AI Summary
Standard Chartered ၏ ခရစ်ပတိုလုပ်ငန်းခွဲ Zodia Markets တွင် တူရကီ လီရာငွေကြေးနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော စတေဘယ်လ်ကိုင်းများသည် ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က ဒုတိယမြောက် အသုံးအများဆုံး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ နိုင်ငံတွင်း ငွေကြေးဆိုင်ရာ အခြေခံအဆောက်အအုံ အားနည်းခြင်းနှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းဆိုင်ရာ ဆက်သွယ်မှုလမ်းကြောင်းများ၏ အခက်အခဲများကြောင့် ဖောက်သည်များက ပိုမိုမြန်ဆန်ပြီး ကုန်ကျစရိတ်သက်သာသည့် စတေဘယ်လ်ကိုင်းများကို ရွေးချယ်အသုံးပြုလာခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအခြေအနေသည် ယူရိုငွေနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော စတေဘယ်လ်ကိုင်းများအပေါ် ဝယ်လိုအား နည်းပါးနေမှုကို မီးမောင်းထိုးပြနေသည်။ အမေရိကန်ဒေါ်လာနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော တိုကင်များက ဈေးကွက်ကို ဆက်လက်လွှမ်းမိုးထားဆဲဖြစ်သော်လည်း ငွေကြေးစနစ် အားနည်းသည့်နိုင်ငံများတွင် စတေဘယ်လ်ကိုင်းများအတွက် အလားအလာရှိနေသည်။ လက်ရှိတွင် စတေဘယ်လ်ကိုင်းများကို ခရစ်ပတိုကုန်သွယ်မှုတွင်သာ အဓိကအသုံးပြုနေပြီး ငွေပေးချေမှုနည်းလမ်းအဖြစ် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် လက်ခံထားခြင်း မရှိသေးပေ။
ပဲရစ်၊ ဇွန် ၂ ရက် - Standard Chartered ၏ ခရစ်ပတိုလုပ်ငန်းခွဲတစ်ခုဖြစ်သည့် Zodia Markets ၏ ဖောက်သည်များကြားတွင် တူရကီ လီရာငွေကြေးနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော စတေဘယ်လ်ကိုင်း (Stablecoins) များသည် ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က ဒုတိယမြောက် အသုံးအများဆုံး စတေဘယ်လ်ကိုင်းများ ဖြစ်ခဲ့ကြောင်း၊ သို့သော် အမေရိကန်ဒေါ်လာနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော တိုကင်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အရောင်းအဝယ်ပမာဏမှာ နည်းပါးနေသေးကြောင်း Zodia Markets က အင်္ဂါနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။
စတေဘယ်လ်ကိုင်းများသည် တရားဝင်သုံးစွဲနေသော ငွေကြေး (fiat currency) နှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည့် ခရစ်ပတိုငွေကြေးအမျိုးအစားဖြစ်ပြီး မကြာသေးမီနှစ်များအတွင်း အရောင်းအဝယ်ပမာဏ မြင့်တက်လာခဲ့သော်လည်း အဓိကအားဖြင့် ခရစ်ပတိုကုန်သွယ်မှုတွင်သာ အသုံးပြုကြပြီး ငွေပေးချေမှုနည်းလမ်းအဖြစ် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် လက်ခံထားခြင်း မရှိသေးပေ။
Standard Chartered က အများစုပိုင်ဆိုင်ထားသည့် Zodia Markets ၏ ပူးတွဲတည်ထောင်သူနှင့် ယာယီအမှုဆောင်အရာရှိချုပ် Nick Philpott က သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတစ်ခုတွင် "ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်က ကျွန်တော်တို့ရဲ့ စတေဘယ်လ်ကိုင်းတွေထဲမှာ ဒုတိယအများဆုံးသုံးစွဲတဲ့ ငွေကြေးဟာ ယူရိုငွေ ဒါမှမဟုတ် G10 နိုင်ငံတွေရဲ့ ငွေကြေးတွေ မဟုတ်ဘဲ တူရကီ လီရာငွေကြေး ဖြစ်နေတာကို တွေ့ရပါတယ်၊ ဒါဟာ လူအများစု မျှော်လင့်ထားတာနဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်နေပါတယ်" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
သူ၏ မှတ်ချက်များသည် ဥရောပဗဟိုဘဏ်၏ သံသယရှိမှုများကြားမှ ဥရောပဘဏ်အုပ်စုတစ်ခုက ယခုနှစ်အတွင်း စတင်ထုတ်လုပ်ရန် စီစဉ်နေသည့် ယူရိုငွေနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော စတေဘယ်လ်ကိုင်းများအပေါ် ဝယ်လိုအား နည်းပါးနေမှုကို မီးမောင်းထိုးပြနေသည်။
Standard Chartered ၏ ခရစ်ပတိုလေ့လာဆန်းစစ်သူ Geoff Kendrick က ဒေသတွင်း ငွေကြေးဆိုင်ရာ အခြေခံအဆောက်အအုံ အားနည်းသည့်နိုင်ငံများ သို့မဟုတ် ငွေကြေးစနစ်နှင့် အဆက်အသွယ်ပြတ်တောက်နေသူများ ပိုမိုများပြားသည့် နိုင်ငံများတွင် အနာဂတ်၌ စတေဘယ်လ်ကိုင်းများအတွက် ဝယ်လိုအား ပိုမိုရှိလာနိုင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
လီရာငွေကြေးနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော စတေဘယ်လ်ကိုင်းကို ဖောက်သည်များက Zodia ၏ ဘဏ်အကောင့်သို့ လီရာငွေလွှဲပြောင်းရာတွင် ဘဏ်လုပ်ငန်းဆိုင်ရာ ဆက်သွယ်မှုလမ်းကြောင်းများ (correspondent banking) အစား အခြားရွေးချယ်စရာတစ်ခုအဖြစ် အသုံးပြုခဲ့ကြခြင်းဖြစ်ကြောင်း Philpott က ဆိုသည်။
"TRY စတေဘယ်လ်ကိုင်းတွေက ငွေပေးချေမှု ပိုမြန်ဆန်တယ်၊ ပိုပြီး ယုံကြည်စိတ်ချရတယ်၊ ကုန်ကျစရိတ် ပိုသက်သာတယ်၊ ကျွန်တော်တို့အနေနဲ့လည်း အဲဒီငွေတွေကို လက်ခံရရှိတာနဲ့ ချက်ချင်း ဒါမှမဟုတ် နေ့စဉ်ရက်ဆက် ငွေသားအဖြစ် ပြောင်းလဲနိုင်ပါတယ်" ဟု ၎င်းက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။
၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် Zodia သည် ဒေါ်လာနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော စတေဘယ်လ်ကိုင်း အရောင်းအဝယ်ပမာဏ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၁၀.၅ ဘီလီယံ၊ လီရာနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော အရောင်းအဝယ်ပမာဏ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၃.၄ ဘီလီယံနှင့် ယူရိုနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော စတေဘယ်လ်ကိုင်း အရောင်းအဝယ်ပမာဏမှာ သန်းဂဏန်းမျှသာ ရှိခဲ့သည်။
စတေဘယ်လ်ကိုင်းဈေးကွက်ကို အယ်လ်ဆာဗေးဒေါအခြေစိုက် Tether နှင့် အမေရိကန်ကုမ္ပဏီ Circle တို့က လွှမ်းမိုးထားပြီး ၎င်းတို့၏ ဒေါ်လာနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသော တိုကင်များမှာ အသီးသီး အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၈၈ ဘီလီယံနှင့် ၇၆ ဘီလီယံအထိ လည်ပတ်နေကြောင်း သိရသည်။
ဗြိတိန်ဗဟိုဘဏ် (Bank of England) ၏ မူဝါဒချမှတ်သူတစ်ဦးက တနင်္ဂနွေနေ့တွင် စတေဘယ်လ်ကိုင်းများအတွက် ဝယ်လိုအားမှာ လျော့နည်းသွားနိုင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။