၉,၀၀၀ ကျော်ဖြင့် အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။

အလုပ်သမားပါတီကို ထောက်ခံသူများစွာအတွက် ဤမဲပေးပွဲသည် ၎င်းတို့၏ ပါတီရှင်သန်ရေးနှင့် ခေါင်းဆောင်ရွေးချယ်ရေးအတွက် ဖြစ်သည်။

အသက် ၃၁ နှစ်အရွယ် စက်ရုံအလုပ်သမားနှင့် အလုပ်သမားသမဂ္ဂအဖွဲ့ဝင် Cameron Graham က ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် အလုပ်သမားပါတီကို မဲပေးခဲ့ခြင်းမှာ ခေါင်းဆောင်ကိုမဟုတ်ဘဲ ပါတီကို ထောက်ခံခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောသည်။

“ကျွန်တော်က Starmer ထက် Burnham ကို ပိုသဘောကျပါတယ်” ဟု သူက ဆိုသည်။

မကြာသေးမီက အငြိမ်းစားယူခဲ့သည့် အရောင်းမန်နေဂျာ Howard Bond က Al Jazeera သို့ ပြောကြားရာတွင် သူနှင့် သူ၏မိသားစုသည် တစ်သက်လုံး အလုပ်သမားပါတီကို မဲပေးလာသူများဖြစ်သော်လည်း Starmer အပေါ် ယုံကြည်မှုမရှိကြောင်း ပြောသည်။

“Burnham က ပိုကောင်းတဲ့ အလုပ်ကို လုပ်နိုင်မယ်လို့ ကျွန်တော်ထင်တယ်” ဟု သူက မဲရုံအပြင်ဘက်တွင် သတင်းမီဒီယာများနှင့် တတိယအကြိမ်မြောက် အင်တာဗျူးအပြီးတွင် ပြောသည်။ “Reform ပါတီကနေ (Burnham) ဟာ ဒီနားမှာ မနေဘူးဆိုတဲ့ လက်ကမ်းစာစောင်ကို ကျွန်တော်တို့ ရခဲ့တယ်။ ဒါဟာ အဓိပ္ပာယ်မရှိတဲ့ စကားပါ။ သူ့အိမ်က ဒီနားလေးမှာပဲ ရှိတာ။ သူ့ကလေးတွေက ဒီမှာပဲ ကျောင်းတက်ခဲ့တာ။ သူက Ashton ဘောလုံးအသင်းမှာ ကစားတယ်။”

“သူက ဘာလုပ်နေလဲဆိုတာ သူသိတယ်။ သူက အလွန်ရှင်းလင်းပြတ်သားပြီး လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းအတွက် တကယ်ကို စေတနာရှိတယ်လို့ ကျွန်တော်ထင်တယ်။”

နိုင်ငံခြားသားတစ်ဦးနှင့် လက်ထပ်ထားသူ Bond က လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးကို ဆန့်ကျင်သူ Farage ကို “လုံးဝသည်းမခံနိုင်” ဟု ပြောသည်။

Reform ပါတီနှင့် Elon Musk ၏ ထောက်ခံမှုရထားသည့် လက်ယာစွန်းပါတီ Restore တို့သည် နိုင်ငံတစ်ဝန်းမှ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများကို ကားများဖြင့် ခေါ်ဆောင်လာခဲ့သည်။ အချို့မှာ နိုင်ငံရပ်ခြားမှပင် လေယာဉ်ဖြင့် ရောက်ရှိလာကြသည်။

လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးသည် ဗြိတိန်နိုင်ငံရေးတွင်၊ အထူးသဖြင့် လက်ယာယိမ်းများကြားတွင် ကြာရှည်စွာ အငြင်းပွားစရာဖြစ်ခဲ့သည်။ မကြာသေးမီ သီတင်းပတ်များအတွင်း Belfast နှင့် Southampton မြို့များတွင် ဆူပူအုံကြွသူများက လူနည်းစုအသိုင်းအဝိုင်းများကို ၎င်းတို့မကျူးလွန်ခဲ့သော ပြစ်မှုများအတွက် စုပေါင်းအပြစ်ပေးခဲ့ကြသဖြင့် ဤအကြောင်းအရာမှာ သတင်းခေါင်းကြီးပိုင်းများတွင် လွှမ်းမိုးနေခဲ့သည်။

မဲရုံရှေ့တွင် အသက် ၇၄ နှစ်အရွယ် John Van Dusen သည် လက်ဖက်ရည်ပုလင်းကို ကိုင်လျက်၊ Reform ပါတီအလံကို လွှင့်ထူထားသည့် ကုလားထိုင်ပေါ်တွင် ထိုင်နေသည်။

“အစုလိုက်အပြုံလိုက် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဟာ ဒီနိုင်ငံအတွက် မကောင်းပါဘူး။ လှေတွေနဲ့ လာတဲ့ တရားမဝင် လူဝင်ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်သူတွေကို မတားဆီးနိုင်ဘူး၊ ပြင်သစ်တွေကလည်း သူတို့ကို ကူညီပေးနေတယ်” ဟု ဒေသခံ ၉၇ ရာခိုင်နှုန်းမှာ ထိုနေရာတွင် မွေးဖွားသူများဖြစ်ကြောင်း စာရင်းဇယားများက ဖော်ပြသည့် ရပ်ကွက်တစ်ခုမှနေ၍ သူက ပြောသည်။

Makerfield တွင် Reform ပါတီ ရှုံးနိမ့်ခဲ့သော်လည်း အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲကို မနက်ဖြန်တွင် ကျင်းပမည်ဆိုပါက ၎င်းတို့ အနိုင်ရနိုင်ကြောင်း စစ်တမ်းအချို့က ဖော်ပြနေသည်။

အလုပ်သမားပါတီနှင့် ကွန်ဆာဗေးတစ်ပါတီတို့သည် တရားမဝင် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးကို တားဆီးရန် “ဘာမှမလုပ်ခဲ့ကြ” ဟု Van Dusen က ယုံကြည်သည်။

အလုပ်သမားပါတီသည် ပိုမိုတင်းကျပ်သော လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး စည်းမျဉ်းများကို တင်ပြထားပြီး ယခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် အရေအတွက် လျော့ကျသွားမည်ဟု မျှော်လင့်ရသည့် တရားဝင် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဆိုင်ရာ မူဝါဒကို ကမ်းလှမ်းထားသော်လည်း Starmer မှာ “ဆက်သွယ်ပြောဆိုမှု အားနည်းပြီး ရာထူးသက်တမ်း ပထမလအနည်းငယ်တွင် အမှားများခဲ့သူဖြစ်သည်” ဟု လန်ဒန်တက္ကသိုလ် Queen Mary မှ နိုင်ငံရေးပါမောက္ခ Tim Bale က ပြောသည်။ “သူ့မှာ လွှတ်တော်အမတ်တွေကိုဖြစ်စေ၊ ပြည်သူတွေကိုဖြစ်စေ စိတ်အားထက်သန်စေမယ့် မျှော်မှန်းချက်မျိုးလည်း မရှိဘူးလို့ ထင်ရတယ်။”

ဆန့်ကျင်ဘက်အနေဖြင့် Burnham သည် “ပြည်သူများနှင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပြီး နိုင်ငံသွားရမည့် လမ်းကြောင်းကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း သိရှိပုံရသည်” ဟု သူက ထပ်လောင်းပြောသည်။ “သာမန်အခြေအနေမျိုးဆိုရင် Reform ပါတီ အလွယ်တကူ အနိုင်ရနိုင်တဲ့ နေရာမှာ သူက Farage ကို အနိုင်ယူနိုင်တယ်ဆိုတာ သက်သေပြခဲ့ပြီးပြီ။”

Reform ပါတီ၏ ထွန်းကားလာမှုသည် ဗြိတိန်၏ ရိုးရာနိုင်ငံရေးနယ်ပယ်တွင် ရှိနေသူများစွာကို စိုးရိမ်ပူပန်စေခဲ့သည်။

သို့သော်လည်း လမ်းကြောင်းမှာ လက်ယာဘက်သို့သာ ဦးတည်နေခြင်းမဟုတ်ပေ။

အသစ်ရွေးချယ်တင်မြှောက်ထားသော ခေါင်းဆောင် Zack Polanski ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် Greens ပါတီသည် လက်ဝဲဘက်တွင် အားကောင်းလာခဲ့ပြီး ဖေဖော်ဝါရီလက Gorton နှင့် Denton ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲတွင် Reform ပါတီ၏ ကိုယ်စားလှယ်လောင်းကို အနိုင်ယူကာ Farage ကို အထိနာစေခဲ့သည်။

“ဗြိတိန်ဟာ တကယ်ကို ပါတီငါးခုပါတဲ့ နိုင်ငံဖြစ်လာခဲ့ပြီး တစ်ခုချင်းစီက မဲအရေအတွက် ၁၇ ရာခိုင်နှုန်းကနေ ၂၇ ရာခိုင်နှုန်းကြား ရရှိနေတာကြောင့် သူတို့အားလုံးဟာ အခြေခံအားဖြင့် လူနည်းစုပါတီတွေ ဖြစ်နေကြတယ်” ဟု လေးစားရသော စစ်တမ်းကောက်ယူသူ ပါမောက္ခ Sir John Curtice က ကြာသပတေးနေ့ မဲပေးပွဲမတိုင်မီ Al Jazeera သို့ ပြောကြားခဲ့သည်။

ထိုပါတီငါးခုမှာ လက်ယာယိမ်း ကွန်ဆာဗေးတစ်ပါတီ၊ လက်ဝဲယိမ်း Greens ပါတီ၊ အလယ်အလတ်ဝါဒီ Liberals ပါတီ၊ အလယ်-လက်ဝဲယိမ်း အလုပ်သမားပါတီနှင့် လက်ယာစွန်း Reform ပါတီတို့ ဖြစ်ကြသည်။

“ဒါကို တွန်းအားပေးနေတဲ့ အချက်နှစ်ချက်ရှိတယ်။ ပထမအချက်ကတော့ Brexit မဲပေးပွဲအပြီးမှာ လူဦးရေစာရင်း (လူမျိုး၊ လူမှုအတန်းအစားနှင့် အသက်အရွယ်) ဟာ ပုံမှန်မဲပေးမှု ရွေးချယ်မှုတွေကနေ ကွဲထွက်သွားတာကို တွေ့ရတယ်။ ဒုတိယအချက်ကတော့ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ စစ်ပွဲပြဿနာတွေဟာ ရိုးရာနိုင်ငံရေးနဲ့ စီးပွားရေးပြဿနာတွေနဲ့ တန်းတူ အရေးပါလာတာကို တွေ့ရတယ်။ ဒါကြောင့် လူမှုရေးအရ ကွန်ဆာဗေးတစ်ဝါဒီတွေဟာ သူတို့ရဲ့ စီးပွားရေးကမ်းလှမ်းချက်တွေနဲ့ မသက်ဆိုင်ဘဲ Reform ပါတီဆီကို ဆွဲဆောင်ခံရဖို့ များပါတယ်” ဟု သူက ဆိုသည်။

Makerfield သို့ ပြန်ရောက်သော်လည်း အမျိုးသမီးတစ်ဦးသည် တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများ၊ ကင်မရာအဖွဲ့များနှင့် သတင်းထောက်များ၏ လှုပ်ရှားမှုများကို ကြည့်ရှုနေသည်။

“ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် ဒီကိစ္စပြီးရင်တော့ ကျွန်မတို့မြို့ကို ပြန်ရတော့မှာပါ” ဟု သူမက ရယ်မောရင်း ပြောကြားလိုက်သည်။